Beirdd y Berwyn 1700-1750/Carol Haf, 1741

Beirdd y Berwyn 1700-1750

golygwyd gan Owen Morgan Edwards

CAROL HAF. 1741.
Tôn—"LLAFAR HAF."

Y TEULU hyfryd haelion,
Gostegwch, garedigion,
Boed rhwydd dangnefedd rhadlon.
I'ch clydion dirion dai;
Clywch drín mesure amserol,
Gin hedied mân dymunol,
Sy'n pyncio 'n fwyn foreuol
I carol moesol Mai.

Daeth blwyddyn dost eleni
'R hyd wledydd ar dylodi,
Ni bydd yr iach nes profi
Yn dwyn caledi 'r cla;
Ni all gwannwr lai na gwenu
Na'r nych ond llawenychu,
Na mwrdrwr nid yw 'n medru
Ond canu er hynny yr ha.
Byrdwn,—
Duw cadw 'r eglwys wiwlwys wår,
I'th foli ynddi, yn Celi a'n car,
Na throed i theulu'r un i får,
Dros i dynnu 'n bedwar darn;
Mor dda i'r trugarog gore i ffydd,
A wna ddaioni yn i ddydd,
Pan ddêl a fu, bob rhwym a rhydd,
Sydd ac a fydd, i farn.

Y gweinied rhown ogoniant
I Dduw am gael yn porthiant,
Yn ddiwall, a maddeuant,
Yn bendant am yn bai;

Er cael wythnose lawer,
Yn oerion, digon eger,
Ond gwaeth na hynny o'r hanner
Yw'r prinder, medd pob rhai.

Yn llanw y mêl a'r maidd,
Os rhaid punt 'r hob am 'r haidd,
'D all tylodi i brofi braidd,
Rhywiogaidd eto yw rhai;
Nid gwiw mo'r digalonni 'n glir,
Daw cynhaua yd cyn hir,
Os methant gael y fael ar fir,
Siawns na ddarllewir llai.

Mae cimint yn cardota,
A rhai rhy fyr o fara,
O gwnaed y cryf hydwythdra
A'r gwanna, gwaca i god;
Gan lawen fwyn gyfrannu
Budd gwell, yn ol i gallu;
Ond gwyn i fyd fo 'n heuddu
Cael wrth i gladdu glod?

Esmwythach na gwasneuthu
Gan amal ddau ymglvmu;
Ac os na fethant fythu
A chyd-tynnu ar y tir,
I henaint daw gwahaniad,
Fo heb unioni, anynad,
Daw 'r glomen wenlliw 'n anllad
Yw'r siarad sy ymhob sir.

Mae son am ryfel gwaedlyd,
Pob d'rogan derfydd rywbryd,
Arwyddion gynt a roddwyd
Mai rhewllyd fydde 'r hin,

A dae drudanieth caled,
A dynion mewn caethiwed,
Ac eisie ar anifeilied,
Gofalus oedd i trin.

Os aeth y coed a'r plwm o hyd
Ty hwnt i'r môr yn drysor drud,
Cael eto ymborth, gaws ac yd,
Fu dewis byd i Sbaen;
Ti Dduw frenin oddifry,
A phen ein cred, amddiffyn cry,
Diflanna ein gelynol lu
Rhag gallu ymledu ymlaen.

Yr Iesu a fo 'n amddiffyn
I George y gwron frenin,
I gadw i longe a'i fyddin,
Rhag twyll a gerwin gad;
A madde'n camwedd inni,
Arferwn dy glodfori,
Cyduned mewn daioni
Holl lân arglwyddi 'n gwlad.

Mae cedran Crist yleni
Yn fil a saith cant wedi,
A phedwar deg o flwyddi
Sydd inni o gyfri, ac un;
Duw, dod heddychlon hafddydd,
Yn ffrwythlon a helaethrwydd,
Eu llunieth a llawenydd,
Da dedwydd, i bob dyn.

WILLIAM ROBERTS a'i cant.

Nodiadau