Neidio i'r cynnwys

Cofeb y Dewrion (Heroes' Memorial) Bangor 1914-18 (testun cyfansawdd)

Oddi ar Wicidestun
Cofeb y Dewrion (Heroes' Memorial) Bangor 1914-18 (testun cyfansawdd)

gan William John Owen (Afallon)

I'w darllen pennod wrth bennod gweler Cofeb y Dewrion (Heroes' Memorial) Bangor 1914-18
Wikipedia logo Mae erthygl parthed:
Y Rhyfel Byd Cyntaf
ar Wicipedia
Wikipedia logo Mae erthygl parthed:
Bangor
ar Wicipedia


COFEB Y DEWRION
HEROES' MEMORIAL,
1914-1918,


GAN Y

Parch. W. J. OWEN (Afallon),
BANGOR.




Parch. W. J. OWEN (Afallon),Bangor.
Casglydd Cofeb y Dewrion.
Compiler Heroes' Memorial.

Rhagair y Casglydd.

Nid oes angen ond ychydig iawn o eiriau oddi wrthyf fi yn y fan hon. Dodaf yma ddau reswm yn unig dros ddwyn allan y Gofeb fechan hon:

I. Cododd oddiar y cydymdeimlad puraf a llu mawr o deuluoedd profedigaethus a galarus yn y ddinas hon a'r cylch, a hyderaf y profa o dan fendith yr Arglwydd yn ychydig o falm iddynt yn eu galar a'u hiraeth.

II. Cododd o awydd gonest am gadw coffadwriaeth y dewrion a syrth iasant yn y Rhyfel Mawr yn fyw, ystyriaf fod yr aberth yn rhy werthfawr i fyned yn angof gennym yn fuan.

Gwnaeth Cymru, hen ac ieuanc, o bob dosbarth mewn cymdeithas, o bob galwedigaeth, pob enwad, a phob plaid, eu rhan yn odidog yn yr Armagedon ofnadwy.

Gadawsant bob peth oedd yn annwyl, ac yn werthfawr yn eu golwg, a rhoddasant eu hunain yn aberth dros eu gwlad, a'r pethau gwerthfawrocaf a berthynai iddi.

Gorwedd rhai ohonynt yn nyfroedd môr y Gogledd, eraill yn Ffrainc, Belgium, Canaan, Gallipoli, a lleoedd eraill.

Gadewch i ni dalu gwrogaeth iddynt oll gan weddïo am gyflawniad o'r broffwydoliaeth honno, pryd na "chyfyd cenedl gleddyf yn erbyn cenedl, ac ni ddysgant ryfel mwyach."

Bangor.

W. J. OWEN.

CYNHWYSIAD


LIEUT. JOHN BARTLEY.

Darlun yw'r uchod o John Bartley, mab i Mr. John Bartley a Mrs. Bartley, 50 Orme Road, Bangor. Mewn Swyddfa Cyfreithiwr yr oedd ef cyn ymuno ohono â'r Royal Welsh Fusiliers, Chwef. 8, 1916. Anfonwyd ef drosodd i faes y rhyfel ym mis Gorffennaf yr un flwyddyn. Yno clwyfwyd ef yn beryglus, ac anfonwyd ef i'r wlad hon i wella, a bu yma am wyth mis. Wedi hynny aeth drosodd yr ail waith Ion. 7, 1918. Dyrchafwyd ef yn Lieut., ond mewn brwydr yng Nghoedwig Le Catery, collodd ei fywyd pan yn 27 oed.

"Na farna Dduw â'th reswm noeth,
Ond cred Ei addewid râd;
Tu cefn i len ragluniaeth ddoeth
Mae'n cuddio Gwyneb Tad."


PRIVATE THOMAS JOHN BULKELEY.

Mae yr uchod yn ddarlun gwir ragorol o fab y diweddar Mr. William Bulkeley a Mrs. Bulkeley, 35 Tai'r Mynydd, Bangor, Ymunodd ef ym mis Awst, 1914, o fythgofiadwy fis, ac anfonwyd ef allan i Ffrainc cyn diwedd y flwyddyn. Cyn hir daeth yn ol yn dioddef oddi wrth yr oerni a'r rhew. Aeth allan drachefn ddechreu y flwyddyn 1916. Mawrth 4, 1917, mewn brwydr ofnadwy, syrthiodd pan yn 28 mlwydd oed.

"Na chais esmwythder yn y byd,
Rhaid dwyn o hyd ryw groesau,
Dioddef ddarfu'th dad a'th daid,
A dioddef raid i tithau,"


PRIVATE HUGH WILLIAM DAVIES.

Bachgen ieuanc a hoffus oedd Hugh i Mr, a Mrs. Hugh Davies, 42 Fountain Street, Bangor, Gyda'r Durham Light Infantry yr ymunodd ef Awst 10, 1917, ac aeth allan Ion. 7, 1918. Mawrth 23ain, fe'i cymerwyd yn garcharor gan y gelynion. Nid oedd y cyfaill hwn ond 19 mlwydd oed.

"A'i marw raid i mi
A rhoi fy nghorff i lawr?
A raid i'm henaid ofnus ffoi
I dragwyddoldeb mawr?"


PRIVATE WILLIAM RICHARD DAVIES.

Bachgen ieuanc tyner a siriol oedd William, i Mrs. Margaret Davies, 16 Minffordd Terrace, Bangor. Ymunodd yntau fel llu mawr o'i gyfeillion i gymeryd rhan yn y rhyfel mawr, aeth allan i Ffrainc, a chollodd ei fywyd Mawrth 1917, pan yn 30 mlwydd oed.

"Cariad Duw sydd fil mwy llydan
Nag yw meddwl un dyn byw;
Mor rhyfeddol ddwyfol dyner
Ydyw calon dadol Duw,"


DRIVER JOHN EATON

Mab i'r diweddar Mr. a Mrs. John Eaton, 25 Hendrewen Road, Bangor, oedd y Driver Eaton.

Dirgelwch Rhagluniaeth.
Mewn myfyrdod dwys un diwrnod
Uwch ben cyflwr du y byd.
Drwy y rhyfel a'i effeithiau
Ocheneidiau drwyddo'i gyd.
Yna saethodd i fy meddwl
Am lywodraeth fanwl Duw,
Ar gymylau a thywyllwch
Ar y meirw, ynghyd â'r byw.
Annirnadwy yw ei lwybrau
Nid adwaenir yn y môr,
Felly hefyd trwy'r rhyfeloedd
Anhawdd deall ffyrdd yr Ior.
Ac er treiddio yn dragwyddol
I ddirgelwch Ion a'i waith,
Syndod fyddant wedi'r cyfan
I dragwyddol oesau maith.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


PRIVATE JOHN ARTHUR EDWARDS.

Wele ddarlun o fab annwyl i'r diweddar Mr. Thomas Edwards a Mrs. Edwards, 74 Tai'r Mynydd, Bangor, yr hwn a ymunodd yn gynnar â'r fyddin, sef Medi 8, 1914. Wedi bod o dan ddisgyblaeth gyda'r Royal Welsh Fusiliers, aeth drosodd i Ffrainc Gorffennaf, 1917, pryd y clwyfwyd ef, ac fe'i rhoddwyd yn y General Hospital yn Boulonge. Ar ol gwella aeth allan i'r ymgyrch fawr, ac mewn ymosodiad ym Motha Wood, yn agos i Cambrai, syrthiodd, pan yn 23 mlwydd oed.

"Ymddiriedaf yn yr Iesu,
Anfonedig hoff y Tad;
Rhydd i'r tlawd, dan boen sy'n nychu
'Falm o Gilead' er iachad."


PRIVATE RICHARD EDWARDS.

Rhestrir y gŵr ieuanc sydd a'i ddarlun uchod yn rhestr y gwroniaid a syrthiodd o'r ddinas hon, yn y rhyfel mawr. Mab ydoedd i Mr. a Mrs. David Edwards, 34 Fountain Street, Bangor.. Ymunodd â'r 14th Royal Welsh Fusiliers ar y 4ydd o Fawrth, 1915. Aeth allan i faes yr erchyllderau, a syrthiodd Chwef. 24ain, 1916, a chladdwyd ei weddillion ym mynwent Baid Cottage, lle heb fod yn nepell o Ypres, Belgium, pan yn 27 mlwydd oed.

"Y mae'r byd yn fwy na'r beddrod
Dyn yn fwy na'i oes;
Ni cha' gwaith y gweithiwr
Ddarfod gyda'i loes."


GUNNER EVAN GORDON EVANS

Mab i Mrs. Evans, Bodawen, Glanadda, oedd y cyfaill ieuanc hwn. Gwrandawodd ar wahoddiad y Brenin, a cherddodd yn wrol, o'i wirfodd, i warchffosydd y gyflafan fawr. Gyda'r Royal Garrison Artillery y gwasanaethai ef o Chwef., 1915 hyd Gorff., 1917, pan y collodd ei fywyd mewn ymosodiad ofnadwy yn agos i Ypres, pan yn 22 mlwydd oed. Ystyrid ef gan y swyddogion yn filwr dewr, yn ffafryn y gatrawd, yn gyfaill siriol a charedig i bawb.

Byd y galar ydyw'r ddaear,
Angau'n clwyfo, dyna'r gwir,
Cymer rai yn ieuanc ddigon
Cofir hyn gan lu yn hir.
O mor hyfryd ydyw meddwl
Wrth gefnu â'r daearol dŷ,
Mae rhyw symud mae'r preswylydd
I dŷ gwell y nefoedd fry.

—W. J. OWEN. Afallon.


PRIVATE JOHN FOULKES

Dyma ddarlun o John Foulkes, priod Mrs. Hannah Foulkes, 3 Cae Bach, Hendrewen Road, Glanadda, Bangor. Ymunodd yntau â'r 6th Royal Welsh Fusiliers. Ym mhen amser, wedi disgyblaeth anfonwyd ef i'r Aifft, a chlwyfwyd ef ym mrwydr Gaza, mor drwm fel y bu farw o'i glwyfau Ion. 31, 1917, pan yn 23 mlwydd oed.

"Gweled Iesu dyna ddigon
I wynebu'r fordaith fawr,
Gweled Iesu nertha'm calon
Yn holl flinder daear lawr."


CORPL EDWARD HERBERT GITTINS

Priod oedd ef i Mrs. Elizabeth Gittins, 125 High Street, Bangor. Dygwyd ef i fyny yn ddilledydd, ond ar doriad allan y rhyfel ymunodd â'r King's Liverpool Regiment. Aeth allan i Ffrainc ddiwedd y flwyddyn ganlynol, a chlwyfwyd ef yn beryglus ym mrwydr y Somme, Gorff. 1, 1916. Daeth drosodd i'r wlad hon a bu yma am fisoedd lawer yn gwella. Anfonwyd ef drosodd drachefn Mai 9, 1917, a chollodd ei fywyd ym mrwydr Cambrai, Rhag. 12, 1917, a chladdwyd ef ym mynwent Filwrol Faveneuil, Gogledd Bapaume, Ffrainc, yn 26 mlwydd oed.

"Os gwelir fi yn Salem lân,
'Nol dod trwy'r tân a'r dyfroedd,
Molianu wnaf, mewn cariad cu,
Ras Iesu yn oes oesoedd."


CAPTEN GEORGE GRIFFITH

Un o blant y tonnau ydoedd y cyfaill Capten George Griffith, 12 Fair View, Bangor, cyn, ac yn y rhyfel mawr. Gofalu am yr ager-long "Daisy" yr oedd ef pan yr ymosodwyd arni gan un o sudd-longau y gelyn, ym mis Tachwedd, 1918, ond er na chollodd ei fywyd y pryd hynny, glynodd rhywbeth ynddo a brofodd yn angau iddo Mawrth 8, 1920, a chladdwyd ef y Gwener canlynol ym mynwent Glanadda, Bangor, yn 43 mlwydd oed.

"Pa beth yw dyn? Rhyw briddyn brau
At fyd tragwyddol sy'n nesau."


PRIVATE HUGH GRIFFITH

Mab i Mr. Hugh Griffith a Mrs. Mary Griffith, 6 Hendrewen Road, Glanadda, ydoedd y brawd hwn. Ymunodd Hugh â'r South Wales Borderers, a chafodd yntau ei alw o fyd y gofidiau, a swn rhyfeloedd, i fyd na chlywir swn corn yn galw i frwydro. Collodd ei fywyd ym mrwydr fythgofiadwy Mons, pan yn 34 mlwydd oed.

Bendigedig byth i'r Nefoedd,
Oddi yno tarddodd hedd,
A dedwyddwch i bechadur
Oedd yn gorwedd yn ei fedd:
Anfeidroldeb ddaeth ei hunan,
At un aflan fel myfi,—
Fe amlygodd rym ei gariad,
Un prynhawn ar Galfari."


PRIVATE HUGH P. GRIFFITH.

Dyma ddarlun o un o fechgyn hawddgaraf ein dinas, a mab i Mr. a Mrs. William Griffith, 303 High Street, Bangor. Ymunodd Hugh â'r 14 Royal Welsh Regiment. Ym mhen amser anfonwyd ef allan i Ffrainc, ac mewn ymosodiad mawr a ffyrnig, Saboth, Meh. 4, 1916, clwyfwyd ef yn drwm, a bu farw mewn Ysbyty ym mhen y pythefnos, a chladdwyd yr hyn oedd farwol ohono ym mynwent St. Omer, pan yn 21 mlwydd oed. Bu fyw y fath fywyd fel y tystiai ei gyd-filwyr ei fod yn berarogl i'w Waredwr.

Yr adnod ddiweddaf a adroddodd yn y Seiat cyn myned i Ffrainc oedd, "Na thralloder eich calon, yr ydych yn credu yn Nuw, credwch ynof finnau hefyd," ac yn rhyfedd iawn, yn ol adroddiad y Caplan i'w rieni, dyna y geiriau a adroddodd ychydig cyn marw.

GUNNER JOHN ELLIS GRIFFITH.

Mab i Mrs. Griffith, 15 Britannia Square, Bangor, ydoedd yr un sydd a'i ddarlun uchod. Ymunodd John â'r Royal Garrison Artillery, anfonwyd ef allan i Ffrainc, ac yn un o'r brwydrau yn agos i Albert ar ddydd cyntaf o Fawrth, clwyfwyd ef yn beryglus, fel y bu farw ym mhen pedwar diwrnod, sef Mawrth 4, 1917, yn 20 mlwydd oed.

"To a foreign grave, Far Far away
A sad mother's thought wander day by day;
Unseen by this world he stands by my side
And whispers, dear mother, don't, death does not divide,
Sleep on beloved, sleep and take thy rest,
Lay down thy head upon thy Saviour's breast."


LIEUTENANT OSWALD GRIFFITH.

Darlun rhagorol yw yr uchod o ŵr ieuanc a rhagolygon disglair iddo, a gobeithion llu am ddyfodol llwyddiannus iddo, ond daw y geiriau hyn i'n meddwl gyda grym adnewyddol: "Nid fy meddyliau i yw eich meddyliau chwi, ac nid eich ffyrdd chwi yw fy ffyrdd i, medd yr Arglwydd." Mab ydoedd ef i Mr. a Mrs. Robert Griffith, 5 Lonbopty, Bangor. Addysg wyd ef yn Ysgol y Friars, a Choleg y Brifysgol, Bangor. Wedi hynny aeth i ofalu am Ysgol Hardwick, oddi yno aeth yn Athraw Cynorthwyol i Ysgol Genedlaethol Caernarfon. Oddi yno drachefn aeth i Westborough Road Council School, Southend, yn athraw, ac oddi yma yr ymrestrodd i amddiffyn ei wlad ar doriad allan y rhyfel, gyda'r Royal Field Artillery. Chwef. 26, 1915, cwympodd drwy gael ei saethu gan German Sniper, a chladdwyd y noswaith honno yn Neuve Eglise, pan yn 27 mlwydd oed.

SERGEANT D. H. HUGHES, M.M.

Fel brawd hynaf i Miss Margaret Hughes, 12 Frondeg Street, Bangor, y mae y cyfaill hwn yn fwyaf adnabyddus, Wedi myned trosodd i Ffrainc, a chymeryd rhan mewn amryw frwydrau enillodd y Military Medal am amlygu ei ddewrder mawr, yr hyn a dynnodd sylw neilltuol awdurdodau milwrol ei wlad. Efe oedd y cyntaf yn Sir Gaernarfon i'w hennill. Ond mewn brwydr ffyrnig mewn lle yn agos i Albert, Ebrill 22, 1918, syrthiodd yntau yn aberth i gynddaredd ei elynion, yn 41 mlwydd oed.

"O! dilyn Grist trwy godi'r groes,
A dechreu 'nawr ym more d'oes;
Ac hyd yr hwyr dwg hi o hyd,
Tra pery'r bywyd yn y byd."


PRIVATE HUGH HUGHES

Darlun yw'r uchod o frawd tra adnabyddus a chymeradwy yn ein dinas, sef diweddar briod Mrs. Hannah Hughes, Kimberley House, High Street, Bangor. Ymunodd y gŵr tawel hwn â'r R.A.S.C. yn Awst, 1918. Pan yn Sydenham, cafodd anwyd trwm, yr hyn arweiniodd yn y diwedd i Pneumonia. Bu farw, a chladdwyd ef ym mynwent Glanadda, Bangor, Chwef. 26, 1919, yn 48 mlwydd oed.

Tawel fo'i hûn hyd fore y codi mawr.

PRIVATE JOHN HUGHES

Mab oedd yr uchod i'r diweddar Mr. a Mrs. John Hughes, 11 Albert Street, Bangor. Ymunodd ef â'r adran honno o'r fyddin a adwaenir fel y King's Liverpool, Hydref 1916, a chollodd ei fywyd ym Mehefin 14, 1917, pan yn 40 mlwydd oed.

"Byr yw f'amser ar y ddaear
Pen y dalar sydd gerllaw;
O mor hapus fydd cael bywyd
Dedwydd yn y byd a ddaw;
Ni bydd yno wylo dagrau,
Galarnadau mam na thad;
Ofn y bedd a'i lwnc ofnadwy
O fewn trothwy Tŷ fy Nhad."


SAPPER JOHN IDWAL HUGHES

Darlun rhagorol yw hwn o fab hynaf Mr. a Mrs. R. Hughes, Islwyn, West End, Bangor, a fu farw o'r Dysentry, pan yn gwasanaethu ei wlad yn Nwyrain Africa, ac a gladdwyd ym mynwent Kilossa, Tachwedd 26, 1917, yn 20 mlwydd oed.

Fy nghalon aeth yn glaf wrth weled dorau
Y beddrod yn ymagor it' mor forau,
A thi mor deg, a mi mor hoff ohonot,
A chartref oll mor wag, mor bruddaidd hebot,
Paham na chawsom gadw'r blodyn tirion?
'Roedd yn y nefoedd eisoes flodau ddigon,
A! gwell er hynny oedd ei symud acw,
Lle nad oes, ar y dwyfol dir, un blodyn mir yn marw."

—ISLWYN.


PRIVATE LEWIS THOMAS HUGHES.

Priod hawddgar Mrs. Hughes, 13 Frondeg Street, Bangor, ydoedd y cyfaill hwn. Ymunodd â'r Royal Garrison Artillery Hydref 25, 1915. Ym mhen amser cyfeiriodd yntau ei gamrau tua'r heldrin fawr, yno caf odd ei wenwyno gan nwy (gassed), ac anfonwyd ef i'r wlad hon, ac ym mhen amser bu farw Mai 8, 1920, yn 33 mlwydd oed, ac a gladdwyd ym mynwent Glanadda, Bangor.

Ieuenctid fel rhosynnau
Ymegyr o dan swyn
Heulwen dyner hyfryd
O! dlysni siriol mwyn!
Digonedd o ogoniant
A ennyn ynom serch
Difrodwr heb arbediad
Wyt ti o angeu erch.

—W. J. OWEN. (Afallon)


PRIVATE RICHARD HUGHES

Mab annwyl a charedig yw yr uchod i Mr. a Mrs. Hugh Hughes, Ynysgain Farm, Criccieth, ond a fu yng ngwasanaeth y London City and Midland Bank yn y ddinas hon cyn ymuno â'r fyddin. Addysgwyd ef i gychwyn yn Ysgol Llanystumdwy, ac yn Ysgol Ganolraddol Porthmadog. Ymunodd â'r Royal Welsh Fusiliers Tach. 22, 1915, a bu o dan ddisgyblaeth yn Kinmel Park, hyd Awst 27, 1916, pryd yr anfonwyd ef drosodd i Ffrainc, ac ar y 4ydd o Ragfyr, 1916, bu farw o'i glwyfau, a chladdwyd ym mynwent Beaumont Hamel, pan yn 22 mlwydd oed.

"A heibio'r dywell nos,
Fe ffy cymylau'r nen;
Fe ddaw'r addewid wir
A'i geiriau pur i ben:
Ceir gweld, ceir gweld yr hyfryd dir
Ar fyr o dro yn oleu clir."


PRIVATE WILLIE HUGHES

Dyma ddarlun o un o'r cymeriadau prydferthaf y gwyddom am dano. Diweddar briod Mrs. Bessie Hughes, 1 Beach Road, Bangor, oedd ef. Dygwyd ef i fyny fel Dilledydd (Draper), ymunodd â'r 13th Royal Welsh Fusiliers Ebrill 12, 1916, anfonwyd ef drosodd i Ffrainc Hydref 23 yn yr un flwyddyn, a dyna ei hanes yntau, collodd ei fywyd, a chladdwyd ym mynwent Dowrlers Communal Extension, lle yn agos i Sandrecies, yn 29 mlwydd oed.

Huna gyfaill mwyn yn llonydd
Er ymhell o wlad dy froydd,
Deffro a wnai yn iach ryw ddydd
Ar ddelw dy lân Waredydd.

—W. J. OWEN.Afallon


PRIVATE ALBERT MEURIG JONES

Mab oedd ef i Mr. a Mrs. John Meurig Jones, 24 Fair View Road, Bangor. Ymunodd y brawd ieuanc siriol a charedig hwn gyda'r Royal Welsh Fusiliers, Tachwedd 1914. Yr oedd ei dad yn gwasanaethu ar Troopship, a tri o'i frodyr yn gwasanaethu eu gwlad yn Ffrainc a lleoedd eraill. Aeth Albert i faes y gyflafan, a chlwyfwyd ef Rhag., 1916. Gwellhaodd ac aeth yn ol, a chlwyfwyd ef yr ail waith Mai, 1917. Gwellhaodd ac aeth allan drachefn, a chyfarfu â'i ddiwedd Hydref 1, 1917.

Na thralloder eich calonnau
Gan gymylau duon byd;
Na thralloder eich calonnau
Am wna angau yn y byd.
Cludo mae y saint i Ganaan,
Lle na welir un yn drist,
Pawb yn canu mewn llawenydd
Yng nghwmpeini Iesu Grist.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


GUNNER DEWI WHITFIELD JONES

Bachgen ieuanc addfwyn a llawn hawddgarwch oedd Dewi Whitfield Jones, mab hynaws i Mr. a Mrs. W. Whitfield Jones, 20 Friars Road, Bangor. Yn nechreu y flwyddyn 1915, cyn bod yn 18 mlwydd oed, ymunodd â'r Carnarvonshire R.G.A. (Second Line). Wedi bod o dan ddisgyblaeth filwrol yn Cambridge a Winchester, anfonwyd ef i Belgium, lle y gwenwynwyd ef gan nwy (gassed). Dygwyd ef i'r wlad hon i Ysbyty yn Liverpool, ym mhen amser cymerwyd ef adref, abu farw Maw. 23, 1918, a chladdwyd ef ym mynwent Glanadda (angladd milwrol), yn 21 mlwydd oed. Traddodwyd pregeth goffadwriaethol iddo y Saboth canlynol oddiar y geiriau a adroddai ychydig cyn marw: "Canys myfi a wn fod fy Mhrynwr yn fyw," a chanwyd hefyd y pennill sydd yn dechreu gyda'r un geiriau.

MORWR EBENEZER JONES

Priod annwyl a gofalus Mrs. Jones, 63 Fountain Street, Bangor, oedd yr un y mae ei ddarlun uchod. Yr oedd y cyfaill hwn yn perthyn i'r Royal Naval Reserve pan dorrodd y rhyfel allan. Ymunodd â'r llong-ryfel H.M.S. "Invincible." Cymerodd ran mewn amryw ymosodiadau yn Falkland Island, y Dardanelles, a chollodd ei fywyd yn y Jutland Battle, Mai 3, 1916, pan yn 40 mlwydd oed.

"Beth yw'r wylo a'r ochneidio,
A'r galaru heddyw sydd?
P'am goilyngir yn afonydd
Ddagrau gloewon dros y grudd?
Angau creulon—gelyn dynion—
A ollyngodd farwol saeth,
Cwympodd Eben yn y rhyfel,
Myn'd a'i fywyd ymaith wnaeth."


PRIVATE EDWARD JONES

Wele ddarlun o un o fechgyn hawddgaraf y cylch, sef mab i Mr. a Mrs. Edward Jones, 5 Tandderwen Street, Llanllechid, gynt o Fair View, Bangor. Gorchwyl Ted cyn ymuno â'r fyddin oedd gyriedydd (Engine Driver) ar beiriant yn chwarel y Penrhyn, Bethesda. Ymrestrodd yn ddirwgnach â'r Royal Welsh Fusiliers, a gadawodd ei wlad a llu o gyfeillion am faes y rhyfel Gorff. 22, 1917. Dechreu y flwyddyn ganlynol anfonwyd i Ysbyty Rhyfel Keighley bod Edward yn dioddef oddi wrth y "Trench Fever." Wedi cael adferiad aeth allan yr ail waith, ac yn fuan collodd ei fywyd, sef Medi 1, 1918, pan yn 29 mlwydd oed. Dyma ei emyn mewn cyfarfod gweddi cyn myned i Ffrainc:

Dy ewyllys Di a wneler!
Ti sy'n gwybod, Arglwydd Iôr,
Beth yw uchter y mynyddau,
Pa mor arw fydd y môr:
Boddlon ydwyf
I'w hwynebu gyda Thi."


PRIVATE EVAN JONES

Darlun yw yr uchod o fachgen ieuanc hawddgar ac annwyl i Mr. a Mrs. Evan Jones, 1 Tan y Bryn, Park Hill, Bangor. Gyda'r South Wales Borderers yr ymunodd Evan, ac wedi ei daflu yma a thraw i wahanol fannau, wele ei wyneb tua Ffrainc. Yno fe'i clwyfwyd yn ddifrifol Hydref, 1916, a bu farw yn Ysbyty y Clwyfedigion ym mhen un diwrnod ar bymtheg yn yr oedran ieuanc o 19 mlwydd oed.

"Mewn 'stormydd diri,
Mor felys i ni,
Yw cofio mae'r Iesu yw'n Bugail."

"Pa fugail mor fwyn,
Mor hoffus o'i ŵyn,
A defaid ei braidd ag yw'r Iesu."


LIEUTENANT EVAN GWILYM JONES

Bachgen ieuanc hawddgar ac addawol ydoedd yr uchod, mab i Mr. a Mrs. Lewis Jones, Min Ogwen, Bethesda, ond a wasanaethai yn y London City and Midland Bank, yn y ddinas hon, pan yr ymunodd â'r fyddin yn Ionawr, 1917. Bu o dan ddisgyblaeth filwrol am rai misoedd, ac anfonwyd ef drosodd i Ffrainc, oddi yno anfonwyd ef yn ol i gael ei addysgu ym mhellach a'i gymhwyso i fod yn swyddog, a dyrchafwyd ef yn Lieutenant yn y 13th Welsh Regiment, gyda pha rai yr aeth i Ffrainc yn gynnar yn 1918. Mewn ymosodiad Awst 30, clwyfwyd ef yn drwm fel y bu farw ym mhen ychydig oriau, a chladdwyd ef yng Nghladdfa Brydeinig Geuxin Court, lle yn agos i Doubleus, yn 24 mlwydd oed.

SERGEANT-MAJOR GRIFFITH JONES

Dyma ddarlun o Sergeant Major Griffith Jones, mab Mr. William Jones (Pilot), a'i wraig Mrs. Alice Jones, 3 Castle Hill Terrace, Bangor. Yr oedd y brawd hwn wedi ymuno â'r 12th South African Infantry Mounted Police. Bu farw mewn lle o'r enw Voi, Mawrth 17, 1916, yn 42 mlwydd oed.

"Hen awelon oer marwolaeth
Sydd yn deifio llysiau'r llawr—
Gwelir drwy holl erddi natur
Olion difrod yma 'nawr;
Hen ac ieuanc sydd i'w gweled
Yma'n cwympo ar bob llaw:
Marwol wyntoedd sydd yn chwythu
Hẹn awelon brenin braw."


LIEUT GWILYM ARTHUR TEGID JONES, BSc

Mab annwyl a hoff i Mr. a Mrs. L. D. Jones, 3 Edge Hill, Bangor, ydoedd yr uchod. Addysgwyd ef yn Ysgol y Garth, a bu yn ysgol enwog y Friars, oddi yno aeth i Ysgol Ganolraddol Aberdare, a Choleg y Brifysgol Bangor, lle yr enillodd y radd o B.Sc. yn y flwyddyn 1909. Bu yn Athro Gwyddoniaeth yn Ysgol Ramadegol Chelmsford, Stourbridge, a Saffron Walden. Ymunodd yn wirfoddol a gwasanaethodd gyda'r Expeditionary Force yn Ffrainc a Flanders. Cymerodd ran ym mrwydrau Vimy Ridge a Messines Ridge, ond syrthiodd mewn brwydr yn agos i Ypres Hydref 25, 1917, a chladdwyd ef y dydd canlynol yn y Gladdfa Brydeinig, pan yn 31 mlwydd oed.

PRIVATE HUGH JONES

Magwyd y cyfaill caredig hwn gan ei nain, Mrs. Jane Jones, 53 Fountain Street, Bangor. Yn wirfoddol yr ymunodd Hugh â'r Royal Welsh Fusiliers, a hynny ar ddechreu'r heldrin ofnadwy. Ym mhen blwyddyn a phum mis cafodd ei ryddhau, ond ni theimlai yn foddlon yn y sefyllfa hono, fel yr aeth ac yr ymunodd â'r Royal West Kent Regiment. Mewn ymosodiad mawr a ffyrnig yng nghymdogaeth Ypres, oddeutu Medi, 1917, collodd ei fywyd pan yn 29 mlwydd oed.

"Y Gwr a hoeliwyd ar Galfaria,
Fu yno'n talu'n dyled fawr,
Ydyw'r un a'm cwyd i fyny,
Er i angau nhorri lawr.
Ac er bod yn wael garcharor
Gan y bedd dros enyd bach,
Mi gaf godi pan ddel galw
Ar ei ddelw'n gwbl iach."


SAPPER HUGH NORMAN JONES

Dyn ieuanc hardd ei foes a glân ei rodiad ydoedd y brawd hwn. Mab i Mr. a Mrs. Hugh Jones, Stanley House, Friars Road, Bangor. Derbyniodd ei addysg i ddechreu yn ysgol enwog St. Paul's, Bangor, wedi hynny aeth yn gyfrifydd (Clerk) i Lythyrdy y ddinas hon. Yn Ionawr 27, 1915, ymunodd â'r Royal Engineers. Rhagfyr 1af, anfonwyd ef allan i Ffrainc i wasanaethu gyda'r Expeditionary Force. Ond Tachwedd 29, 1917, tynnodd yntau ei gŵys i ben, a chladdwyd ef yn Nghladdfa Filwrol, Merville, pan yn 23 mlwydd oed. Yr oedd y brawd annwyl hwn yn cael ei ystyried yn un o'r dynion mwyaf siriol a phrydferth ei ymarweddiad yn ein dinas.

PRIVATE HUMPHREY JONES

Mab oedd ef i'r diweddar Mr. a Mrs. John Jones, 9 West End, Bangor. (Ac yn adnabyddus fel Guard ar Linell y London and North Western Railway). Ymunodd ef â'r fyddin ddiwedd y flwyddyn gyntaf, 1914. Aeth allan Meh. 23, 1915. Yr oedd ef yn un o arwyr y Dardanelles, ac ym mrwydr enbyd y glanio hwnnw clwyfwyd ef yn drwm, fel y bu farw o'i glwyfau yn y General Hospital, Awst 17, 1915, yn 33 mlwydd oed.

"Yn angof ni chant fod,
Wyr y cledd hir eu clod."


GUNNER JOHN ELLIS JONES

Priod Mrs. Mary Jones, 367 Carnarvon Road, Glanadda, Bangor, ydoedd y cyfaill sydd a'i ddarlun uchod. Ar y 13eg o fis Mai, 1915, yr ymunodd ef â'r Royal Garrison Artillery. Pan o dan ddisgyblaeth cafodd anwyd trwm, pa un a drodd yn ddarfodedigaeth, a bu yn Ysbyty Milwrol Glanadda am rai misoedd, lle y bu farw Ionawr 9, 1919, a chladdwyd ef yng Nglanadda, Bangor, yn 38 mlwydd oed. Canodd lawer ar y penill:

"Os dof fi trwy'r anialwch,
Rhyfeddaf fyth Dy ras,
A'm henaid i lonyddwch
'R'ol ganwaith golli'r maes,
A'r maglau wedi eu torri,
A'm traed yn gwbl rydd;
Os gwelir fi fel hynny,
Tragwyddol foli a fydd.


PRIVATE JOHN GWILYM JONES.

Dyma ddarlun rhagorol o ail fab Mr. a Mrs. John Jones, 41 Caellepa, Bangor. Yr oedd wedi ymuno â'r 4th Welsh Regiment. Collodd ei fywyd ar faes y gad, a chladdwyd ef ym mynwent Gouzeacourt, Medi 5, 1915, yn 21 mlwydd oed.

Draw yn Ffrainc mae llu yn gorwedd
O ieuenctid hardd eu gwedd,
A rhyw nifer fawr ryfeddol
Heb un maen i nodi'u bedd.
Ond maent oll yn hysbys ddigon
Gwr fu farw yn eu lle,
A gofala alw arnynt
Ato'i Hun i deyrnas ne'.

—W. J. OWEN. (Afallon)


SERGEANT JOHN JAMES JONES.

Mab annwyl a hoff oedd yr uchod i Mr. a Mrs. William Jones, Tŷ Gwyn, West End, Bangor. Ymunodd ef â'r Royal Welsh Fusiliers, a hynny ar doriad allan y rhyfel Awst, 1914. ac wedi bod o dan ddisgyblaeth anfonwyd ef allan i Ffrainc, Medi 1915. Mewn ymosodiad yn y lle fythgofiadwy hwnnw, Mametz Wood, Gorff. 12, 1916, collodd ei fywyd yn 24 mlwydd oed.

Cysged hun yn dawel
Dros ennyd yn y grafel,
Nes datod trefn y rhod
Ac yna mewn hedd
Cyfoded o'i fedd
Ar ddisglair wedd ei Briod."


GUNNER JOHN RICHARD JONES.

Darlun yw hwn o ail fab Mr. a Mrs. John M. Jones, Gwynfor, Friars Road, Bangor. Ymunodd y brawd hwn ar doriad y rhyfel allan gyda'r rhai cyntaf yn y ddinas â'r Royal Garrison Artillery, Awst, 1914. Anfonwyd ef allan i Ffrainc Chwef., 1916, yn nechreu Meh., 1917, daeth adref am ychydig orffwys, yna dychwelodd yn ol. Cyrhaeddodd yno ar y 24 o'r mis, ac yn blygeiniol iawn bore 25 fe'i clwyfwyd mor ddifrifol mewn brwydr yn agos i Lens, fel y bu farw y dydd canlynol, Meh. 26, 1917, a chladdwyd yr hyn oedd farwol ohono ym mynwent Choegues, yn Ffrainc, yn 28 mlwydd oed. Yr oedd yn fab ufudd, yn gyfaill cywir, ac yn gristion gloyw.

PRIVATE OWEN ELIAS JONES.

Dyma ddarlun o fab i Mr. a Mrs. Owen Elias Jones, 19 Park Hill, Bangor. Ymunodd Owen â'r Royal Welsh Fusiliers, Awst, 1915, ac anfonwyd ef allan ym mhen chwech wythnos. Bu mewn amryw frwydrau, a chollodd ei fywyd ym mrwydr fawr y Mametz Wood, Gorff., 1916, pan yn 24 mlwydd oed.

Pan fydd stormydd oer marwolaeth,
Stormydd yr Iorddonen gref:
'N lluchio'i thonau erch i fyny
Fel mynyddoedd hyd y nef,
Ni raid ofni
Os yw'r Sylfaen ar y Graig.

—W. J. OWEN. (Afallon.}


MORWR RICHARD JONES.

Un o'r teulu mawr gafodd ddifaen fedd y dyfnder mawr, ydyw Richard, diweddar briod Mrs. Elizabeth Jones, 48 Fountain Street, Bangor. Yr oedd hudoliaeth a swyn y môr wedi ei feddiannu yn ieuanc iawn, fel y gellir dweyd am dano ei fod yn llongwr hollol ddiofn. Yr oedd yn meddu ar ddewrder anghyffredin. Yn Awst, 1913, canfu rhyw rai mewn perygl ar afon Menai, anturiodd yntau allan i'w cynorthwyo, a diameu iddo achub eu bywydau rhag y dyfrllyd fedd. Am y weithred hon cyflwynwyd iddo gan y Brenin y Bronze Medal. Yn ystod y rhyfel cawn ef ar fwrdd y llestr H.M. Drifter "Deliverer," yr hon a gollwyd ynghyd â'r holl ddwylaw Tachwedd 6, 1917, pan yr oedd Richard yn 39 mlwydd oed.

PRIVATE RICHARD EVAN JONES.

Dyma ddarlun o fab Mr. Rowland a Mrs. Jane Jones, Tai Coed, Penrhosgarnedd, Bangor. Dywed hen ddihareb, "Ymhob gwlad y megir glew," a milwr dewr a phrofiadol ydoedd y dyn ieuanc hwn. Bu am amryw flynyddoedd yn India, ar doriad allan y rhyfel anfonwyd ef drosodd i Ffrainc, gyda'r Royal Welsh Fusiliers. Ond yn un o'r ymosodiadau ofnadwy a byth gofiadwy fu yng nghyffiniau Mons, Hydref 23, 1914, syrthiodd ar fryn yr aberth mawr, yn 29 mlwydd oed.

"Try pawb eu cefnau, dyma'r dydd
Gadawant fi'n fy ngwely pridd."


LANCE CORPORAL ROBERT JONES.

Darlun yw hwn o fachgen annwyl a hoffus Mrs. Jones, 26 Brick Street, Bangor. Gweithiai yn flaenorol i'r rhyfel yn Eureka Slate Works, Bangor. A'r 6th Royal Welsh Fusiliers yr ymunodd ef Awst 21, 1914. Yr oedd yn un o arwyr y Dardanelles a Gallipoli. Cafodd ymosodiad o'r Dysentery, ac anfonwyd ef drosodd i'r wlad hon, a bu mewn ysbyty yn Oxford am amser. Wedi gwella anfonwyd ef drosodd drachefn i'r Aifft, ac mewn brwydr Mawrth 26, 1917, syrthiodd, pan yn 21 mlwydd oed.

Er grym y stormydd llawenhawn
Os Iesu a adwaenom,
Cawn lanio yn y porthladd clyd
Ryw ddydd tudraw i'r afon.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


MORWR RICHARD JOHN JONES.

Priod hawddgar Mrs. Elizabeth Jones, Oxford House, High Street, Bangor, ydoedd yr uchod. Collodd ei fywyd yn suddiad yr agerlong Connemara, yr hon a suddwyd gan y gelynion, y tu allan i Greenore, nos Wener, Tach. 3, 1916. Yn ffodus cafwyd ei gorff, a dygwyd ef drosodd fore y dydd Iau canlynol i'w osod i orwedd ym Mynwent Glanadda, Bangor, yr un diwrnod. Yr oedd yn 64 mlwydd oed.

Ust! fy mhlentyn, taw, distawa,
Gwybydd di mai Fi sydd Dduw,
Ymdawela yn f'ewyllys,
Cred i'm gofal tra fo'ch byw.
Os rhaid ymladd â gelynion,
Fi, dy nerth fydd o dy blaid;
Er gwaned wyt, cei rym i sefyll
A Fi'n gymorth wrth bob rhaid."


GUNNER THOMAS JONES.

Mab oedd yr un sydd a'i ddarlun uchod i Mr. a Mrs. Richard Jones, 30 Upper Garth Road, Bangor. Ymunodd â'r R.F.A., Hydref, 1916; aeth allan i'r Armagedon ofnadwy Ebrill 20, 1917. Mewn brwydr Hydref 3, 1917, yn agos i Ypres, collodd ei fywyd trwy ffrwydr-belen y gelynion, pan yn 31 mlwydd oed.

Dyma un o'i hoff emynau:

"Ar ol gofidiau dyrus daith,
A gorthrymderau filoedd,
Hyfrydol falm o nefol ryw
I'r wan, flinedig, fynwes yw
Cawn orffwys yn y nefoedd."


LANCE CORPORAL WILLIAM JONES.

Dyma ddarlun o fab ieuengaf Mr. a Mrs. John Jones, 26 James Street, Bangor. Cyn ymuno â'r fyddin yr oedd William yn gwasanaethu ar Dining Cars y London and North Western Railway. Ymunodd â'r Royal Dublin Fusiliers; aeth drosodd i Ffrainc, a chlwyfwyd ef yn drwm yn ei fraich a'i law, a bu mewn ysbyty yn Manchester am amser yn gwella. Wedi hynny aeth allan drachefn, a syrthiodd yntau i fedd y milwr, pa un a gafodd ym mynwent Communal Extension, Aire, pan yn 25 mlwydd oed.

Safodd dros ei wlad yn wrol,
Cafodd fedd mewn estron dir;
Ond ei fywyd sydd yn aros
Ac fe erys yma'n hir.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


PRIVATE WILLIAM HUGH JONES.

Dyma ddarlun o fab i Mrs. Elizabeth Jones, 49 Ambrose Street, Bangor. Cyn ymuno â'r fyddin yr oedd yng ngwasanaeth cwmni y London and North Western. Ond ar doriad allan y rhyfel clywodd sŵn y galw, ac ar unwaith, yn wirfoddol, ymunodd â'r 6th Royal Welsh Fusiliers, sef Hydref 23, 1914. Anfonwyd ef drosodd, a bu ym mrwydr y Dardanelles, bu hefyd yn yr Aifft, a gwlad Canaan. Ond gorfu iddo yntau roddi yr arfau i arall, a chladdwyd ef mewn mynwent filwrol yn agos i Beersheba, pan yn 34 mlwydd oed.

MORWR WILLIAM HUMPHREY JONES.

Magwyd y bachgen ieuanc hawddgar ac addawol y mae ei ddarlun uchod gan ei daid a'i nain, Mr. a Mrs. Thomas Jones, 9 Tai'r Mynydd, Bangor. Yr oedd Mr. Thomas Jones yn dra adnabyddus yn y ddinas fel Ex-Sergeant Police. Bu Willie am bedair blynedd yn ysgol Genedlaethol Bangor. Collodd yntau ei fywyd trwy suddiad y Connemara, Tach. 3, 1916, pan yn 17 oed. Canodd lawer ar y pennill:

"Er nad yw'm cnawd ond gwellt,
A'm hesgyrn ddim ond clai,
Mi ganaf yn y mellt
Maddeuodd Duw fy mai.
Mae Craig yr oesoedd dan fy nhraed,
A'r mellt yn diffodd yn y gwaed."

—William Jones (Ehedydd Iâl)


LANCE CORPORAL DAVID LLEWELYN JENKINS.

Dyma ddarlun o ddyn ieuanc fagwyd yn dyner a gofalus gan ei daid a'i nain, y diweddar Mr. a Mrs. Llewelyn Williams, 7 Tabernacl Street, Bangor. Ymunodd David ar doriad allan y rhyfel Awst, 1914, â'r Cheshire Regiment, a syrthiodd yn aberth dros ei wlad Tachwedd 15, 1915, pan yn 30 mlwydd oed.

Yn nhrymder nos erchrydus
Ar faes y rhyfel gâd,
Y gwelwyd llanc o Gymro
Yn ymladd dros ei wlad.
Y frwydr fawr ymladdwyd,
A buddugoliaeth gaed,
A'r bachgen dewr a gafwyd
Yn gorwedd yn ei waed.

Yn swn y mawrion ynnau,
A'r gwynt chwibanai'n drist,
Y milwr dewr a ganai
Am gariad Iesu Grist;
Yn llesg, a gwan, fe wenodd
Wrth farw yn y lle,
A'i gân am gariad Iesu
Orffennodd yn y Ne'.
—W. J. OWEN. (Afallon.)


PRIVATE WILLIAM E. LEIGHTON.

Bachgen ieuanc hoff gan lu mawr yn y ddinas hon oedd Willie Leighton, mab Mr. a Mrs. Ernest Leighton, Fair View House, Bangor, ond yn bresennol, Derrington Street, Crewe. Ymunodd ef â'r King's Shropshires yn 1916, anfonwyd ef allan i Ffrainc yn yr un flwyddyn. Ym mrwydr fyth gofiadwy Arras, dydd Llun y Pasg, 1917, archollwyd ef yn drwm, anfonwyd ef adref, a bu yma mewn gwahanol Ysbytai am ddeng mis. Anfonwyd ef allan drachefn, ac ym mhen y pythefnos syrthiodd yntau, er mawr siom a galar, wedi profi ei hun yn filwr dewr. Cymerodd yr ymdrech olaf yn ei hanes le Ebrill 22, 1918, pan yn 21 mlwydd oed. Tawel fo'i hûn "hyd nes gwawrio'r dydd a chilio o'r cysgodau."

LIEUT. LLYWELYN LEWIS.

Wele ddarlun eto o fab annwyl i'r diweddar Mr. Thomas Hugh Lewis, a Mrs. Lewis, Bronwylfa, Bangor. Addysgwyd ef yn Ysgol y Poplars, Bangor, a'r Kings School, Caer. Wedi hynny aeth i wasanaeth y National Provincial Bank, yn Manchester, ac oddi yno yr ymunodd â'r 11th Battalion, Royal Welsh Fusiliers ar doriad allan y rhyfel, 1914. Gan ei fod wedi gwasanaethu gyda'r Tiriogaethwyr (Territorials), dyrchafwyd ef yn fuan yn Lieutenant, ac fel y cyfryw aeth allan yn 1915, a bu yno yn gyson, ac mewn brwydrau enbyd hyd yr ymosodiad bythgofiadwy yn Mametz Wood, yn Gorffennaf, 1916, pan y collodd ef a llu o'i gyfeillion eu bywydau. Yr oedd yn 24 mlwydd oed

"Rhaid ydyw puro'r aur trwy dân
I'w ddwyn i werth a bri;
A phuro'r saint a raid yn lân
Wrth dy ewyllys Di."


STAFF SERGEANT WILLIAM ROBERT LEWIS.

Wele ddarlun o briod hawddgar Mrs. G. Lewis, 54 Park Hill, Bangor. Dyma un arall a ymunodd ar doriad y rhyfel, sef yn Awst, 1914. Aeth drosodd i Ffrainc Mawrth, 1916, a bu mewn brwydr yn agos i Arras, Ebrill, 1916. Anfonwyd ef adref yn wael ym mhen y mis, a bu mewn amryw Ysbytai, megis Queen Mary's Military, Whalley, a Beechwood, Newport, ac yn Sanatorium West Wales, ond i ddim pwrpas; daeth adref i Fangor, a bu farw Ebrill 9, 1918, pan yn 42 mlwydd oed.

'Cysged hûn yn dawel
Dros enyd yn y grafel,
Nes datod trefn y rhod.


PRIVATE HUGH MILLER.

Mab annwyl a hoffus ydoedd yr uchod i'r diweddar Mr. William a Mrs. Jane Miller, 16 Park Hill, Bangor. Ymunodd Hugh, Gorff. 2, 1917, â'r Border Regiment, ac a aeth allan i Ffrainc, Mawrth 17, 1918, ond mewn brwydr boeth ym Mryn Kimel, Ebrill 10, 1918, fe syrthiodd yntau, yn 23 mlwydd oed. Yr oedd yn fachgen hoffus gan bawb, a chredwn iddo gefnu ar wlad y gâd a'i wyneb ar wlad na cheir sŵn gynnau na magnelau yn ei chyffiniau, i fro a thrigfannau mwy cydnaws lawer â'i ysbryd tawel.

PRIVATE JOHN WILLIAM MUMMERY.

Wele ddarlun o ddyn ieuane gafodd rai blynyddoedd o brofiad fel milwr cyn toriad allan yr Armagedon ddiweddaf. Yr oedd John yn fab i Mr. a Mrs. John Mummery, 197 Carnarvon Road, Bangor. Gyda'r 4th Royal Irish Dragoon Guards y gwasanaethai ef. Aeth allan i Ffrainc yn Awst, 1914, ac oddi yno i Belgium, ac yn ymosodiad Mons, collodd ei fywyd Tachwedd 1, 1914, pan yn 23 mlwydd oed.

Beth a wnaf pan egyr dorau
Tragwyddoldeb ger fy mron?
A'r materol wedi darfod,
Beth a wnaf yr adeg hon?
Ni raid ofni
Os yw'r Sylfaen ar y Graig.

—W. J. OWEN. (Afallon)


PRIVATE OWEN JOHN OWEN.

Dyma ddarlun o fab ieuengaf y diweddar Mr. a Mrs. Hugh Owen, 3 Fron Square, Bangor. Yng ngwasanaeth cwmni y London and North Western Railway yr oedd ef cyn ymuno, a chyda'r 4th Territorial Batt. (Welsh Regt.) yr ymunodd, ac yr aeth allan i Ffrainc, Awst, 1917. Wedi ymosodiad ym mharthau Cambrai, Tachwedd 25, yn yr un flwyddyn, daeth gair ei fod ar goll, ym mhen amser daeth gair yn hysbysu ddarfod iddo golli ei fywyd yn y frwydr uchod, pan yn 21 mlwydd oed.

LANCE CORPORAL THOMAS OWEN.

Dyn ieuanc hawddgar a siriol oedd y cyfaill hwn, a mab i'r diweddar Mr. a Mrs. Owen Owen, 18 Edmund Street, Hirael, Bangor. Dygwyd ef i fyny yn Saer Meini (Stone Mason), a bu yn gweithio ar Goleg y Brif Ysgol ym Mangor, a'r Adelphi Hotel, Lerpwl. Ymunodd â'r milwyr fel Royal Engineer, Mawrth 20, 1916. Wedi bod o dan ddisgyblaeth mewn gwahanol fannau, cysylltwyd ef âg adran neilltuol ohonynt. Anfonwyd ef drosodd i Ffrainc, Medi 21, 1916, a phan yn cyflawni ei ddyletswyddau yno collodd ei fywyd Awst 10, 1918, a chladdwyd ef y dydd canlynol mewn lle o'r enw Bienvillers, cydrhwng Albert ag Arras, pan yn 35 mlwydd oed.

'Collwyd brawd o blith y brodyr,
Collwyd milwr dewr dros Grist;
Llawer calon sydd dan ddolur
Yn alarus ac yn drist."


PRIVATE WALTER GLYN OWEN.

Bachgen ieuanc a gair da iddo gan bawb a'i hadwaenai ydoedd y cyfaill hwn, a mab Mr. a Mrs. Thomas Owen, 91 Gladstone Terrace, Bangor. Chwefror 6, 1917, yr ymunodd ef â'r King's Liverpool, y mis dilynol anfonwyd ef drosodd i Ffrainc, ac ym mis Hydref, un diwrnod ar ddeg cyn cyhoeddi cadoediad, syrthiodd yntau yn aberth, a chladdwyd ef ym mynwent Eglwys Sin, pan yn 21 mlwydd oed, Tachwedd 1, 1918.

"Fe fyn angau ein gorchfygu,
Dwyn i fedd pob perchen chwyth;
Trech na'r bedd ryw ddydd fydd bywyd,
Bywyd a deyrnasa byth."


PRIVATE WILLIAM GLYN OWEN.

Bachgen ieuanc hawddgar a siriol i Mr. a Mrs. John Owen, 29 Caellepa, Bangor, oedd yr un y mae ei ddarlun uchod. Yng ngwasanaeth y London and North Western Railway yr oedd ef cyn ymuno â'r fyddin. Aeth allan i Ffrainc gyda'r 17th Welsh Regiment, ac mewn ymosodiad mawr mewn lle yn agos i Cambrai, o'r enw Bouvlon Wood, collodd ei fywyd, pan yn 21 mlwydd oed.

"Ymdawelwch dan y croesau
A'r gofidiau ddaw i'ch rhan,
Fe ddaw'r cyfan oll i'r goleu
Goleu dwyfol yn y man."


PRIVATE DAVID JOHN PARRY.

Wele ddarlun o fab y diweddar Mr. a Mrs. Edward Watkin Parry, 88 Highbury, Park Hill, Bangor. Perthynol i'r 8th King's Shropshires yr oedd ef, gyda pha un yr ymunodd ar doriad y rhyfel allan Awst, 1914. Aeth allan i Ffrainc, Chwefror, 1915, anfonwyd ef oddi yno i Salonica, lle y clwyfwyd ef mor fawr fel y bu farw o'i glwyfau ym mhen ychydig ddyddiau, sef Medi 30ain, 1918, yn 30 mlwydd oed.

"A yw'r angor wedi bachu
Yn y graig tu fewn i'r llen?
Fel na syfla'r un o'r seiliau
Wrth ein dwyn i'r nefoedd wen."


PRIVATE FREDERICK PARRY.

Mab oedd yr uchod i Mr. a Mrs. John Parry, 12 Strand Street, Hirael, Bangor. Gyda'r Royal Welsh Fusiliers yr ymunodd ef ar doriad allan y rhyfel, Awst, 1914. Aeth allan i Ffrainc Medi y flwyddyn ganlynol, a chollodd ei fywyd Awst, 1916, pan yn 19 mlwydd oed.

"Though in the paths of death I tread,
With gloomy horrors overspread,
My steadfast heart shall fear no ill,
For Thou, O Lord, art with me still:
Thy friendly hand shall give me aid,
And guide me through the dreadful shade."


PRIVATE JOHN HENRY PARRY.

Dyma ddarlun o fab annwyl i Mr. John Parry a Mrs. Grace Parry, Llaneilian House, Carnarvon Road, Bangor. Bu John yng ngwasanaeth y Co-operative Stores yn y ddinas hon am ddeng mlynedd cyn ymuno â'r Welsh Regiment. Aeth allan i India, cafodd y Pneumonia yno, a fu farw, a chladdwyd yng Nghladdfa Brydeinig Kirkee, India, Hydref 15, 1918, yn 25 mlwydd oed. Yn un o'i lythyrau adref dymunai ar i'w chwiorydd ddysgu y pennill canlynol:

"Er maint yw chwerw boen y byd,
Mi rof fy mryd ar Iesu,
Ac er pob cystudd trwm a loes,
Mi dreulia'm hoes i'w garu."


LIEUTENANT JOHN PRITCHARD.

Collodd y brawd annwyl hwn ei rieni yn ieuanc. Brawd ydoedd i Miss Pritchard, 11 Friars Road, Bangor. Ar ddiwedd ei gwrs athrofaol disglair yng Ngholeg y Brifysgol, ymunodd â'r 13th Royal Welsh Fusiliers, Ebrill, 1915. Bu o dan ddisgyblaeth mewn gwahanol fannau, megis Llandudno, Winchester, yna anfonwyd ef drosodd i Ffrainc, lle y dyrchafwyd ef yn fuan i fod yn Lieutenant. Clwyfwyd ef yn drwm, ac anfonwyd ef drosodd i wella, a bu mewn ysbyty ym Mharis. Anfonwyd ef drosodd drachefn, a chlwyfwyd ef yr ail waith, gwellhaodd ac anfonwyd ef drosodd y drydedd waith, a chollodd ei fywyd, a chladdwyd ef yn " Bard College " Cemetery, Boesinge, Ffrainc, pan yn 23 mlwydd oed.

"Mae'n gwylied llwch y llawr,
Yn trefnu llu y nef,
Cyflawna'r cwbl oll
O'i gyngor Ef."


GUNNER WILLIE PRITCHARD.

Darlun yw hwn o fab ieuengaf Mr. a Mrs. Henry Pritchard, 43 Orme Rd., Bangor. Yr oedd ef yn cael ei alw i fyny ar doriad allan y rhyfel, Awst, 1914. Ymunodd â'r 1st Royal Garrison Artillery. Aeth allan i'r frwydr fawr, a bu mewn ymosodiadau ofnadwy hyd Meh., 1917, pan y syrthiodd yntau, ac y gadawodd fyd rhyfel, cystudd a phoen am byth, yn 23 mlwydd oed, ac y'i claddwyd ym mynwent Sains-un-Johelle.

"Cwsg, filwr, cwsg."

PRIVATE THOMAS PRYTHERCH.

Mab i Mr. a Mrs. John Prytherch, 13 Mason Street, Bangor, oedd ef. Ar Ionawr 5, 1915, yr ymunodd ef â'r Royal Welsh Fusiliers; aeth allan i Ffrainc Rhag. 1, yr un flwyddyn. Ym mhen amser daeth drosodd yma yn dioddef oddi wrth y Trench Fever. Anfonwyd ef allan drachefn i Mesopotamia, a hynny Chwef. 8, 1917. Pan yno cafodd Sun Stroke, a bu farw, a chladdwyd ef ym mynwent Canjudide, lle heb fod ymhell iawn o Bagdad, Gor. 17, 1917, pan yn 30 mlwydd oed.

LIEUTENANT GWILYM OWEN RICHARDS.

Wele ddarlun rhagorol o fab annwyl i Mr. William Richards, Fish Merchant, a Mrs. Richards, Bodifir, Bangor. Derbyniodd Lieutenant Richards ei addysg yn ysgol enwog Friars, Bangor; wedi hynny aeth i wasanaeth y London City and Midland Bank, Colwyn Bay. Yn y flwyddyn 1915, ymunodd â'r Royal Welsh Fusiliers. Mewn ymosodiad Ebrill 22, 1918, clwyfwyd yn beryglus, fel y bu farw bore tranoeth mewn ysbyty pan yn 21 mlwydd oed.

Atgyfodiad ein Gwaredwr
Yn gonewerwr ar y bedd,
Ydyw'm sail yr atgyfodiad
Teulu Iesu yr un wedd.

Llu o'r rhai sydd heddyw'n gorwedd
Draw ym maes y rhyfel mawr,
Ond a elwir oll rhyw fore
Adref at yr Iesu Mawr.

—W. J. OWEN. (Afallon)


PRIVATE BENJAMIN ROBERTS. (1)

Annwyl briod Mrs. Hannah Roberts, 18 Hughes Street, diweddar o'r Sailor's Institute, Bangor, yw yr uchod. Gwasanaethai cyn ymuno yn swyddfa Ystad y Penrhyn. Ymunodd â'r Royal Welsh Fusiliers; anfonwyd ef allan i Ffrainc, a chollodd ei fywyd Tachwedd 11, 1918, yn 39 mlwydd oed.

Do fe glywais son am gartref,
Cartref dedwydd iawn sydd fry;
Cartref yr henuriaid disglaer,
Cartref yr angylaidd lu.
Cartref na bydd son am ryfel,
Cartref na bydd neb yn drist,
Cartref na bydd un yn "Missing,"
Cartref annwyl Iesu Grist.

—W. J. OWEN, (Afallon.)


PRIVATE BENJAMIN ROBERTS (2)

Wele ddarlun o fab i'r diweddar Mr. a Mrs. John Roberts, 13 Hendrewen Road, Bangor.

Do agorwyd ffordd i gadw
Euog a cholledig ddyn,
Trwy roi'r unig Fab i farw
Gwnaeth hwy'n eiddo iddo'i hun.

Holed dyn efe ei hunan
A yw Iesu iddo'n frawd;
All e sefyll heb ddim dychryn
O flaen wyneb Barnwr pawb.

Wedi credu yn yr Iesu
Hyfryd meddwl pan ddaw'r awr,
Gwelir hwy yn dod i fyny
Oll ar wedd eu Prynwr mawr.

A chant felly gyd-deyrnasu
Yng nghwmpeini Iesu byw;
Mwyach ni bydd arnynt eisiau
Eu digonedd hwy yw Duw.

—W. J. OWEN. (Afallon)


LIEUTENANT CADWALADR GLYN ROBERTS.

Darlun yw hwn o fab y Parchedig Peter Jones Roberts, a Mrs. Roberts, Bangor. Derbyniodd ei addysg yn Ysgolion Kingswood, Bath, Friars, ac enillodd ysgoloriaeth i Goleg y Brifysgol Bangor.; Yn Nhachwedd, 1914, fe ymunodd â'r Royal Welsh Fusiliers, yn fuan dyrchafwyd ef yn Lieutenant, ac ar ol brwydr Loos gwnaed ef yn Adjutant. Dyma fel yr ysgrifennai un o'i athrawon am dano: "He was a youth of more than ordinary intellectual ability, frank and lovable in disposition, and of sterling character." Ond yn y frwydr fawr gyda'r Prussian Guards mewn lle o'r enw La Boisselle, syrthiodd yntau yn aberth, Gorff. 3, 1916, pan yn 21 mlwydd oed.

"Yr Arglwydd yw fy Mugail,
O! fendigedig ffaith,
Cynhyrcha wir orfoledd
I'm henaid ar fy nhaith."


PRIVATE JAMES ROBERTS.

Dyma ddarlun o fab Mr. a Mrs. Hugh Roberts, 55 Well Street, Bangor. Ymunodd y cyfaill hwn â'r Royal Welsh Fusiliers, ond symudwyd ef i'r Rifle Brigade. Aeth drosodd i Salonica, ond gafaelodd rhyw anhwyldeb mewnol arno, dygwyd ef drosodd i ysbyty ym Manchester, lle y bu farw yn 42 mlwydd oed. Cafodd gladdedigaeth filwrol ym mynwent Glanadda, Meh. 30, 1917.

"Rhwygir hen fynwentydd daear,
I gael hyd i'r perlau glân,
Perlau brynwyd ar Galfaria,
Perlau brofwyd yn y tân."


CORPORAL DAVID JOHN ROBERTS.

Mab i'r diweddar Mr. a Mrs. John Edward Roberts, 87 Gladstone Terrace, Bangor, gynt o Derwen Deg, Llanberis, oedd yr uchod. Ymunodd â'r 16th Royal Welsh Fusiliers, Mawrth 1915, aeth allan i Ffrainc, ac mewn brwydr fawr a adwaenir fel brwydr Mametz Wood, Gorff. 11, 1916, collodd yntau ei fywyd, pan yn 21 mlwydd oed.

"Beth sydd drwm i edrych arno?
Blodeu'n gwywo cyn yr haf;
Syrthio'i lawr oddiar y coedydd,
Ar foreuddydd fel yn glâf;
Hyn sydd drwm, ond canmil trymach,
Gweld gŵr ieuanc hardd ei wedd,
O dalentau disglaer enwog
Ym machludo yn y bedd."


LANCE CORPORAL RICHARD SAMUEL ROBERTS.

Wele ddarlun o fab y diweddar Mr. a Mrs. Robert Roberts, 15 Victoria Street, Bangor, gynt o 12 Vaynol Terrace, Ebenezer. Ymunodd ef â'r Royal Welsh Fusiliers Ionawr, 1915. Pan o dan ddisgyblaeth yn y wlad hon cyfarfu â damwain dost, fel y bu yn ofynnol torri ei aelod ymaith. Bu mewn ysbyty yn Llundain a mannau eraill, ond daeth ei yrfa ef i ben Ionawr 10, 1920, ac a gladdwyd ym mynwent Llandinorwic pan yn 29 mlwydd oed.

Rwyn penderfynu mynd yn gloff
I mewn i deyrnas nef,
Yn well na chadw'm melus chwant
A cholli Ei gwmni Ef."


PRIVATE ROBERT ROBERTS

Mab ieuanc annwyl a hoffus i Mr. a Mrs. John Roberts, 9 Victoria Square, Glanadda, Bangor, oedd ef. Yr oedd Robert yn un o'r rhai cyntaf i ymuno ym myddin ei wlad, sef Awst 4, 1914. Yn yr ymladd mawr yn y Dardanelles Gorff. 13, 1915, collodd ei fywyd, yn 19 mlwydd oed.

'Riaint hoff, na wylwch mwyach,
Nid oes achos bod yn brudd:
Eto anhawdd ydyw cuddio
Deigryn hiraeth ar y rudd;
Mae eich Robert mhell o gyrraedd
Gofid, galar, cur a phoen,
'Fewn i'r Ganaan bur dragwyddol,
Yng nghymdeithas Duw a'r Oen."


PRIVATE ROBERT ARTHUR ROBERTS, M.M.

Dyma ddarlun o ddyn ieuanc siriol a thra chymeradwy gan lu mawr yn y ddinas hon. Mab ydoedd i'r diweddar Mr. a Mrs. Thomas Roberts, Bootmaker, 95 Orme Road, Bangor. Ymunodd ar y dechreu gyda'r Royal Welsh Fusiliers, ond ym mhen peth amser trosglwyddwyd ef at y South Wales Borderers. Aeth allan i Ffrainc, ac fe enillodd yno y Military Medal. Ond mewn ymosodiad Hydref 8, 1918, collodd ei fywyd pan yn 31 mlwydd oed.

"Cydnabod dyletswydd sydd dda,
A chofio dyletswydd sydd well,
Ond gwneud dyletswydd sydd oreu."


PRIVATE ROBERT WILLIE ROBERTS.

Darlun yw hwn o fab annwyl i Mr. Hugh a Mrs. Roberts, 20 Fair View Road, o'r ddinas hon. Ymunodd y cyfaill ieuanc siriol a llawen uchod â'r Royal Naval Division, Tach. 6, 1916. Ym mis Awst y flwyddyn ganlynol, anfonwyd ef allan i Ffrainc. Ym mis Mawrth, 1918, anfonwyd ef drosodd i'r wlad hon yn dioddef oddi wrth y "Trench Fever," a bu mewn ysbyty yn Birmingham hyd fis Mai, 1918, pryd yr anfonwyd ef allan yr ail waith i Ffrainc. Tachwedd 11eg, clwyfwyd ef yn beryglus, yn gymaint felly fel y bu farw ar y 29 o'r un mis, yn 21 mlwydd oed.

"Hiraeth beunydd sydd yn cwyno
Am fy machgen bach di-nam;
Er yn naear Ffrainc yn huno
Agos ato serch ei fam.
Os na ellir rhoddi deigryn,
Na chofadail ar dy fedd,
Cawn dy gwrddyd heb un gelyn
Mwy i'th glwyfo yng wlad yr hedd."


PRIVATE THOMAS JOHN ROBERTS. (1)

Uwchben ceir darlun o annwyl briod Mrs. Laura Roberts, 18 Park Street, Bangor. Ar y 31ain o Fai, 1916, yr ymunodd ef â'r 9th Royal Welsh Fusiliers. Aeth allan i Ffrainc Ion. 1, 1917, daeth adref ddechreu y flwyddyn 1918, a bu yn Ysbyty Glanadda am ychydig wythnosau, ac ar Ebrill 3, aeth allan drachefn, ac ar Mai 28, collodd ei fywyd, pan yn 33 mlwydd oed.

"Ei briod hoff, a chwithau blant,
Na fyddwch yn rhy leddf eich tant;
Nid da i chwi fod yma'n drist
Tra yntau gyda Iesu Grist,
Heb ofni angau llym na'r bedd
Yn moli byth yng ngwlad yr hedd."


PRIVATE THOMAS JOHN ROBERTS. (2).

Dyma ddarlun o'r Morwr ieuanc a gollodd ei fywyd ar fwrdd yr "H.M.S. Good Hope," yr hon a suddwyd gan y gelynion Tachwedd 1, 1914. Mab oedd Thomas i Mr. John a Mrs. Jane Roberts, 14 Garden Square, Bangor. Yr oedd ynddo lawer o bethau canmoladwy iawn; yr oedd er yn fachgen yn aelod ffyddlon a selog o'r Royal Naval Temperance Society.

Mewn amdo gwyn o donnau,
Dan gyffro erch y lli,
Y Morwr hwn a roddwn
O Dad i'th ofal Di.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


PRIVATE THOMAS HENRY ROBERTS.

Wele ddarlun o fab Mr. a Mrs. Robert Roberts, 29 Albert Street, Bangor. Ymunodd ef â'r Royal Welsh Fusiliers, Ebrill 15, 1915. Cymerodd ran mewn amryw o frwydrau pwysig, a chlwyfwyd ef ddwywaith. Ond mewn ymosodiad mewn lle oddeutu Cambrai, Mawrth 22, 1918, collodd ei fywyd, pan yn 28 mlwydd oed.

Canodd lawer ar yr emyn:

"Jesu, lover of my soul,
Let me to Thy bosom fly,
While the gathering waters roll,
While the tempest still is high;
Hide me, O my Saviour, hide,
Till the storm of life is past;
Safe into the haven guide,
O receive my soul at last."


N.C.O. WILLIAM MORRIS ROBERTS.

Mab oedd William i Mr. a Mrs. Rodrick Roberts, 21 Minafon, Bangor. Fel y gwelir oddi wrth y darlun uchod yr oedd ef yn perthyn i'r fyddin yn flaenorol i doriad allan y rhyfel, a galwyd am ei wasanaeth Awst, 1914, ac aeth allan i Ffrainc gyda'r Royal Welsh Fusiliers, a chafodd ei glwyfo a'i wenwyno gan Gas, dioddefodd lawer, bu farw a chladdwyd yng Ngholwyn Bay, pan yn 25 mlwydd oed.

Yno y bydd hyd nes y daw bloedd yr Archangel, ac y bydd:—

"Dorau beddau y byd
Ar un gair yn agoryd."


LIEUTENANT LLEWELYN AP THOMAS SHANKLAND.

Dyma ddarlun da o fab annwyl y Parch. Thomas Shankland, M.A., a Mrs. Shankland, Brynawelon, Bangor. Addysgwyd Llewelyn yn Ysgolion y Friars, Bangor, a Chlynog Fawr yn Arfon, ac wedi hynny yng Ngholeg y Brifysgol. Pan dorrodd y rhyfel allan penderfynodd ymuno â'r O.T.C. perthynol i'r Coleg, er mwyn cyfaddasu ei hun i amddiffyn ei wlad rhag y gelynion. Hydref, 1914, ymunodd yn wirfoddol â'r fyddin, aeth allan i Ffrainc, a bu mewn amryw frwydrau poethion, a chlwyfwyd ef fwy nag unwaith, ond Tachwedd 24, 1917, clwyfwyd ef mor drwm fel y bu farw Tachwedd 27, 1917, pan yn 26 mlwydd oed. Bachgen siriol a ffraeth, gonest a gwrol.

PRIVATE CHARLES THOMAS.

Bachgen ieuanc tyner a siriol oedd Charles Thomas, mab annwyl a hoff i Mr. Hugh a Mrs. Mary Thomas, 294 Carnarvon Road, Bangor. Ymunodd â'r adran honno o'r fyddin a adwaenir fel y South Wales Borderers, Chwef. 24, 1916. Anfonwyd ef i faes y gyflafan Gorff. 20, yn yr un flwyddyn, a chollodd ei fywyd yn yr Awst dilynol, pan ond 19 mlwydd oed.

"Wedi dianc uwch gelynion,
Croesau a gofidiau fyrdd,
Maent hwy'n awr yn gwisgo'r goron
Ac yn cario'r palmwydd gwyrdd."


PRIVATE HUGH THOMAS. (1)

Dyma ddarlun eto o fab arall i Mr. Hugh a Mrs. Mary Thomas, 294 Carnarvon Road, Bangor. Dyma'r ail fachgen i'r teulu annwyl hwn golli yn y rhyfel mawr. Ymunodd Hugh â'r South Wales Borderers, Mai 5, 1916, fel ei annwyl frawd Charles. Anfonwyd ef i Salonica yn nechreu Tachwedd y flwyddyn honno, ac mewn ymosodiad ofnadwy, ar y gelynion Awst 2, 1917, collodd ei fywyd pan yn 22 mlwydd oed.

Bydded melys ei hûn yn y wlad bell
Nes clywir swn utgorn yr atgyfodiad gwell.


SAPPER HUGH THOMAS. (2)

Darlun yw hwn o ddiweddar briod Mrs. Mary E. Thomas, 26 Belmont Street, Euston Road, Bangor. Ymunodd ef â'r R.E., Mai 3, 1917, ym mhen amser anfonwyd ef i'r Aifft, lle y cafodd ymosodiad o'r Dysentry, ac anfonwyd ef i Ysbyty Milwrol Tulkerem. Gwellhaodd ac ymunodd â'i gwmni drachefn, ond ymosododd yr hen elyn Dysentry arno yr ail waith, a bu farw pan yn 41 mlwydd oed. Yr oedd yn gymeriad cryf yng nghanol temtasiynau mawrion yr un drwg, ac yn weithiwr ymroddgar gyda phob achos da.

Collwyd cyfaill pur, mynwesol,
Collwyd priod hawddgar, mad:
Collwyd dyn o dymer rasol,
Collwyd calon dyner tad."


GUNNER SAMUEL THOMAS.

Dyma ddarlun rhagorol o briod Mrs. Elizabeth C. Thomas, Bryntirion, Caellepa, Bangor. Perthynai ef i'r Royal Garrison Artillery. Aeth allan i Ffrainc, a lladdwyd ef gan fwleden o un o Aeroplanes y gelynion, Hydref 1, 1917, a chladdwyd ym mynwent filwrol Dickebush yn Belgium, pan yn 41 mlwydd oed.

Angeu roddodd i ni archoll
Gyda'i gleddyf yma'n awr,
Torrodd eto y tad tyner,
Mae y golled yma'n fawr;
Hoff ac annwyl ydoedd gennym,
Felly yn ei deulu llon,
Annwyl hefyd gan y nefoedd
Lle'r cartrefa yr awr hon.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


PRIVATE RICHARD THOMAS.

Wele ddarlun rhagorol o ddyn ieuanc hawddgar eto, mab i'r diweddar Mr. R. a Mrs. Catherine Thomas, 326 Carnarvon Road, Bangor. Ym mis Mawrth, 1915, yr ymunodd Dick â'r Royal Welsh Fusiliers, ac anfonwyd ef allan Meh. 1, 1916. Pan yn gweithredu fel Stretcher-bearer ym mrwydr Boulen Woods, Tach. 24, 1917, collodd ei fywyd pan ond 19 mlwydd oed.

"Y mae pawb ar gefnfor amser
'N rhwyfo yn ei gwch ei hun,
Ac nid oes a wyr ei brofiad
Ond yr Iesu, y Duw-ddyn."


CORPL. THOMAS THOMAS.

Dyma ddarlun o drydydd mab Mr. a Mrs. William Thomas, 37 Friars Road, Bangor. Clybu yntau gorn y gâd, a gwelodd gyfyngder ei wlad, ac ymunodd â'r Cardiff City Batt. Cwympodd yntau yn yr heldrin ofnadwy, a chladdwyd ym mynwent Cite, Boujean, Armentiers, Tach. 19, 1917, yn 23 mlwydd oed. Yr oedd Thomas yn wr ieuanc llednaiș a chrefyddol, ac wedi ei fagu ar aelwyd a lle amlwg i grefydd a'r pethau goreu arni.

'Gorffwys mewn addoliad perffaith
Yng ngogoniant claer y nef,
Dan dywyniad gwenau'r Duwdod
Mwyach yn ei wynfyd Ef."


GUNNER WILLIAM JOHN WALFORD (Gwilym Menai).

Gwilym Menai ydoedd fab i Mr. a Mrs. Walford, Dean Street, Bangor, a phriod Mrs. Walford, 208 Carnarvon Road, Bangor. Pan allan yn y rhyfel mawr cafodd ei wenwyno gan nwy (gassed), a hunodd mewn Ysbyty yn Tooting, Llundain, ar y 26ain o Dachwedd, 1917, a chladdwyd ef ym mynwent Glanadda, Bangor, yn 32 mlwydd oed. Tystiolaeth pawb a'i hadnabu ydyw ei fod yn un o fechgyn siriolaf a hawddgaraf y ddinas, ac yn meddu talentau gwych, a chysegrodd ei dalent fel adroddwr i roddi mwynhad ac adeiladaeth ym mhob cyfeiriad, a chynorthwyodd lawer mewn achosion teilwng. Cyrhaeddodd binacl ei yrfa fel adroddwr trwy ennill y gamp yn Eisteddfod Genedlaethol Bangor yn y flwyddyn 1915. Gwelir ei le yn wag iawn ar y llwyfan, yn nhy ei dad a'i fam, ond yn wacaf ar ei aelwyd ei hun gan ei briod a'i fachgen Alwyn. Dyma fel yr ysgrifennai cyfaill, "Bydd melys fy myfyr am oriau euraidd ei gwmni tra yma, ac os edwina'r blodau ar ei fedd, bydd i serch a gwlith hiraeth gadw'r adgofion hynaws am dano'n fyw gyfnod hir."

PRIVATE ARTHUR EDWARD WILKINSON.

Dyma ddarlun o fab Sergeant Major Wilkinson, Bangor, a phriod Mrs. Margaret Wilkinson, 3 Einon Road, Glanadda, Bangor. Ymunodd ef â'r 10th Royal Welsh Fusiliers, Ion. 23, 1916, ac anfonwyd ef allan i Ffrainc Tach. yr un flwyddyn, a syrthiodd yntau'n ferthyr i gynddaredd y gelynion ym mrwydr Arras, Chwef. 13, 1917, pan yn 38 mlwydd oed.

O Arglwydd Dduw y lluoedd
Ti'n cedwaist mewn rhyfeloedd,
Diolchwn i Ti yr awr hon
Yng ngwydd yr holl deyrnasoedd;
I'th enw mawr cyflwynwn,
Dy glodydd a fynegwn;
A threulio'n hoes i fyw i Ti,
A'th foliant byth ddatganwn.

—W. J OWEN. (Afallon)


GUNNER HERBERT CROWTHER WILKINSON.

Dyma fab arall i Sergeant Major Wilkinson, Bangor. Gwasanaethodd ef ei wlad gyda'r Royal Garrison Artillery. Bu farw o'i glwyfau Tach. 7, 1918, yn 34 mlwydd oed.

Trist newyddion glywir heddyw
Drwy'r awyrgylch ar bob llaw;
Swn ofnadwy croch-fagnelau
Lanwa fronau lu a braw.

Ofni swn y llythyr gludydd
Yn dynesu at y drws;
Eto'n disgwyl, er yn ofnus,
Dyna hanes bronnau dwys.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


PRIVATE DAVID WILLIAMS.

Yr oedd David yn fab i Mr. John a Mrs. Margaret Williams, 489 Carnarvon Road, Bangor. Yr oedd y cyfaill ieuanc hwn wedi ymfudo i Canada, a phan y torrodd y rhyfel allan clybu yntau yn y fan honno gorn y gâd yn galw i'r frwydr, ac ymunodd ar unwaith â'r 83rd Canadian Batt. Collodd ei fywyd ym mrwydr fawr a bythgofiadwy y Somme, Hydref 8, 1916, pan yn 28 mlwydd oed.

Angeu, gelyn y ddynoliaeth
Yw dy enw trwy bob gwlad,
Ti orchfygaist gadfridogion,
O'r rhai dewraf yn y gad,
Hen ac ieuanc
Syrthiant dan dy ddyrnod di.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


PRIVATE DAVID RICHARD WILLIAMS.

Dyma ddarlun o ddyn ieuanc gollodd ei rieni pan yn blentyn ac a ddygwyd i fyny gyda chyfnither iddo, Mrs. Owen, 260 Carnarvon Road, Bangor. Yr oedd David yn un o arwyr y Dardanelles. Glaniodd yn ffiniau Gallipoli gyda'i gatrawd, 6th Royal Welsh Fusiliers, Awst 6, 1915, a chymerodd ran ym mrwydr enbyd y glanio hwnnw Awst 11eg, a chlwyfwyd ef yn drwm fel y bu farw ar fwrdd yr Hospital Ship "Salta," Awst 16, 1915, pan yn 21 mlwydd oed.

"Mae angau yn y babell
Yn curo o ddydd i ddydd;
Yn dyweyd fod rhaid ymadael
A gadael ty o bridd."


PRIVATE HUGH HARRIS WILLIAMS.

Dyma ddarlun o fachgen ieuanc hoffus ac annwyl iawn gan ei rieni, Mr. a Mrs. William Williams, 10 Strand Street, Hirael, Bangor. Gyda'r King's Liverpool Regiment yr anfonwyd y cyfaill hwn i Ffrainc, Mawrth 14, 1917, ni bu yno ond ychydig ddyddiau, a thorrodd ei iechyd i lawr, ac anfonwyd ef yn ol i'r wlad hon, ac i'r Ysbyty Milwrol yn Halifax, lle y bu farw Mai 14, 1917, ac a gladdwyd ym mynwent gyhoeddus Glanadda, Bangor, y dydd Iau canlynol, yn 35 mlwydd oed.

Yn dy law, er mewn tywyllwch,
Ni bydd ofn o dan fy mron;
Er mor arw yw'r anialwch,
Teithio mlaen a wnaf yn llon.
Byth nid ofnaf
Yng nghwmpeini Brenin nef.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


LANCE CORPORAL JOHN JAMES WILLIAMS.

Mab oedd efe i'r diweddar Mr. a Mrs. Richard Williams, 4 Penchwintan Terrace, Bangor. Ymunodd y cyfaill hwn Awst 21, 1916, â'r 17th Manchester Regiment. Aeth allan i faes y rhyfel Mawrth y flwyddyn ganlynol, ac ym mhen y mis yr oedd yn garcharor gan y gelynion. Pan yno. cafodd Diphtheria, o'r hwn y bu farw Hydref 10, 1918, yn 29 mlwydd oed.

Arglwydd grasol, dyro gymorth
I ni wneud d'ewyllys Di,
A gwna ninnau oll yn gymwys
I'r gymdeithas ddedwydd fry."


PRIVATE ROBERT WILLIAMS.

Mab i'r diweddar Mr. Robert Williams a Mrs. Mary Williams, 254 Carnarvon Road, Bangor, oedd yr uchod. Gyda'r Royal Welsh Fusiliers yr ymunodd yntau hefyd Chwef. 1915, ac anfonwyd ef allan Mai 5, 1916. Bu yn cymeryd rhan mewn amryw frwydrau pwysig, ond ym mrwydr Loos, Hydref 17, 1917, syrthiodd yntau pan yn 21 mlwydd oed.

"O mor hardd yw'r bywyd moesol,
Gwych, urddasol, gweddus yw;
Gwyn yw byd yr enaid hwnnw,
Sydd yn gwisgo delw Duw;
Gwaed y cymod dros yr euog,
Aberth Iawnol, Awdur hedd,
Hwn yw bywyd y credadyn
Hwn a'i cwyd i'r lan o'r bedd."


SAPPER SAMUEL MARSHALL WILLIAMS.

Dyma ddarlun o fab Mr. a Mrs. William Williams, 65 Orme Road, Bangor. Cyn ymuno â'r milwyr i amddiffyn ei wlad, yr oedd yn swyddog ffyddlon a chywir yn y Post Office. Perthynai ef i'r Royal Engineers, 2nd Wireless Signal Squadron. Aeth drosodd i Mesopotamia, a chymerwyd ef yn wael o'r Malaria. Anfonwyd ef i'r Ysbyty yn Kasvin, lle y bu farw Hydref 13, 1918, ac a gladdwyd ym mynwent Filwrol y lle hwnnw, pan yn 22 mlwydd oed.

Elw mawr yw grym duwioldeb
Yn y byd a'r bywyd hwn.
Ei feddiannu sy'n fwy trysor
Na meddiannu'r byd yn grwn;
Dyro i ni
Arglwydd Iesu yr awr hon.

—W. J. OWEN. (Afallon.)


MORWR THOMAS JONES WILLIAMS.

Priod oedd ef i Mrs. Mary Williams, 23 Fair View Road, Bangor. Ymunodd y brawd hwn â'r S.S. Algiers, Admiralty Transport, a suddwyd gan un o sudd-longau y gelynion pan ar ei ffordd adref o Ffrainc, Chwef. 26, 1917, pan yr oedd Thomas yn 44 mlwydd oed.

"Fy enaid tlawd, ystyria, clyw,
Cymoder di yn awr â Duw;
Nac oeda enyd awr yn hwy
Rhag colli y cyfleustra mwy.

Mae'r alwad heddyw ar dy ol
I adael dy holl lwybrau ffol,
A dewis Iesu, ym mhob man
I ti yn fywyd ac yn rhan."


PRIVATE THOMAS GLYNNE WILLIAMS, B.A.

Dyma ddarlun o ddyn ieuanc galluog a dysgedig, ac edrychid ymlaen am ddyfodol gobeithiol a disglair iddo. Mab hynaf y diweddar Mr. Thomas Williams a Mrs. Williams, 33 Greenfield Terrace, West End, Bangor, oedd efe. Derbyniodd ei addysg yn Ysgol y Friars, ac wedi hynny yng Ngholeg y Brifysgol ym Mangor, lle y graddiodd yn B.A. gydag anrhydedd mewn Ffrangeg. Cyn ymuno â'r fyddin yr oedd yn athro mewn Ffrangeg yn Ysgol Moreton House, Caerdydd. Ni cheir yng ngardd ei fywyd ond blodau gwynion, yn perarogli fel Libanus, a bywyd llawn o nodweddion gwerth i ddynion ieuainc ymgyrraedd atynt. Yr oedd iddo yrfa hardd a llwyddiannus mewn dysg a defnyddioldeb. Syrthiodd yntau yn yr heldrin ofnadwy yn Ffrainc, pan yn 33 mlwydd oed, Awst 2, 1917.

PRIVATE WILLIAM WILLIAMS (1)

Darlun yw hwn o fachgen ieuanc annwyl a hoffus, mab i Mr. a Mrs. Jeremiah Williams, 14 Water Street, Bangor. Dilyn ei alwedigaeth fel gof yr oedd Willie pan dorrodd y rhyfel allan, ac i Brymbo Steel Works yr aeth i weithio. Cymerwyd ef yn wael o'r Pneumonia, a bu farw Chwef. 26, 1919, pan newydd adael ei 20 oed, ac a gladdwyd ym mynwent Glanadda, Bangor.

Ein meddwl ni oedd cael mwynhau
Ei gwmni am flynyddau,
Ond wele heddyw dyna'r ffaith,
Galarwn yn ein dagrau.

—W. J. OWEN.(Afallon.)


BOMBARDIER WILLIAM WILLIAMS. (2)

Wele ddarlun o ddiweddar briod Mrs. Mary Williams, 48 Ambrose Street, Bangor. Perthynai ef i'r Fyddin Diriogaethol, ac felly galwyd ef i fyny Awst 4, 1914. Cyrhaeddodd Ffrainc Mawrth 1, 1916, bu mewn amryw frwydrau, gwnaeth ei ran yn ddewr. Ond mewn ymosodiad Ebrill 25, 1918, clwyfwyd yn beryglus fel y bu farw ym mhen dau ddiwrnod, a chladdwyd ef ym Mynwent Filwrol Haringha, Poperinghe, Ffrainc, yn 24 mlwydd oed.

Bellach, 'does ond ymdawelu
I ewyllys fawr y nef;
Gan ddywedyd gyda'r Salmydd,
Gwneler ei ewyllys Ef.

—W. J. OWEN, (Afallon.)


PRIVATE WILLIAM JOHN WILLIAMS. (1)

Wele ddarlun o fab Mr. a Mrs. John Williams, 11 Union Street, Bangor. Ymunodd â'r 16th Royal Welsh Fusiliers, Rhagfyr 26, 1914, ac anfonwyd ef allan i Ffrainc ym mhen y flwyddyn, sef Rhag. 23, 1915, ac mewn ymosodiad yn Mametz Wood, Gorff. 10, 1916, collodd ei fywyd pan yn 27 mlwydd oed.

Tawel bellach ymostyngaf
I Ragluniaeth fawr y nef,
Dan ei hedyn ymgysgodaf
Nes el heibio'r storom gref;
Ior ei hunan yn ymguddfa
Yn y dymestl fawr a chwyth;
Craig yr Oesoedd fo'm diangfa
Dyna fan na syfla byth.

—W. J. OWEN. (Afallon)


PRIVATE WILLIAM JOHN WILLIAMS. (2)

Dyma ddarlun eto o fab annwyl Mr. a Mrs. Williams, 18 Frondeg St., o'r ddinas hon. Ymunodd William ieuanc â'r R.W.F. Mediterranean Expeditionary Force, Medi 9, 1914, cyn bod yn 18 oed. Cyfarfu â'i ddiwedd ym mrwydr y Sulva Bay, Awst 21, 1915, yn 18 mlwydd oed.

"'Roedd angel yn ei angladd ef
A ddaeth o'r cwmwl draw;
Fe glodd y bedd, ac ymaith ffodd
Ar allwedd yn ei law."

—Islwyn.


Methwyd a chael darluniau o'r rhai canlynol

PRIVATE LLEWELYN EVANS.

Mab i Mr. a Mrs. Thomas Evans, Glan y Don, Hirael, Bangor, oedd ef. Ymunodd â'r Royal Welsh Fusiliers, a chollodd ei fywyd ym Mryn Kimel, yng nghyffiniau Albert, pan yn 24 mlwydd oed.

SERGEANT AARON JONES.

Ail fab Mr. a Mrs. John Jones, 24 Water Street, Bangor, oedd Sergeant Jones. Enillodd y cyfaill hwn y Fedal Filwrol yn Ffrainc, lle y bu mewn brwydrau mawrion am ddwy flynedd a hanner gyda'r Royal Garrison Artillery, a chollodd ei fywyd ar faes y rhyfel mawr.

PRIVATE HUGH JONES.

Yr oedd ef yn fab i Mr. a Mrs. William Jones, St. Paul's Terrace, Bangor. Yr oedd wedi ymuno â'r South Wales Borderers, a chollodd ei fywyd yn Ffrainc.

PRIVATE R. E. JONES.

Mab i Mr. a Mrs. Evan Jones, diweddar o Port View, Garth Road, Bangor, oedd ef, yr hwn a gollodd ei fywyd ynghyd â'i frawd, y Private Hugh J. Jones, yn y rhyfel mawr.

MORWR OWEN OWEN.

Mab i Mr. a Mrs. William Owen, 61 Ambrose Street, Bangor, a phriod i Mrs. Ellen Owen, 29 Dock Road, Garston, oedd y cyfaill hwn. Gyda'r S.S. Steward Princess y gwasanaethai pan y suddwyd hi gan un o suddlongau'r gelyn, ac y collodd yntau ei fywyd Mawrth 22, 1917.

MORWR OWEN PRICE.

Priod Mrs. Mary E. Price, 30 Tai'r Mynydd, Bangor, oedd Mr. Owen Price, a chyda'r H.M.S. Lady Magdalene y gwnaeth ef ei ran yn ystod y rhyfel. Cymerwyd ef yn glaf a bu farw mewn Ysbyty yn Scotland pan yn 68 mlwydd oed.

PRIVATE HUGH RICHARD ROWLAND.

Mab oedd ef i'r diweddar Captain Hugh Rowlands, 5 Waterloo Street, Bangor. Gyda'r Denbighshire Hussars Imperial Yeomanry yr ymunodd ef. Yr oedd yn gwasanaethu fel groom i'r Brigadier General Herbert, a phan yn arwain y ceffylau i'r dwfr mewn lle yn agos i Beccles, cariwyd ef ymaith gan y llif a boddodd, pan yn 21 mlwydd oed.

PRIVATE JOHN PRITCHARD WILLIAMS.

Mab i Mr. a Mrs. Henry Williams, 19 Caellepa, Bangor, oedd ef. Collodd ei fywyd yng nghyffiniau Beaumont Hamel yn Ffrainc, Tachwedd, 1916, pan yn 32 mlwydd oed.

PRIVATE WILLIAM REES WILLIAMS.

Yr oedd yntau hefyd yn fab i Mr. a Mrs. Henry Williams, 19 Caellepa, Bangor. Clwyfwyd yn farwol Medi 3, 1916, a chladdwyd ef yn agos i Delville Wood, pan yn 33 mlwydd oed.

The Compiler's Preface.

Very few words are necessary from me in introducing this booklet, but appended are my reasons for publishing it:

1 My sincerest sympathy with the large number in the city and district who have lost their dear ones, hoping that, under God's blessing, it will be a source of some comfort to them in their great sorrow.

2 My desire to do something in memory of the gallant heroes who fell in the Great War.

Their sacrifice is too great to be quickly forgotten. All Wales young and old, all classes, every occupation, every religious sect, all political parties did its share magnificently in the terrible Armageddon. They turned their backs on all that was dear and precious to them, and went forth and laid down their lives for their country, and for all that is best therein.

Some of them lie in the deep waters of the North Sea, others have their graves in France, in Belgium, in Canaan, in Gallipoli, and elsewhere. Let us pay our meed of respect to them all, and pray for the fulfilment of the prophecy, when "nation shall not lift up sword against nation, neither shall they learn war any more."

Bangor.

W. J. OWEN.

CONTENTS


MAJOR JOHN EDWIN BAYLISS, B.Sc.

Major Bayliss was the son of the late Mr. John F. Bayliss, Deputy Town Clerk of Rhyl, and was formerly a student at Bangor University. College, where he had taken his degree in Science with first class honours, and had also been Dean Edwards' Prizeman. On the outbreak of war he received a commission in the Royal Field Artillery, and went with the Guards Division to France. In 1916 he was promoted Captain. He was mentioned in dispatches, won the Military Cross, July, 1917, and was promoted Major. He was one of the many brilliant careers cut short by the war, and the gallant officer will be much missed in many circles. He was buried in Dozinghem Cemetery, September 29, 1917.

PRIVATE WILLIAM BOLAND.

Private William Boland was a native of Liverpool, but followed his occupation in Bangor for many years. He was the husband of Mrs. Maude Boland, Maelog House, High Street, Bangor. In February, 1916, he joined the Royal Welsh Fusiliers, and was killed in the Battle of Gaza on March 26, 1917, aged 28 years.

Proudly we looked upon him,
Gladly we held his hand;
But the weight of the world was hard to bear
And he sailed to the Better Land."


PRIVATE WILLIAM BURNS.

Private William Burns was the eldest son of the late Mr. W. Burns, for many years Officer-in-Charge of the Coast Guards at Bangor, and of Mrs. Burns, Garth Road, Bangor. He served his apprenticeship as a teacher in Garth Board School, and then decided to go in for the Civil Service. He passed into the Customs, and was appointed to Carnarvon, and then to Bangor. His duties brought him into close contact with the local seafaring men, by whom he was held in high esteem. He then took up a Customs appointment on the West Coast of Africa, and eventually emigrated to Australia. Although long past military age, he volunteered for active service, and joined the Australian Imperial Force. In an attack upon the Germans, in which his unit suffered heavily, he was severely gassed, and died in Hospital at Rouen, about four days afterwards, on the 22nd of May, 1918.

PRIVATE GEORGE CARTER.

George Carter was the son of Mr. and Mrs. George Carter, 43 Well St., Bangor. He went to France with the 50th Machine Gun Corps, and was greatly beloved by officers and men alike for his bravery to duty in the field. He was killed in action on Christmas Day, 1916, aged 29 years.

"Sleep on, beloved, sleep and take thy rest,
Lay down thy head upon thy Saviour's breast,
We love thee well, but Jesus loves thee best,
Good night! good night! good night!"


SERGEANT NORMAN CARTER.

Sergeant Carter was the son of Mr. and Mrs. Arthur Carter, 47 Carnarvon Road, Bangor. He joined the Welsh Guards on the outbreak of war, August, 1914, went out to France October, 1914, and was killed Sept., 1916, aged 24 years.

"Better that it hath been so;
The Master can never err:
Being fit to win the praise of men,
He is fitter to worship there."


SAPPER WILLIAM ALFRED CHARLTON.

William A. Charlton was the eldest son of Mr. and Mrs. Thomas Johnson Charlton, 1 Penrallt Road, Bangor. Before the war he was engaged as Foreman in the G.P.O. Telegraph Department. He joined with the Royal Engineers on May 19, 1915, and served in Alexandria and in Salonika. Invalided home at Christmas, 1918, he arrived in Bangor from Birmingham Hospital on January 29, and died on February 8, 1919. He was buried at Glanadda Cemetery, Bangor, February 12, aged 32 years.

LIEUTENANT BRUCE DUFFUS COSTIN.

Lieutenant Costin was the son of the late John Duffus Costin, Esq., New South Wales, Australia, and of Mrs. Adele Hobson, and stepson of Walter Hobson, Tan y Bryn, Bangor. He joined the 1st Battalion of The Prince of Wales's Own West Yorkshire Regiment. In the Battle of Ypres-Armentieres on the 20th October, 1914, he was wounded in action, and died four days later in hospital at Boulogne, aged 25. He was buried with military honours in the cemetery there. The Chaplain to the Forces, who saw him when he was brought in wounded, wrote: "I had many opportunities for forming an estimate of his character for I knew him well, and I know he was a man of highest qualities and ideals, brave and honourable, respected by all who knew him, and loved by his brother officers, and by the men under his command. His loss is a loss to the whole army, and the cutting off of a keen soldier who had promise of a brilliant career."

"I shall go to him,
But he shall not return to me."


LANCE CORPORAL WILLIAM COX.

On the City's Roll of Honour, a prominent place must be assigned to William, the eldest son of Mr. John Cox, 30 Albert Street, Upper Bangor. He went to Gallipoli in July, 1915, and in the following August, he was seriously wounded, to which he succumbed on August 21, 1915, at the age of 24 years.

"The depth of our sorrow we cannot tell,
Of the loss of him we loved so well;
And while he sleeps in peaceful sleep
His memory we shall always keep."


PRIVATE JOHN DUVAL CLARKE.

The deceased was the second son of Mr. and Mrs. Amelius Clarke, High Street, Bangor. Previous to enlisting in the Plymouth Battalion, Royal Marine Light Infantry, September, 1914, he was serving his apprenticeship in the Humber Engineering Works, Coventry. He took part in the first landing in Gallipoli, in April, 1915, and was wounded on June 6th, 1915, succumbing to his wounds on the following day. Aged 21 years.

"God doth his own in safety keep,
He giveth His beloved sleep."


MAJOR ARNOLD DARGIE.

Major Dargie was the third son of Mr. and Mrs. T. F. Dargie, Upper Bangor. He was educated at Grove Park School, Wrexham, and was well known as a footballer through North Wales. Prior to the outbreak of war, the late Major Dargie was given a commission in the Welsh (Carnarvon) Royal Garrison Artillery, and went to France with his unit as a Lieutenant in 1916. A few months later he was made Captain of the Battery, and in 1917, left the unit to become O.C., 137 Heavy Battery, R.G.A., with whom he served until mortally wounded at Lans, France, on September 18, 1917. In Field Marshall Sir Douglas Haig's dispatch, dated November 7, 1917, Major Dargie was mentioned "for gallant and distinguished services in the field."

CAPTAIN ALGERNON STUART EDWARDS.

The above was the second son of Mr. and Mrs. J. S. Edwards, Achnashean, Bangor, who was educated at a Preparatory School, and Friars School, Bangor. He entered the service of the London and North Western Railway Company. At the outbreak of the war he joined the Royal Welsh Fusiliers, and in 1915 he was sent to France, where he was killed on 31st July, 1917.

"Not my will, but Thine, be done."

"The flesh may fail, the heart may faint,
But who are we, to make complaint,
Or dare to plead, in times like these,
The weakness of our love of ease?
Thy will be done!"


LIEUTENANT KENNETH GRENVILLE EDWARDS.

Kenneth was the eldest son of Mr. and Mrs. J. S. Edwards, Achnashean, Bangor. He was educated at a Preparatory School, and Friars School, Bangor. He joined the staff of the National Provincial Bank at Shrewsbury. In November, 1914, he resigned his position to join the 16th Battalion Royal Welsh Fusiliers. He went to France in 1916, and was killed on May 8, 1918, leaving a widow and two children.

"Not my will, but Thine, be done."

"We take with solemn thankfulness
Our burden up, nor ask it less;
And count it joy that even we
May suffer, serve, or wait for
Thee Whose will be done!"


PRIVATE JAMES SIDNEY EVANS.

Private Evans was the yongest son of Mr. James Sidney Evans (late carpenter on the Training Ship "Clio ") and of Mrs. Evans, 112 Orme Road, Bangor. He enlisted soon after war was declared, August 28, 1914, in the Royal Welsh Fusiliers, was sent to the Dardanelles (Sulva Bay Landing), thence to Palestine, took part in the battle of Gaza, where he was seriously wounded in the head March 26, 1916, and died May 5th, the same year. Was buried in the Hedia Cemetery, Alexandria, aged 22 years.

"Consult duty not events."

PRIVATE HARRY STEPHEN HUGH FULLER.

The deceased was the husband of Mrs. Fuller, 19 Mason Street, Bangor, late of Hen Dŷ, Llandegfan, Anglesey. Before joining the army he was a Baker by trade, and went to France with the East Yorkshire Regiment. He was killed in action on Easter Sunday, March 31, 1918, at Bouzincourt, at the age of 29 years.

"Too far away his grave to see,
But not too far to think of thee."


PRIVATE ROBERT GRANT.

Private Robert Grant was the son of Mr. and Mrs. Richard Grant, 78 Mount Street, Bangor. He was in Edmonton, Alberta, Canada, at the outbreak of war, and at once joined the 1st Battalion (Princess Patricia), August 4, 1914, and arrived in this country October, and went to France Dec. 14, and was killed in action May 8, 1915, at the age of 28 years.

CORPORAL GILBERT BENNET HARRISS.

Corporal Harriss was the only son of Ex-Deputy Chief Constable and Mrs. Harriss, Garth Road, Bangor. He was in the Machine Gun Section of the Cheshire Regiment, when he was killed on September 5, 1916. He was 27 years of age.

"We shall meet in the Eden above,
In that beautiful land the blest;
All our trials and pain will be o'er,
When we enter that mansion of rest.

"The Saints of all ages are there,
The prophets and martyrs of old;
The children whose voices on earth are still
Now sing in that city of gold."


SAPPER EDGAR HOLLAND.

Sapper Holland was the son of Mr. Richard and Mrs. Mary Holland, of 23 Belmont Street, Euston Road, Bangor. He joined the Royal Engineers, May 19, 1917, and was sent to France on April 17th, 1918, and lost his life on the 29th of the same month, at the age of 19 years.

Brightly beams our Father's mercy,
From His Lighthouse evermore;
But to us He gives the keeping
Of the lights along the shore."


LIEUTENANT J GWILYM HUGHES, B.A.

Lieutenant Hughes was the only son of the late Mr. J. T. Hughes and Mrs Hughes, of Hazelwood, Bangor. He was educated at St. Paul's School, at Friars School, and at the N. W. University College, Bangor where he graduated with honours. While at the University College, where he was one of the most popular students, he was a member of the Officer's Training Corps. On leaving the College, he entered the teaching profession, and was appointed senior master at Llanidloes County School, afterwards taking up a post of Assistant Master at Friars School, where he was engaged when the war broke out. Joining the Army, he received a commission in the Royal Welsh Fusiliers, in the Autumn of 1915, and was promoted Lieutenant in the summer of 1916. He proceeded to the Front on September 6th, 1916, and was wounded on October 28th, and on November 3rd, news of his death was received.

Lieutenant Hughes took a prominent part in organising Cymrodorion Societies, both at Llanidloes and at Bangor, being Secretary of the latter Society. He was an active worker in connection with the last National Eisteddfod at Bangor. Aged 35 years.

PRIVATE WILLIAM SAMUEL HUGHES.

Private William Samuel Hughes was the son of Mr. and Mrs. H. O. Hughes 5 Orme Terrace, Euston Road, Bangor. He joined the Royal Welsh Fusiliers September 9, 1914, and went through different courses of training, eventually becoming a stretcher bearer, and as such he left on July 13, 1915, for the Dar danelles (Sulva Bay landing), disembarking on August 8, and acting as stretcher-bearer throughout the campaign. Leaving there on the night of December 13-14, 1915, thence landing in Egypt, here he did duty in field dressing as Doctor's orderly, when the Battalion became subject to sceptic poisoning. He was taken seriously ill, while performing these duties at Wade, and entered hospital. On June 8th, he landed in England, and was taken to Manchester West Didsbury Military Hospital, at which place he succumbed to Dysentry on July 17, and was buried at Glanadda Cemetery, Bangor, July 22, 1916, at the age of 29 years.

LIEUTENANT CLEDWYN O. JONES.

Lieutenant Jones was the eldest son of the late Mr. and Mrs. J. H. Jones, 352 High Street, Bangor. He was formerly on the staff of St. Paul's School, Bangor, and at the outbreak of war, he was a Schoolmaster in London. He enlisted in August, 1914, in the Empire Battalion, Royal Fusiliers, subsequently receiving a commission in the Welsh Regiment. He died in May, 1917, aged 36 years, and was buried at Glanadda Cemetery, Bangor.

"O death! O life! mysterious change,
The exit of the soul;
That vital spark which flickers here
Beyond weak man's control."


LANCE CORPORAL ROBERT DAVID JONES.

On the Roll of Honour of this City, Robert D. Jones, the son of Mr. and Mrs. Richard Jones, 16 Britannia Square, Upper Bangor, is worthy of a place. He served in France with the 14th Royal Welsh Fusiliers, and lost his life in the first battle of the Somme on July 25, 1916, at the age of 27 years.

"It is only a mother who knows the sorrow,
It is only a mother who feels the pain,
Of losing a son she loved most dearly,
But will trust in God to meet him again!
Forgotten by some in the world you may be
But never for one moment forgotten by me."


LANCE CORPORAL CHARLIE KORTEGAS.

Lance Corporal Kortegas was the son of Mr. and Mrs. A. Kortegas, 24 Farrar Road, Bangor. Joined the Welsh Regiment on March 16, 1916. Went out to France July, 3, 1916, and was killed in action July 29, 1918, aged 24 years.

Judge not the Lord by feeble sense,
But trust Him for His grace.
Behind a frowning providence
He hides a smiling face."


SERGEANT ROBERT LEE.

Sergeant Lee was the husband of Mrs. C. A. Lee, 3 Fron Square, Bangor, late of Cae Glas, Portdinorwic. He joined his comrades to protect his country in the hour of need. He took part in the battle of Mons, and of the Marne, and although he came unscathed through these, he fell October 1, 1916, aged 26 years.

'What is life? A book of pages;
And we read them, one by one;
Every chapter new, and varied,
Till the "book" is read and—done!"


LIEUTENANT ARTHUR GLYNNE LEWIS.

Lieutenant Lewis was the eldest son of Sir Henry and Lady Lewis, of Pendyffryn, Upper Bangor. He was educated at Friars School, Bangor, and Bala Grammar School, and underwent a course of training on the H.M.S. "Conway." His career in the Merchant Service, in which he obtained his Master's Certificate, was full of incidents. He was wrecked three times, took part in the great fire at Baltimore, the Spanish Phillipine War, and the South African War. On the outbreak of the great European War, he joined the Seinde Cavalry Regiment, went to India in November, 1914, in France with 30th Lancers, Indian Expeditionary Force in August, 1915, back to India in 1916, at Baghdad in March, 1917, and was wounded in May, and died on July 10th the same year.

LIEUTENANT CHARLES VERNON LEWIS.

Lieutenant Lewis was the youngest son of Mr. and Mrs. Thomas Charles Lewis, of Bangor and Conway. He was educated at Rydal Mount School, Colwyn Bay, and served his apprenticeship with Messrs. William Bingham, Bros & Co., and then took up a position with Messrs. Harrisons and Crosfield, Tea Merchants, London. In June, 1915, he married Miss Edith Isabel Collingwood Alexander, The Manor, Longbank. On the outbreak of war, he joined the 4th Manchesters (City Battalion), and subsequently received a commission in the South Wales Borderers. Lieutenant Lewis died at Weymouth Nursing Home, whilst undergoing an operation for appendicitis on August 18, 1915. The interment took place, with full military honours at the Glanadda Cemetery, Bangor. The deceased was 32 years of age.

ARTIFICER REUBEN LLOYD.

Mr. Reuben Lloyd was the youngest son of the late Mr. Joseph Lloyd, and of Mrs. Esther Lloyd, Gartherwen Cottage, Bangor. He was second plumber on H.M.S." Queen Mary," and lost his life in Jutland Battle, May 3, 1916, at the age of 19 years.

The Love of Christ.
"This love is full of mystery—
And will for ever be,—
The Son of God descending,
To live and die for me."


LIEUTENANT HENRY MORRIS,

Duke of Cambridges' Own Battalion (Middlesex Regiment).

Lieutenant Morris was the eldest son of the Rev. Silas Morris, M.A., Principal of the North Wales Baptist College, Bangor, and of Mrs. Mary Hannah Morris. He entered Rugby School with a Scholarship in 1906. He won a Classical Scholarship at Corpus Christi College, Oxford, in 1911, was Head of the School in 1911-1912, and left with a General Exhibition in 1912. After the outbreak of war he joined the Oxford University O.T.C., in October, 1914, and received his commission in the following January. He went to France, and was attached to the 3rd Battalion of his Regiment in June, 1915. He took part in the Battle of Loos, which began on September 25th, and in the assault on the Holhenzolern Redoubt, was severely wounded by a bomb while gallantly leading his platoon in attack along a communication trench. While lying wounded he continued to encourage his men to go on, but was struck again and killed in the afternoon of September 28th, 1915. He was 22 years of age.

PRIVATE ALFRED POZZIE.

This is a photograph of Private Alfred Pozzie, son of the late Mr. John Pozzie, 63 Caellepa, Bangor. He was in Australia when the war broke out, and at once joined the 26th Battalion, and was killed in action Nov ember 14, 1916, in his 24th year.

"If any little word of mine
May make a life the brighter;
If any little song of mine
May make a heart the lighter;
God help me speak the little word,
And take my bit of singing,
And drop it in some lonely vale
To set the echoes ringing."


SAPPER MORRIS GRIFFITH POZZIE.

Sapper Pozzie was the second son lost through the war to the late Mr. John and Mrs. Pozzie, 63 Caellepa, Bangor. Joining the Royal Engineers he was sent to France on September 12, 1917. He was gassed and was sent over to this country, where he was in hospital. After a time he came home and contracted pneumonia, of which he died November 25th, 1918, and was buried at Glanadda Cemetery at the age of 30.

"If any little love of mine
May make a life the sweeter;
If any little care of mine,
May make a friend's the fleeter;
If any lift of mine may ease
The burden of another;
God give me love, and care, and strength
To help my toiling brother."


LIEUTENANT JOHN FITZGERALD PRESTIDGE.

Lieutenant Prestidge was the only son of Mr. and Mrs. Frank Prestidge, Victoria Park, Bangor, and grandson of the late Mr. W. O'Brien Fitzgerald, Bangor. He was educated at the Friars School, Bangor, and later he was articled to Mr. Meacher of Penmaenmawr and Conway, and passed the Surveyor's examination. On September 15th, 1914, he joined the Public School Boys Battalion, and went to Epsom, where he was nominated for Sandhurst the same year. In the Spring of 1915 he joined the First Suffolk Regiment, and immediately proceeded to France, Salonika and the Bulgarian frontier. He was in the first battle of Loos, the Somme, Ovillers, Posieres, Fluers, and was promoted 1st Lieutenant at Loos for valour on the field. He was acting Captain in 1916-1917. Wounded at Arras on April 28, 1917, he succumbed to his injuries on May 2nd. He was 23 years of age.

CAPTAIN JOHN ROBERT ROSHER.

Captain Rosher was the husband of Mrs. Martha Rosher, Masonic Hall, Bangor. He was an Army Pensioner, but at the outbreak of the war he joined the Royal Welsh Fusiliers as Quarter Master. On October, 1914, he received a Commission as Lieutenant. After that he was transferred to the 15th Essex Regiment as Captain, and went to France in June, 1918. Suffering from shell-shock, he entered the Bangor Military Hospital, where he died on March 15, 1919, and was buried at the Glanadda Cemetery, Bangor, aged 52 years.

"Dearer to memory than words can ever tell
Are thoughts of the dear one we loved so well."


PRIVATE RONALD HUW ROWLAND.

Ronald was the youngest son of the late Mr. W. Huw Rowland, Town Clerk of Bangor, and of Mrs. Rowland, Holmwood, Oak Terrace, Beech Street, Liverpool. He was educated at Friars School, Bangor, and won the higher certificate of the Central Welsh Board. He joined the London Regiment, and died of wounds received while fighting in Palestine, on some of the hills in the neighbourhood of Jerusalem, and was buried there Feb. 20, 1918, at the early age of 19 years. The following verses were written by him, and sent home three days before he was killed.

List to my tale, oh, beloved!
The woes that now I recite,
Tis a tale of a lonely shepherd
Watching his sheep through the night.

In a barren cave on the hillside,
Where the wind cuts keen as a sword,
Chanting his prayers to Allah
That day might again be restored.

Listen! Tis I am the shepherd,
And my soul is a gloomy cave;
For the night of despair is about it,
Heed thou the boon I crave.

Thou art my light in the darkness
Be thou the dawn in my sky,
That is the prayer of the shepherd
Heed it, my love, or I die.


LIEUT. EDWARD HUGH NOEL SAVAGE.

Lieutenant Savage was the youngest son of the late Colonel Hugh Savage, V.D., Brynafon, Bangor, and the second son who was killed in the War. He was educated at Friars School, and at the University College, Bangor. When war broke out, he came home from British North Borneo, and joined the Royal Anglesey Engineers as a second Lieutenant, with which Regiment he went to France in May, 1916, being afterwards transferred as Lieutenant to No. 1 Foreways Company, Royal Engineers. He was killed at Herrisart on June 29, 1918, aged 29 years.

PRIVATE JOHN FREDERICK SAVAGE.

Private Savage was the second son of the late Colonel Hugh Savage, Brynafon, Bangor, and married Miss Pergy McInroy, of Orme Road, Bangor. He was educated at Friars School, Bangor, and was a keen football player. He joined the Volunteer Force when a boy as bugler in the Welsh Carnarvon Artillery Volunteers, and served for some years, retiring as a Corporal. Before joining the army he was a Cashier at the office of Messrs. Allsopp & Sons, Bangor, and previous to this he was for two years engaged at Marshall Fields, in Chicago. He died of septic pneumonia caused by an injury to the foot received while in training at Winchester on November 6th, 1915, aged 28 years.

ARTIFICER WALTER SEAMAN.

The above is a photo of Walter Seaman, husband of Mrs. Agnes Seaman, 14 Strand Street, Bangor, who joined the M.M.G Corps in Feb., 1915. He won the Mons Star Medal. In November, 1916, he was gassed, and was in hospital in Norfolk and at other places. He died at Thorpe Hospital, and was buried at the Cemetery there, at the age of 39 years.

"Of sorrow, much to bless,
If we will labour more and murmur less."


LIEUTENANT ALISTER DOUGLAS STEWART.

This young man was the youngest son of the late Captain N. P. Stewart, J.P., of Plas Lodwig, Bangor, and Mrs. Stewart, of Coolmore, Parkstone, Dorset. He was educated at Colet House Preparatory School, Rhyl, and afterwards at Cheltenham College, and trained for land agency at Cirencester Agricultural College, and also became a Professional Associate of the Institute and Land, afterwards holding sub-agencies and the post of assistant district surveyor. He married in 1914 Miss Stella Dorothy Adams, second daughter of S. H. Adams, Esq., of the Heath, Petersfield. In 1914 he was offered a post in the War Land Department, which he held until early in 1917, when at his own request he was transferred to the Royal Flying Corps, in which he won great praise from his superior officers, and gave every promise of becoming a brilliant airman. He was accidentally killed while flying in England at the Central Flying School, Upavon, Wiltshire, on October 13, 1917. The funeral which took place on Oct. 18th, was with full military honours, and was attended by his eldest and only surviving brother, Captain N. D. Stewart, who had come on special leave from the General Headquarters in France. He was 28 years old.

CAPTAIN NORMAN SINCLAIR STEWART.

Captain Norman Sinclair Stewart was the second son of the late Captain N. P. Stewart and of Mrs. Stewart, of Parkstone, Dorset (formerly of Plas Lodwig, Bangor). He joined the 1st Battalion Royal Scots, in 1904, was promoted Lieutenant in 1908, and gazetted Captain in November, 1914. He came home from India with his battalion that month, and went to France in December, and on arrival was transferred to the 2nd Battalion, with which he served continuously until his death. He was a very brave officer, and went through great battles. He was standing on the top of the parapet throwing bombs when he was killed on September 30, 1915, and was buried with full military honours on October 2nd, at Vlamertinghe, the service being conducted by the Brigade Chaplain. He was 31 years of age.

DRIVER ERNEST THEIBERT.

Ernest Theibert was the only son of Mr. Theibert, and of Mrs. Theibert, the Waterloo Inn, Bangor. He joined the Royal Field Artillery in August, 1914. He was subsequently rejected on account of defective eye sight, but so keen was he on serving his country that he persevered until he was again accepted. He was wounded by shrapnel at Escandocurnes, north east of Cambrai, on November 1, 1918, and died the same day, aged 33 years.

"Let me but bear your love,
I'll bear your cares."


PRIVATE HUGH ROBERT THOMAS.

Private Thomas was the youngest son of Mr. and Mrs. John Thomas, 13 Crescent, Upper Bangor. He was educated at the National School, at Friars, and at the Normal College, Bangor, where he left to take up an appointment at Woolwich, and later at Abertillery, South Wales. He joined the South Wales Borderers, lost his life in Mesopotamia, and was buried at Kut-o-mara.

"The Lord my gentle Shepherd is;
While yet a little lamb
He heard my feeble bleating voice,
"Lord take me as I am."


NAVAL INSTRUCTOR THOMAS JOHN THOMAS, B.Sc.

The above was the son of Mr. and Mrs. John Thomas, 13 Crescent, Upper Bangor. He was educated at the National School, Upper Bangor, at Friars, and at the University College, Bangor, where he obtained the degree of B.Sc. He was then appointed after competition, to a Mastership on the Naval training ship "Impregnable." While there he was promoted Supervisor on four of H.M. Ships. He joined the H.M.S. "Defence" two days before the Jutland Battle, which ship was lost with eight hundred lives. He was 26 years of age.

"Great scholar—greater Christian still,
The halo of thy name,
Is nobler far than hero claims
Of worldly wealth or fame."


PRIVATE ROBERT GEORGE THOMSON.

The deceased was the youngest son of the late Mr. and Mrs. William Thomson, Capel Ogwen, Penrhyn Park, Bangor. He was educated at Friars School, Bangor. Robert George Thomson served in South Africa during the Boer War, for which he held the Queen's Medal with five clasps. He was afterwards stationed in India with his regiment for four years. After his army service he joined the Liverpool City Police Force. At the outbreak of war he rejoined his regiment, and went to France with the Expeditionary Force, thereby gaining the Mons Star Medal, 1914. He died of wounds November 2, 1914, aged 33 years.

LIEUTENANT JAMES TREVOR CRAWLEY VINCENT.

Lieutenant Vincent was the only son of Mr. Hugh Gorbet and Mrs. Bronwen Adelaide Vincent, of Bronwydd, Treborth, Bangor, and the grandson of the late Rev. James Crawley Vincent, Vicar of Carnarvon. He was educated at Oswestry and Rugby Schools, and at the Bangor University College. He joined the Welsh Regiment, and took part in the battle of Neuve Chapelle, and was killed while leading his platoon against the German trenches at Richebounj St. Vaast, in which no fewer than six young Lieutenants of the Welsh Regiment, including Lieutenant Vincent, fell mortally wounded, May 9th, 1915. He was 19 years of age.

"He loved to give and gladly gave his life."

ENGINEER ALBERT WYNN WILLIAMS.

Mr. Albert Wynn Williams was the third son of Mr. David Wynn Williams, Garth, Bangor. He was educated at Garth National School. He served his Engineering apprenticeship at the Foundry Beach Road, of which his father was joint owner. From there he went to Messrs. Cammell Laird's, and then to Messrs. Lamport & Holts. He afterwards joined the Elder Dempster Co., with whom he served over twenty years as Engineer in various ships of their fleet. During the whole of the War, the "Elsby," of which he was 2nd Engineer, was engaged in carrying troops. and munitions, and on July 19th, 1917, the ship was torpedoed by an enemy submarine in the Mediterranean and totally destroyed. Out of the troops and crew aboard, only five were saved, deceased being amongst those missing.

LIEUTENANT KELYTH PIERCE LLOYD WILLIAMS.

Lieutenant Williams was the only son of Dr. and of Mrs. W. Lloyd O. Williams, J.P., Cae'r Onnen, Upper Bangor, late of Llanberis and Llwynybrain, Llanrug. Kelyth was educated at Towyn School, Shrewsbury School, Bangor University College, and at Clare College, Cambridge, where he received his Commission in the Welsh Regiment, in 1915. He was killed in action on the 17th October, 1916, and was buried in the Marne British Cemetery, Grenay, France. Aged 21 years.

"E'en now by faith we join our hands
With those that went before;
And greet the blood-besprinkled hands
On the eternal shore."


LIEUTENANT PETER WILLIAMS.

Lieutenant Williams was born on the 24th of January, 1893, and was brought up with great care, by his grandfather, Mr. Richard Jones, Painter, 16 James Street, Bangor. He received his early education at St. Paul's School, Bangor, and at the County School, Bethesda, where he remained five years, leaving in July, 1912, for the University College, Bangor, to follow a course of training in electrical engineering. In the midst of his studies, the war broke out, and he immediately felt his country's call, and answered it manfully. In the army as everywhere else, he was a general favourite, and received rapid promotion. He was gazetted to the Royal Welsh Fusiliers. As an officer he had great influence with his men, and from time to time saw tremendous fighting. He was reported killed by the War Office in November, 1916. His remembrance is cherished by all who knew him. He was 23 years of age.

PRIVATE WILLIAM CARTER WILLIAMS.

Private Williams was the son of Mr. and Mrs. Williams, 68 Orme Road, Bangor. He was in the service of the Post Office Savings Bank at London when he joined the Army, November, 1917. On April 7, 1918, he went to France with the 7th Battalion of the East Kent Regiment, and on September 18, 1918, was killed in action, at the age of 19 years.

"Though small, we are never forgotten;
Though weak, we are never afraid;
For we know there is One who keepeth
The life of the creatures He made."


LIEUTENANT THOMAS BARRON WINTER.

Lieutenant Winter was the eldest son of the late Mr. Thomas Winter, M.A., for many years Professor of Agriculture at the University College of North Wales, Bangor, and of Mrs. Winter, Newby Terrace, Deiniol Road, Bangor. He was educated at Friars School, Bangor, and at Giggleswich School. In October, 1913, he entered the Bangor University College, having obtained a Carnarvonshire Exhibition of £20. He joined the Royal Welsh Fusiliers in 1917, went to France on August 22nd, 1917, and was killed near Albert on April 22, 1918, at the age of 19 years.

PRIVATE JAMES WYLLIE.

This is a photograph of Private James Wyllie, the son of Mr. and Mrs. James Wyllie, 27 Caellepa, Bangor. He joined the Royal Welsh Fusiliers at the outbreak of war, and was sent to France on December 22, 1915. He was the first from Bangor to win the Medal for Bravery on the battle field, and he also won the Mons Star Medal. He was killed in action on June 22, 1916, at the age of 20 years.

"His mercy and great goodness shall
Now follow me e'ermore,
And I will dwell with Him henceforth,
My cup now runneth o'er."


We failed to obtain Photographs of the following:

CAPTAIN CAESAR A. COOIL, B.A.[1]

He was the son of Mr. and Mrs. Cooil, 2 Orme View, Euston Road, Bangor. He was educated at St. Paul's, Friars School, and the University College, Bangor, and graduated B.A. in 1915. Died at home, November 11, 1918. Aged 27 years.

PRIVATE JOHN DENTITH COOIL.

He was a brother to the above Captain Cooil, and lost his life in the Great War.

PRIVATE WILLIAM FENN.

He was the son of Mr. and Mrs. William Fenn, 17 Tabernacle Street, Bangor. He joined the Welsh Guards, and lost his life October 13, 1917, aged 29 years.

PRIVATE OWEN WILLIAM PARRY.

Private Owen was the son of the late Mr. John Parry, Edmund Street, Bangor, and late Pier Collector. He joined the Royal Welsh Fusiliers, and died of wounds on the field of battle, March 27, 1917. Aged 24 years.

PRIVATE T. P. ROWBOTTOM.

Before joining the army he was a linotype operator at the North Wales Chronicle Office, Bangor. He was killed in action at the age of 30 years.

PRIVATE WILLIAM ROWTHERN.

He was the son of Mrs. Rowthern, Bron Eryri, Upper Bangor. Deceased was formerly a postman in this city.

LANCE CORPORAL MAURICE WARD.

He was the youngest son of Mr. and Mrs. J. Ward, Euston Road, Bangor. He died at Cambridge, February 26, 1915. Aged 24 years.

LIEUTENANT ALAN EMILIUS YOUNG.[2]

He was the third son of the late Mr. A. E. Young, and Mrs. Young, Tan y Bryn, Bangor. The father was chief manager of the Penrhyn Quarry. Alan was serving with the London Regiment in France when he was killed. Aged 20 years.

CAPTAIN LESLIE ALEXANDER YOUNG.[3]

Captain Leslie Alexander Young, was another son of Mr. and Mrs. Young, Tan y Bryn, Bangor, and Blackheath, London, who was killed in the great war.





Printed for the Author by
Hugh Evans and Sons, "Brython" Office,
356 & 358
Stanley Road, Kirkdale,
Liverpool.



Nodiadau

[golygu]
  1. Image[1]
  2. Image:[2]
  3. Image:[3]

Bu'r awdur farw cyn 1 Ionawr, 1955, ac mae y llyfr felly yn y parth cyhoeddus mewn gwledydd sydd â thymor hawlfraint bywyd yr awdur ynghyd â 70 o flynyddoedd neu lai.