Cofiant Owen Owens, Cors y Wlad/Cynwysiad
| ← Rhagymadrodd | Cofiant Owen Owens, Cors y Wlad gan Henry Hughes, Bryncir |
Yr adeg y ganwyd ef → |
CYNWYSIAD.
Hynodrwydd yr adeg—Napoleon Bonaparte—Y Chwyldroad Ffrengig—Yr ysbryd gwerinol—Tlodi—Ysbryd ymfudol—John Williams, y Garn, &c—Yr Ysgol Sabbothol—Adfywiad crefyddol—Cyfyngder masnachol—Diwygiadau yn tarddu o hyny—Diwygiad Beddgelert—Cyfnod o ddiwygiad parhaus—Pregethwyr hynod yn codi—Pregethwyr, beirdd, a meddylwyr hynod yn codi yn Eifionydd—Genedigaeth Owen Owens yn nghanol yr adeg hynod yma
Pant—glas—ucha, lle y ganwyd ef—Mewn lle neillduedig—O hynafiaeth mawr—Yr r olygfa wedi rhoddi argraff ar ei feddwl—Dim lle o addoliad yn ei ardal enedigol—Ofergoeledd mawr—Martha'r r Mynydd—Ei thwyll yn cael ei ddinoethi—Cors-y-wlad—Yn lle neillduedig—Robert Jones, Llanllyfni—Cywydd R. ap Gwilym Ddu ar yr afon Ddwyfach
O deulu lled hynod—Ei dad a'i fam ymysg hen Fethodistiaid cyntaf Talygarnedd, ger Llanllyfni—Yn berthynas agos o du ei fam i'r Parch. John Jones, Talysarn, &c—Ei frodyr, a'i berthynasau eraill
Yn llawn bywyd, ffraethineb, a direidi o'i febyd—Ei gyfrwysdra yn gochel cerydd ei dad—Ysgol Bwlchderwin—Arferion ieuenctid yr ardal—Ysgol Taiduon dechreu—Yn foddion i wneyd daioni mawr
Diwygiad Beddgelert—Yn dechreu gyda phregeth Rhisiart William, Brynengan—Y Seiat gyntaf ar ol y bregeth—Effeithiau rhyfedd yn yr Ysgol Sabbothol—Y diwygiad yn dechreu yn Eifionydd yn y flwyddyn 1818—Pregethwyr grymus yn codi—Y diwygiad yn ardaloedd Pencaenewydd. Fourcrosses, a Brynengan—John Williams, Llecheiddor, o dan ddylanwadau cryfion, ac yn gorfoleddu—Owen Owens yn cael troedigaeth—Yn gweddio mewn corlan drwy y nos—Ychydig o hanes John Humphreys, Caernarfon
Cyfnod newydd yn dechreu yn ei hanes—Brynengan yn lle manteisiol i gychwyn gyda chrefydd y pryd hwn—Harri Thomas a phregeth John Elias—Eglwys Bwlchderwin yn dechreu—Duwiolion hynod yn perthyn i'r lle—Rhisiart Humphrey—Ymddiddan Rhisiart Humphrey â Thomas y Teiliwr—Gwragedd hynod
Ystyr y gair—O darddiad boreuol—Eglwys yn y lle yn foreuol iawn—William Richard Llwyd yn pregethu yma—Ffrwythau y pregethau (1) Ysbryd cenhadol—Lowri Williams a Jane Griffith—(2) Awydd am addysg—Ysgolion Griffith Jones, Llanddowror—Yr athraw, Thomas Gough—Y Parch. Richard Nanney—Y Parch. Richard Tibbot—Merch ieuanc yn ymuno â theulu Trefecca
Ysgol Sabbothol yn ddechreuad i'r achos—"Sasiynau y Plant"—Y capel cyntaf yn cael ei adeiladu—Agoriad y capel—Moses Jones—Diwygiad 1832—Cyfarfod Ysgol hynod—Pregeth fythgofiadwy John Elias yn Sasiwn Pwllheli, yn 1831—Y Cyfarfod Misol cyntaf yn y lle—Capel newydd yn cael ei godi
Robert Owen, Derwin-ucha, ychydig o'i hanes i'w gael—"Yn wr ieuanc prydferth"—Richard Tibbot, Llanbrynmair—Ei deulu—John Edward, Ereiniog—Hynodrwydd ei deulu— Yn brydyddion—Yn yr ysgol gydag Evan Richardson—Yn hoff o ddarllen a myfyrio—Yn myned yn ysgolfeistr—Ei farwolaeth—Yr hen ysgol-feistriaid—Robert Owen fel pregethwr
Robert Owen, Derwin—ucha (Parhad)—Dwy bregeth o'i eiddo, ynghyd a lloffion o bregethau eraill:—
PREGETΗ Ι. Crist yn bob peth, ac ymhob peth.
"Ond Crist sydd bob peth, ac ymhob peth."—Col. i. 11.
PREGETH II. Y Gydwybod.
"Eithr halogedig yw hyd yn nod eu meddwl a'u cyd
wybod hwy." Titus i. 15.
Lloffion o'r pregethau
Robert Williams, Tan-y-chwarel—Ei dduwioldeb nodedig—Ei gofiant gan Eben Fardd—Yn berthynas i'r bardd—Prif symudiadau ei fywyd—Ei farwolaeth—Ei argraffiadau crefyddol—Cyfnewidiad yn ei fywyd yn dechreu pregethu—Yn yr Athrofa—Ei ysgrifeniadau—Yn sylwi ar droion Rhagluniaeth—Ei frwdfrydedd Cristionogol—Ei awydd am fyned yn genhadwr—Rhan o'i farwnad
Ei godi yn flaenor yn ieuanc—Ei dderbyn yn aelod o'r Cyfarfod Misol—Yn priodi—Yn cael ei ddisgyblu—Gweddi hynod Owen Owens wrth fyned i Sasiwn y Bala, pan o dan ddisgyblaeth—Ei adferu i'w swydd drachefn, a'i ffyddlondeb ynddi am dros ddeugain mlynedd
Hynodrwydd ei wynebpryd—Yn debyg i John Evans o'r Bala—O gyfansoddiad cryf a chadarn—Yn hardd a heinyf o gorff—Ei lygaid, &c—Ei wisg—Yn siarad mewn Cyfarfod Misol.
Yn hynod o ran cynheddfau ei feddwl—Ei arabedd—Ei neillduolion fel dyn yn aros ar ol dyfod at grefydd—Ei synwyr cryf—Cyflymdra ei feddwl—Yn cydfyned â'r oes—Ei ddawn yn taro ymhob man—Yn weithgar gyda'r byd—Yn dyner fel disgyblwr—Yn onest a phlaen—Yn hynod am ei ffyddlondeb i foddion gras—Ei dduwioldeb
Yn hynod ac effeithiol fel gweddiwr—Medrusrwydd i drin adnodau y Beibl yn ei weddiau—Sylwadau disglaer ar weddi—Yn gartrefol wrth orsedd gras—Dull neillduol a gwreiddiol yr hen bobl wrth weddio—Yn gwybod y dirgelwch sydd mewn gweddio—Yn deall wrth weddio fod Duw yn ateb ei weddi—Engraifft o un o'i weddiau
Yn y Cyfarfod Misol—Ystori y parrot—Yn y Sasiwn—Yn y Cyfarfod Llenyddol—Yn y Cyfarfod Dirwest—Yn y Cyfarfod Ysgolion a'r Ysgol Sabbothol
Ei hen ddyddiau yn ddibrofedigaeth—Ei anrhegu â spectol aur—Yntau yn rhoddi ei ddarlun ei hun yn y tŷ capel—Ei wythnosau olaf a'i farwolaeth—Ei gladdedigaeth—Sylwadau arno gan y diweddar Barchn. Robert Jones, Llanllyfni, a Roger Edwards—Yr argraff ar ei fedd