Hen Gymeriadau Dolgellau/Yr Alabines

Hen Gymeriadau Dolgellau

gan Edward Williams (Llew Meirion)

→

YR ALABINES.—Dyma griw o sipsiwn oedd yn lled liosog yn ac o amgylch y dref ystalwm. Yr oeddynt yn byw gan mwyaf drwy weithio tins, hela, pysgota, a deyd ffortiwn, gostwng cythreuliaid a'u codi, witsio a dadwitshio, ac felly yn y blaen. 'Roedd Neli Alibine, er heb fod yn Sipsiwn, wedi dysgu llawer o'r dark art, a bu yn trio tynnu rhyw raib oddiar fachgen o'r dre yma drwy roddi cerdyn budr ar ei frest a'r enw "Abracadabra " wedi ei ysgrifennu arno; ac ond i hwnnw ei wisgo yn nesaf at ei groen, a'i droi dair gwaith nos a bore, ac iddo ddweyd y gair "Abracadabra" dair gwaith fel ei bader, buasai yn siwr o fendio.

Amser a ballai i son am Wmffra Ifan y Cariwr, a'i drol fach a'i fulod; John a Roger Morris; Robert Morris y Slater, yn bendithio ac yn enwi teithi ei blant fel Jacob gynt; James Price y Saddler: Ritche Pritchard, pan yn ffarwelio a'r "Hen Pont Fawr am pyth"; Roderick Griffith Jones y Stag a'i bictiwrs; Harri Humphreys y teiliwr a chleifion Clwb yr Angel Evan Owen y Photograffer a'i Engine Ehedeg; Wil y Wich a Robert Dafydd mewn storm ar yr afon Mawddach, ac yn sincio y ffynnon; y Wesle bach a'u blaenoriaid; Shon Rhys yn dwad i'r seiat; John y Cloc; Lewis Robert.bach a'i fab dawnus Owen Aran; Robin Shagan; Cops; John Owen Pen y Staer, a'i ramantau "On the Spanish main"; a llu o rai eraill. Dyma nhw i gyd wedi mynd, tô ar ol tô; ond mae'n rhaid dweyd gyda Cheiriog,—

"Aros mae'r mynyddoedd mawr,
Rhuo drostynt mae y gwynt,
Eto clywir gyda'r wawr
Swn bugeiliaid megis cynt;
Eto tyfa'r llygaid dydd
Ogylch traed y graig a'r bryn,
Ond bugeiliaid newydd sydd
Ar yr hen fynyddoedd hyn."

—————————————

LLEW MEIRION.