Llofruddiaeth Thomas Watkins gan Benjamin Jones, Aberdâr 1866

←

Llofruddiaeth Thomas Watkins gan Benjamin Jones, Aberdâr 1866 gan Anhysbys

Saesneg →

LLOFRUDDIAETH
DDYCHRYNLLYD

A gymerodd le yn

DUKE ST., ABERDAR,

NOS WENER, TACHWEDD 30ain, 1866

Pryd y lladdwyd un

THOMAS WATKINS

Gan

BENJAMIN JONES, Labrwr,

Yr hwn sydd yn awr yn Ngharchardy Abertawy, wedi ei draddodi yno gan y Coroner ar y cyhuddind o lofruddiaeth wirfoddol, ac yn aros ei brawf yn y Brawdlys Sirol nesaf. Oddentu haner awr wedi 9 ar y nos grybwylledig, ymddengys fod y llofrudd a'r llofruddiedig wedi myned gyda'u gilydd i'r Market Tavern, ac yfed peth diod, pryd y cyfododd rhyw anghydfod rhyngddynt, ac aethant i ymladd a'u gilydd. Wedi hyny aeth Jones allan. Yn mhen ychydig aeth Watkins, y llofruddiedig, allan hefyd, pryd yr oedd Jones yn ei ddysgwyl, yr hwn a'i tarawodd yn ddisymwth a chareg ar ochr ei ben, nes y syrthiodd yn farw yn y fan.

Weithwyr caled anwyl Cymru,
Pwyllwch, rhoddwch sylw 'nawr,
Diod feddwol sydd yn 'sgubo
Llu i'r trag'wyddoldeb mawr;
O mae'r llofraddiaethau erchyll
Bron i gyd trwy'r ddiod gref;
A'r damweiniau sydd yn dygwydd
Trwy'n hardaloedd, wlad a thref!

Yn Aberdar bu tro galarus,
Oll o herwydd peth dibwys;
Enaid yrwyd draw i angeu,
Corff a roddwyd dan y gwys;
Rhuthrodd un yn anystyriol

Ar y llall, a lladdodd ef,
Syrthiodd mewn rhyw fodd disymwth
Heb gael rhoddi llais na llef

Mae y llofrudd 'nawr mewn dalfa,
Caiff ei brofi'n fanol iawn;
Nid oes t'wllwch yn ei achos—
Yno cawd tystiolaeth lawn;—
Mae ei fynwes e'n frawychus,
A'i berthynasau oll yn brudd,
Am ei brawf pan y meddyliant
Pan y del y sobr ddydd.

Mae'r tafarnau'a dai cysurus,
Llawnder yno beunydd sydd:
Mac'ch tai chwi yn llwm a budron,
Gwragedd lawer sydd yn brudd;
Ewch a'ch enill adre'n ddiogel
Hyn wna loni gwraig a phlant
Sydd yn awr mewn carpiau budron,
Yn newynog, lawer cant.

Penderfynwch gyda'ch gilydd
Fynu tai cysurus, clyd;
O paham, er gweithio'n galed,
Byddwch chwi mor dlawd eich byd?
'R ych yn enill arian ddigon
I gael bwyd a dillad da,
Ac aneddau lled gysurus
I gael gorphwys gaua' a ha'.

Rhoddwch heibio'r ddiod feddwol,
A darllenwch lyfrau da;
Pechod sydd yn addaw llawer,
Ond cyflawnu byth ai wna;
Y mae wermod yn ei gwpan,
Twyllo wna yn mhob rhyw oes;
Trowch eich gwyneb am ddiangfa
At yr hwn fu ar y groes.