Siôn Gymro (llyfr)/Rhagair

← Siôn Gymro (llyfr)

Siôn Gymro (llyfr) gan Ben Davies, Pant-teg

Cynnwys →

RHAGAIR

DECHREUODD fy niddordeb yn y Parch. John Davies yn gynnar iawn. Ni chefais y fraint o'i weled na'i glywed erioed—rhy ieuanc oeddwn i hynny. Ond yr oedd Iet-y-garn, ei drigfan olaf, o fewn golwg i'm cartref, ac un o blant Moreia oedd fy mam. Pan oeddwn yn saith. mlwydd oed, cofiaf hi yn prynu llun ei gweinidog, ac y mae'r llun hwnnw hyd heddiw ar fur yr hen gartref, wedi llwydo ac edwino'n fawr erbyn hyn gan dreiglad y blynyddoedd, ond yn fy serch a'm cof yn fythol ir a newydd. Clywais lawer o són am dano ymhen. blynyddoedd ymhlith yr ardalwyr, a dyfnhaodd fy niddordeb fwyfwy ynddo wedi myned i'r weinidogaeth. Deliais ar bopeth a glywn ac a ddarllenwn. am dano, a ffrwyth yr ymchwil a'r llafur hwnnw yw'r gyfrol hon. Rhoddwyd gwobr yn Eisteddfod Genedlaethol Abergwaun, 1936, am Draethawd ar "Fuchedd a gwaith John Davies ", a dyfarnwyd cynnwys y gyfrol hon gan mwyaf yn ail—orau. Cymeradwywyd y gwaith yn ei raniadau a'i gynnwys gan y Beirniad, y Prifathro Thomas Lewis, M.A., B.D., Aberhonddu, ac awgrymodd y gallasai'r Cystadleuydd wneud Cofiant i'r gwrthrych o'i ddefnyddiau. At hynny yr anelwn yn bennaf, a'r hyn a gollodd y wobr a ddiogelodd y ffurf hon i'r gwaith. Mae fy nyled yn fawr iawn i'r rhai canlynol am eu cynorthwy a'u cyfarwyddiadau ynglŷn â'r gyfrol:— I Mr. John Edwards, M.A., Yr Ysgol Sir, Llandeilo am ddarllen y proflenni a llawer awgrym gwerthfawr; i'r Parch. D. J. Lewis, B.A., Tumble (ym meddiant yr hwn y mae Cyfieithiad John Davies o'r Testament Newydd) am bob hwylustod ynglŷn â'r adran bwysig hon; yr Athro Emrys Jones, B.A., B.D., B.Litt., a'r diweddar Brifathro J. Park Davies, M.A., B.D., Coleg Caerfyrddin, ynglŷn â'r ochr glasurol i'r gwaith; y Parch. T. Esger James, Llansteffan (ym meddiant yr hwn y mae Dydd-lyfr Siôn Gymro ') am ddyfyniadau ohono; i Staff y Llyfrgell Genedlaethol, Aberystwyth, lle y cedwir y rhan fwyaf o MSS Siôn Gymro, heb anghofio'r argraffwyr clodwiw y caf y fraint o'u cyfrif ymhlith fy nghyfeillion anwylaf yn nhreflan Llandysul, a fu gynt yn faes i'm gweinidogaeth am un-mlynedd-ar- ddeg.

Ond yn bennaf oll dymunwn gydnabod y Prifathro Thomas Lewis am ei gyfraniad gwerthfawr ar John Davies fel leithydd. Gwyddwn am ei ddiddordeb mawr yn ein gwrthrych, ac nad oedd awdurdod uwch ar y pwnc nag efe, a rhoddodd i mi ei gynorthwy amhrisiadwy yng nghanol ei brysurdeb fel Cadeirydd Undeb yr Annibynwyr Cymraeg am 1937. Wrth baratoi y lluniau a'r blociau at y Gyfrol bu raid inni adael allan Bwlch-yr-Helygen a Chastell-y-geifr am eu bod yn ormod o adfeilion i'w gosod mewn llun, ac wedi eu cuddio ymron gan hesg a drain a danadl. Rhoddi hanes gŵr mawr diwylliedig yn llaw gwerin fy ngwlad, ac am bris rhesymol oedd fy amcan wrth droi allan y gyfrol yn y ffurf hon, gan hyderu fy mod i ryw fesur wedi llwyddo. "Hyn fydd fy nghoron a'm llawenydd ".

BEN DAVIES.

Llandeilo.