Straeon Gwerin Affrica/Stori'r llew
| ← Y goeden fawr a'r gorsen ysig | Straeon Gwerin Affrica gan Robert Griffith, Madagascar |
Y llwynog a'r ci → |
STORI III
STORI'R LLEW
UN tro amser maith maith yn ôl, cyn bod gynau a chyn i'r dyn du weled dyn gwyn, aeth dau ddyn du i hela. Pelotona oedd enw un a Lobelo oedd y llall. Yr oedd Pelotona yn wrol ac nid ofnai ddim, ond llwfrgi, oedd Lobelo. Tra'r oeddynt wrthi'n hela daethant yn sydyn ar draws clamp o lew, a chydiodd Pelotona yn ei gynffon gan alw ar Lobelo i'w ladd â'i waywffon: ond yr oedd Lobelo ymhell o'r cyrraedd yn rhedeg adref am ei fywyd.
Cysgodd Lobelo yn dawel yn ei fwthyn hyd doriad y wawr, a phan ddeffrodd dechreuodd feddwl am ei gyfaill Pelotona ac meddai wrtho'i hun,
Gresyn iddo fynd fel yna hefyd; ond yr oedd o'n rhy fyrbwyll. Druan o Pelotona. Yr oedd ganddo ddwy waywffon ardderchog a byddai'n dda gennyf eu cael hwy. Âf i chwilio amdano, ac o leiaf deuaf â'r gwaywffyn yn eu hôl. Fe allai hefyd y gwelaf rai o esgyrn fy nghyfaill a deuaf â hwynt i'w claddu'n barchus gyda'i dadau."
Pan gyrhaeddodd Lobelo y lle y cyfarfuasant â'r llew, er syndod mawr iddo, gwelodd ei gyfaill Pelotona yn fyw, ac yn dal ei afael yng nghynffon y llew.
'O," meddai Pelotona wrth Lobelo, "ti sydd yna." Yr wyf wedi tynnu wrth ei gynffon mor galed trwy'r nos nes blino'r hen walch yn lân. Cymer y waywffon a thrywanha ef."
Cydiodd Lobelo yn y waywffon a neshaodd yn ofnus at y llew.
"O twt," meddai Pelotona. "Tyrd yma. Cydia yn ei gynffon. Os fel yna 'rwyt yn myned i ladd llew, ni wnei ond ei gynddeiriogi a chawn ein dau ein lladd. Dal ei gynffon: mi â'i gorffennaf mewn eiliad."
Cydiodd Lobelo, y llwfrgi, yng nghynffon y llew a chymerodd Pelotona y ddwy waywffon. Yna safodd yn ei ôl fel pe bai yn myned i drywanu'r llew. Ond yn gyntaf trodd at ei bartner llwfr ac meddai: "Ti a'm gadewaist drwy'r nos. Tebyg dy fod yn meddwl fy mod wedi cael noswaith esmwyth. Yn awr dyma ti'n cael cyfle i wybod pa fath deimlad ydyw. Dal ati i afael wrth ei gynffon. Dydd da," a chyda hyn gadawodd Pelotona Lobelo i fentro ei siawns gyda'r llew.
