Traethodau'r Diwygiad/Cyflwyniad i draethawd 1
| ← Gair o Eglurhad (Y Cyfieithydd) | Traethodau'r Diwygiad gan Martin Luther wedi'i gyfieithu gan John Morgan Jones |
At Bendefigion Cenedl Yr Almaen → |
AT BENDEFIGION CRISTNOGOL CENEDL YR ALMAEN
AR DDIWYGIO'R EGLWYS GRISTNOGOL.
IESU.
I'R HYBARCH A'R ANRHYDDEDUS NICOLAS VON AMSDORFF, ATHRO YN YR YSGRYTHUR LAN A CHANON YN WITTENBERG,
FY NGHYFAILL ANNWYL IAWN.
DR. MARTIN LUTHER.
GRAS a thangnefedd Duw i chwi, hybarch ac anrhydeddus, annwyl Syr a Chyfaill.
Aeth yr amser i dewi heibio a'r amser i lefaru a ddaeth.
Yn ôl ein cytundeb, yr wyf wedi casglu ynghyd rai pethau ynglŷn â diwygio cyflwr crefydd a'r eglwys yn ein gwlad, i'w gosod ger bron pendefigion Cristnogol y genedl.
Cawn weled a fyn Duw helpu ei eglwys trwy'r gwŷr llyg, gan fod y gwŷr eglwysig, er mai eu gwaith priod hwy yw, yn hollol ddiofal.
Danfonaf y cwbl i chwi, hybarch Syr, i'w farnu a'i gywiro lle y bo angen.
Gwn yn iawn na chaf ddianc rhag y cyhuddiad o feddwl gormod o honof fy hun wrth annerch pendefigion mor fawr ac mor uchel ar faterion mor bwysig, a minnau heb fod ond gŵr dibarch a dirmygedig—fel pe na bai neb yn y byd ond y Dr. Luther i ofalu am gyflwr crefydd yn y wlad ac i gynghori boneddigion mor ddoeth. Ond nid oes gennyf ymddiheuriad, beied a fynno arnaf. Efallai'n wir mai hwn yw'r un ffolineb yn ychwaneg yr wyf mewn dyled i Dduw a dyn ohono. Hyd eithaf fy ngallu mi a'i talaf yn awr, gan droi am dro yn Ffŵl y Llys. Os methaf, y mae gennyf un peth o'm hochr—ni bydd angen i neb brynu cap i mi nac eillio fy nghopa chwaith. Ond cawn weled pwy a gaiff y fraint o glymu'r clychau. I mi y perthyn y gwaith o wireddu'r ddihareb unwaith eto: "O bydd gan y byd ddim i'w wneuthur, rhaid yw i fynach fod yno, ie, pe bai rhaid ei gerfio i'r diben." Mwy nag unwaith yn wir y mae'r ffŵl wedi llefaru'n ddoeth, a llawer gweithred ffôl a wnaed gan ddoethion. Fel y dywed Pawl: A fynno fod yn ddoeth, boed ffŵl.
Nid ffŵl yn unig wyf, er hynny, ond wedi fy nhrwyddedu'n Ddoctor yr Ysgrythur Lân hefyd. Da gennyf am y cyfle i gyflawni fy llw mewn ffordd mor " ffôl "a hon.
Da chwi, gwnewch chwi esgusawd drosof i'r bobl gymedrol o gall. Ni wn i ddim pa fodd i haeddu cymeradwyaeth a gras y gorgall, er i mi ymdrafferthu lawer gwaith i'w hennill. O hyn allan, gwn o'r gorau na chaf eu gair da. Ni cheisiaf am dano chwaith. Duw a'm helpo i geisio nid fy ngogoniant fy hun ond Ei ogoniant Ef yn unig.
AMEN.