Neidio i'r cynnwys

Tudalen:Am Dro i Erstalwm.djvu/57

Oddi ar Wicidestun
Prawfddarllenwyd y dudalen hon

Gyda llaw, awgrymodd Merlin y byddai Gwenhwyfar yn ofid iddo, ac, felly hefyd y bu, fel y ceir yn yr hanes.

Gyda Gwenhwyfar cafodd Arthur y Ford Gron yn un o'r anrhegion priodas, yn nghyd a chant o farchogion. Dynion blaenaf y byd yn unig gai seddau o amgylch y Ford. Rhaid oedd i bob un fod yn wron o'r radd flaenaf. Drwy haeddiant rhinwedd yn unig y cai ymgeisydd y lle-bid dlawd neu gyfoethog. Ni chai neb hi am fod ei dad neu ei dadcu yn filiwnydd neu yn feddianol ar waed glas. Ymdebygai Arthur yn fawr i Theodor Rwsifelt yn hyn.

XXVI.

Ond amgylchid y brenin arwrol a hardd gan frad. Trigai yn mynwes ei chwaer. Bu agos iddo a chwrdd a'i ddihenydd o herwydd iddi ladrata ei gleddyf, Caledfwlch, oddiarno a'i roi i'w elyn. Enillodd ei gledd yn ol, ond collodd ei wain. Y mae cledd heb wain yn rhywbeth megys arian heb logell. Dylynai anffawd ar ol anffawd, a thrafferth ar ol trafferth; oblegid yn fuan cawn Ymerawdwr Rhufain yn anfon deuddeg cenad i orchymyn teyrnged gan Arthur, a chawn waed y Cymro yn codi, oblegid nis gall efe ddyoddef ei feistroli gan neb pwy bynag; ac ebai Arthur:

"Y mae genym ni gymaint o hawl i ofyn