GADAEL Y CWM.
(Cwm Croesor).
Mi wyddwn ro'i nhad yn y gro,
A mam ar y tyddyn di-raen,
Yn cadw'r hen olwyn ar dro,—
Yr olwyn adawodd ei staen;
Dyfalu yn blentyn a wnawn
Fod pethau yn myned o chwith
Wrth weled ei llygaid yn llawn,
A gweld fynd ei gwallt yn fwy brith.
Edrychai y wawr dros y foel
Ar mam dan ei chawell a'i chur;
A gwrid yr ymachlud ar goel
Ro'i iddi'r holl aur feddai'n bur;
Ond galw ei pherlau yn ol
Wnai'r wawr yn ei hamser ei hun,
Cymerai yr haul yn ei gol
Ei aur, cyn i mam fynd i hûn.
Y "chwalwr i fyny a ddaeth,"
Dyfalwn ei fod ar ei hynt,
A chlywais arwerthwr yn ffraeth
Ei eiriau wrth fur Bwlch y Gwynt,
Gwasgarwyd y dodrefn a'r "da "
Yn hwylus 'mhen dwyawr neu dair,
A ninnau ar encil yr ha'
Heb wrid ac heb wên ac heb air.
'Doedd ddewis ond croesi y waen,
A dringo dros fynydd yn flin;
Ac fel yr Hebreaid o'n blaen,
Salm hiraeth oedd leddf ar bob min;
Edrychais i'r cwm drach fy nghefn,
Cyn myned o'i olwg yn llwyr,
A'r cread mewn awel fach, lefn
Yn canu alawon yr hwyr.