IX.
E ddaeth yr Haf tesog.
—JOHN HOWEL.
BUAN daeth yn gynhaeaf gwair. Cerddai Morgan Ifans, Maesyryn, drwy ei gae am y degfed bore, gan edrych yn bryderus ar y cymylau, a symud ambell dwmpath llaith o wair a'i ffon.
Beth am deni heddi. Dafi Alun? Ddal i. i chi'n feddwl?" ebe ef, pan ddaeth i glyw'r hen ŵr, gardd yr hwn ffiniai a'i gae.
Ryfeddwn i'm na ddeil i heddi. Ma'r gwynt mâs yn ddiogel. Ddaw e miwn?"
"Ddaw miwn ond mind ato'n weddol bore, a chal trwp da o bobol. Diw e'm yn gwella nawr hefid wedi glaw a hoil, glaw a hoil, am dist pethownos.
Nid oedd gan Morgan Ifans amser na blas i ymgomio ymhellach, a cherddodd tuag adref. Trodd drachefn wedi mynd ychydig bellter, a gwaeddodd,—
"Hei, ŵr! Mi halwch y losgron i helpi tipin nawr whap? a gwedwch wrthi am alw ar Sali wrth baso."
"Anna"ebe'r ffermwr yn wyllt wedi dod i'r tŷ, "rhowch lien gwinn mâs yn Parc y Bariwns, i bobol y Llain a'r Nant gal gwbod bod ni'n mind ar gwaer miwn. Ma gwaith trin arno, ac fe fydd ise twisged o bobol heddi. Rhaid i ni ddachre nawr 'ninion wedi brecwast."
"Ann," ebe Anna Ifans yn lleddf, ma'r shiden wen olchwd dŵe, yn y basged ar ben stâr. Ta'n hi ar fola'r dderin a'r în ergid claw yn Parc y Bariwns. Geith ladd doi fan ni,—sichi a rhoi rhibidd. Mi ferwa inne daer padelled o iwd heddi to, er mod i bron a chredi fod hinni'n tinni'r glaw, wa'th gida mod i'n benni finicha, ma'r cimile'n crinhoi."
Nawr te, odi brecwast yn barod?" gofynnai Morgan Ifans.
"Mai e ar ford, a ma'r tegil dist a berwi," ebe Leisa, gan droi'n frysiog i'r rwmford, rhag i'w thad ei gweld yn
