Tudalen:Cerdd Allwyn.djvu/44

Ni allodd coeg—ffalsder y beilchion droi draw
Gwladgarwch o orsedd ei fonwes;
Ei wlad a theyrnwialen o serch yn ei llaw,
A'i cadwodd yn Gymro dirodres.

"Astudiodd lênoriaeth yn fanwl i'w gwraidd,
A chwiliodd yn graff i henafion,
Trysorau dihafal ddadguddiodd mewn aidd,
O'u celloedd fe 'u dygodd yn dirion;
Llwch oesau orphwysodd ar ddarnau gwir ddrud
A sychodd—hwy welsant oleuni—
A miloedd o lygaid pryderus trwy'r byd
Uwch ben y gorchestion wnaent loni.

"Barddoniaeth y Cymry, dan lwch, fu yn fud,
Osododd yn fyw ar wefusau—
A theimlwyd dylanwad y cyfryw drwy'r byd,
Yn synu a swyno calonau;
Telynau hen feirddion a dynodd i lawr,
A'u tannau gyweiriodd yn dirion—
A miloedd a welwyd yn lloni yn fawr,
Wrth wrando ar odlau mor fwynion.

"Bu'n wylo yn hidl ar aml drist dro
Am Gymru a'i llwydion fynyddoedd,
Aberoedd, a llynoedd, clogwyni ei fro,
Gwylltineb ei phrydferth ardaloedd;
Ond odlau ei meibion, eu hawen, a'u dawn,
A sychent ei ddagrau yn dirion;
Gair bychan o Gymru, fel awel y nawn,
A ddygai fywiogrwydd i'w galon.

"I eilio mwyn odlau yn ol iddi hi,
Ei fysedd gyffyrddent â'i delyn,
A'r cyfryw fel tyner awelon di—ri'
Yn chwareu a blodau y gwanwyn