Aeth anian yn syn, collodd drebl ei thôn,
A'r mwynder a hoffai ei chalon;
Cyfeiriodd ei llygaid at orsedd yr Iôn,
Mewn gwylder derchafodd ei chwynion.
"O! golled annhraethol i feibion y gân,
Colli'r alaw dyneraf eleni;
Acenion cywiraf wnai'r galon yn dân;
Ein cynllun sy'n awr wedi colli:
Ieuenctyd sy'n wylo am addysg oedd bur,
Yn wlith ac yn haul i'w perffeithio,
A mwyach dan effaith y tristwch a'r cur,
Fe 'u gwelir fel blodau yn gwywo.
"O angau! am holl Eisteddfodau y wlad
Y teflaist alarwisg eleni,
Pan ddygaist odd' arnynt eu llywydd a'u tad,
A'u beirniad o'i orsedd uchelfri;
Pob un sydd yn taro ei llaw ar ei bron,
A dagrau yn bwyta eu gruddiau,
Gan lefain, O Gymru! awr brudd ydyw hon,
Amddifad ŷm ni dan ein clwyfau.'
"Er dagrau a dagrau, nis gellir troi'n ol,
Y ddedfryd angeuol a basiwyd!
Fy ngwlad! O fy ngwlad! ni ddaw mwyachi'th gol,
Mewn monwent fe 'i hisel ddaearwyd.
Ond edrych i'w weithiau, rho barch iddynt hwy,
Mae ynddynt falm hyfryd i'th ddwyfron;
Cymhwysa eu rhinwedd yn awr at dy glwy',
A rhwym hwynt am giliau dy galon."
Tywyllai'r deml! fel y nos heb loer,
A thrwyddi chwythid awel lem ac oer;
Glyn cysgod angeu oedd y fan i mi,
Esgorfa erchyll poen, ac ing a chri.
Tudalen:Cerdd Allwyn.djvu/46
Gwedd
Prawfddarllenwyd y dudalen hon