hen wlad ei dad a'i fam, a'i lygaid yn gloywi wrth feddwl am ei ddyfodol. Ond wedi treulio tua phedair blynedd yn Aberystwyth, a'i gymhwyso'i hun i fod yn athro mewn ysgol breifat yng Nghroesoswallt, a bod yno dymor byr, daeth yn ol i orwedd yn wael yn Infirmary hen dref ei goleg, ac yn fuan gwelwyd ei weddillion llathraidd ar y ffordd i hen fynwent Talyllychau ym min llyn, lle y gorweddant
"O sŵn y storm a'i chlyw,"
ymhlith llu o'i linach gwladaidd a di-uchelgais.
Gan mai pregethwr oedd yr athro ei hun, a mwyafrif ei fyfyrwyr yn bregethwyr, yn eu plith hwy y byddai yn ei afiaith, ac yn bennaf ar nos Wener, pan gynhelid "cwrdd i drefnu'r cyhoeddiadau, i astudio'r Gymraeg, ac i ddarllen pregethau y naill i'r llall." Llawer awr ddisglair fu ar ei athrylith yn y cyrddau hyn. Byrlymai ei ffraethebion allan fel ffynnon fynyddig wedi tymor o gawodydd trymion, a phob ergyd yn lân, gydag athroniaeth a synnwyr cyffredin ei lond. Cawn help côf hen ddisgybl iddo gyda rhai o honynt, ac mor gynefin ac_agos y swniant:—
"Pregethwch bregethau'ch hunain, boys: byddwch yn Jacob neu yn Esau: 'dyw pob Isaac ddim yn ddall, cofiwch chi."
"Peidiwch â gwaeddi mewn gwaed oer, neu fe aiff yr awr weddi yn awr waeddi."
"Siaradwch yn barchus am y Brenin, neu ewch i fyw i Twrci."
"Mae Eglwys P eisiau cael Cymanfa Bregethu ewch yno yn galonnog, a gofalwch beidio â chynnal cymanfa ganu."
"Peidiwch â chware i'r gallery,' wrth bregethu ar y llawr mae'r 'galwadau' yn cael eu pasio a'u hysgrifennu."
"Y gwaith caleta y gwn i am dano yw cuddio anwybodaeth: mae'n galetach gwaith o lawer na cheisio gwybodaeth."
"Os gwelwch chwi ffermwr yn cysgu yn y cwrdd, dihunwch e' â wit ac nid â whip, rhag ofn ei fod e' wedi bod ar lawr gyda chreadur tost am nosweithiau, ac wedi gwneud ymdrech i ddod i'r cwrdd, er mai'Sul student' ydoedd."
"Peidiwch â gwastraffu amser, boys, a'ch mam, falle, yn cymryd golch i'r tŷ' i dalu am eich ysgol chi."
"Peidiwch â thynnu'ch watches ma's wrth bregethu, neu fe gred y bobol mai timekeepers ych chi."
