Y CWMWL.
(Cyd-fuddugol yn Goginan y Groglith, 1907)
Daearol darth yn esgyn i'r laswawr froydd têr
Yw'r cwmwl ansefydlog, orchuddia fyd y ser;
Ei dduwch sy'n arwyddo brawychus dymestl flin,
A'i wynder yn arwyddo fod yn canlyn dawel hin;
Crwydredig yw ei hanes, a'i gerbyd wrtho ynglŷn,
Yn cyflym deithio llwybrau gwynt, fel meddwl gwamal dyn;
Ei sylwedd sydd yn lleitbig, a chanmoladwy iawn,
Ac wrtho rhaid eî fam o hyd cyn rhoi ei ffrwyth yn llawn.
Plumlumon er mor uchel, mae'r Wyddfa'n uwch i'r nen,
A'r cwmwl fel henafgwr wallt yn wendorch gylch ei phen;
Fel gemau gwisg priodas mae'r sêr ar doriad gwawr,
Yn dwfn arianu'i dywell fron uwch ben eangder mawr;
Y lleuad, trwy'i rigolau, oleua yn y nos,
Tra'i gysgod yn tramwyo'r bryn, a brig y graig a'r rhos;
Caredig gymmwynaswr, mae'n gwlitho'r mill araul,
Mor dda yw cwmwl yn yr hâf i leddfu gwres yr haul.
