"DYCHWELEDIGION."
Y teitl yn y Norwyeg yw "Gjengangere," yr un peth a "Revenants" yn Ffrangeg, sef ysbrydion neu ddrychiolaethau wedi dychwelyd ac yn cerdded eu hen lwybrau yn y byd. Gwn yr arferir "cerdded," mewn rhai tafodieithoedd am ystranciau tybiedig ysbrydion felly, ond ni chlywais erioed enw Cymraeg dealladwy arnynt, er y credaf y gallai fod yr hen eiriau "gwyllon" a "thremyniaid" yn cynnwys yr ystyr. Eto, annealladwy a fuasai pob un o'r rheiny. Gwir yw fod "dychweledigion" wedi mynd yn y ganrif ddiweddaf i olygu rhai wedi troi at grefydd, ac y mae hynny i ryw fesur yn erbyn ei arfer mewn ystyr arall. Eto, yn niffyg ei well, tybiaf nad digon yr arferiad hwnnw i beri gwrthod y gair yn y cysylltiad hwn. Y mae 'n sicr yn well na "Gespenster" a "Ghosts," a arferwyd yn y cyfieithiadau Almaeneg a Saesneg. Ceisiais droi'r ddrama i Gymraeg naturiol a dealladwy, heb ymadael mewn modd yn y byd oddiwrth feddwl yr awdur, ac heb amcanu cyfaddasu'r enwau. Os darllenir ac OS chwareuir hi, bydd glendid moes a chelfyddyd lenyddol Cymru ar eu mantais, yn ddiameu.
T. G. J.
- 16 Ionawr, 1920.
