Prawfddarllenwyd y dudalen hon
VI
BEIRNIADAETH LENOROL YNG NGHYMRU
1. Fel y dengys y tabl a ganlyn, ceir yr un ddwy elfen, Clasuryddiaeth a Rhamantyddiaeth, yn llên ac ym Meirniadaeth Lenorol Cymru, hefyd. Cofier y defnyddir y gair clasuryddiaeth" wrth sôn am lên Cymru i olygu'r Hen Draddodiad Cymreig, a'r ymlyniad wrth yr arfer o feirniadu wrth Reol a Phatrwm,—prif nodwedd Clasuryddiaeth yn hanes llên pob gwlad.
PRIF FEIRNIAID LLENOROL CYMRU
(a) CYFNOD CYNNAR="YR HEN YSGOL."
| Awdur | Oes | Ysgol | Prif Weithiau Beirniadol. |
|---|---|---|---|
| Dafydd ap Gwilym | bl.1340-1390 | R1 | Perffeithio Mesur Cynydd |
| Dafydd ab Edmwnd | c. 1425-1500 | C1 | Cynganeddion a Mesurau-Eisteddfod Caerfyrddin, 1451 |
| Tudur Aled | c. 1465-1526 | C1 | Rheolau Tudur Aled |
| Simwnt Fychan | c. 1530-1606 | C1 | Pum Llyfr Kerddwriaeth-Eisteddfod Caerwys, 1588 |
| W. Salesbury | c. 1520-1600 | C1 | A Dictionary in Englyshe and Welshe |
| Sion Dafydd Rhys | c. 1534-1609 | R1 | Welsh Grammar |
| Huw Morus | 1622-1709 | R1 | Mesurau Rhyddion |
| Goronwy Owen | 1722-1769 | C1 | Llythyrau |
| Lewys Morys | 1700-1765 | C1 | Llythyrau |
| W. Williams, Pantycelyn | 1717-1791 | R2 | Y bardd rhamantus, a'r bardd modern cyntaf yn Ewrop |
| Iolo Morganwg | 1741-1814 | C1 | Cyfrinach Beirdd Ynys Prydain |
| Caledfryn. | 1801-1869 | C1 | Drych Barddonol; Gramadeg; Beirniadaethau |
| Eben Fardd | 1802-1863 | C1 | Beirniadaethau |
| Hiraethog | 1802-1883 | C1 | Beirniadaethau |
| Lewis Edwards | 1809-1887 | C1 | Traethodau Llenyddol a Diwinyddol |
| Dafydd Morganwg | 1832-1905 | R2 | Ysgol Farddol "; Beirniadaethau |
| Silvan Evans | 1818-1903 | C1 | Llythyraeth yr Iaith Gymraeg; Geiriadur |
| Emrys ap Iwan | 1851-1906 | R2 | Gramadeg Cymraeg; Homiliau |