HWN AC ARALL.
Unoliaeth mewn amrywiaeth: mae pob peth
O fôr i fynydd ac o wig i wybr,
Yn un—yn llawer, ac yn newydd byth.
Mae dynol ryw, er eu dirywiad tost,
Mor wahanredol ag yw adar nef.—
Mae rhai yn galed fel clogwyni—rhai
Yn dyner—lariaidd megis blodau Mai;
Dinôd fel myrtwydd ydyw llawer mil—
Preswylia rhai yn nhemlau disglaer Clod;
Cawn rai yn feddwon yn barhaus ar win—
A rhai yn byw ar wermod drwy eu hoes;
Rhai drigant yn neuaddau Pleser—mae
Torfeydd ar riwiau serth trallodion byth.
Canfyddir gweithiwr tlawd yn syllu fry,
Fel lloer ar huan, ar bendefig balch;
Yn uchel yma chwardda nwyfiant—draw
Caiff tristwch ysol gongl i wylo'n hidl.
Mae rhai yn grinion fel ceubrennau cors,
A rhai yn dirfion fel planhigion gardd,
Ymlwybro oddiamgylch gwelir nychdod blin,
Gan bwyso ar rymuster llawn o serch;
Yn ymyl baban gwridog, mae ei daid
Yn gorffwys orig ar ei daith i'r Farn.
Rhai hagr—rhai prydferth—rhai ysprydion mad,
A rhai daearol fel mawnogydd gwlad;
Mae rai yn sanctaidd fel cerubiaid Nef,
A rhai yn halog fel pydewau tref.
Dyhirod llymrig ydyw rhai; ymdraidd
Drygioni megis gwenwyn hyd eu craidd:
Dydd natur llawer sydd yn nos dymhestlog,
A mellt wasgarant drwy ardaloedd heulog.
Trig brodyr bleiddiaid mewn palasau swynol;
Mae llewod moesol a gwiberod dynol,
Y rhai drwy rym athrylith gyfrwys—dduwiol
