Ai er gwobr neu er ryw ged
Yr wylodd Tudur Aled?
Na, syr; pan fyddaf fi yn cystadlu, am y clod ac nid am y god yr ymdrechaf. A hyn sydd wir am holl Feib yr Awen. "Am y dorch yr ymdrechant." Nos dawch, syr—Jên, tyrd â channwyll yma i oleuo'r gŵr parchedig dros y trothwy."
"Ie, Mr. Rowlands," meddai Jên; "meindwch na chwmpwch chi yn erbyn y bwced a'r golchon 'na ar bwys y drws."
"Good night, Jên Williams," ebe'r ciwrat, "mi alwa eto cyn pen dwy awr."
Nid cynt y cafodd Robin lonydd nag yr ymaflodd yn ei waith. Ysgrifennai air neu ddau, yna cerddai oddi amgylch yr ystafell fel llew mewn cell, yna ychwanegai air neu ddau, yna croesai linell allan a roddai un arall yn ei lle. Ar ôl awr o ymdrech galed, rhedodd at Jên i'r gegin.
"Jên, Jên," llefai'n gynhyrfus, gan anghofio yn ei wylltineb ei Gymraeg clasurol, "mae genni gwpwl o benillion yma, a fe licwn gael dy farn onest di amdeny nhw, pan gei di amser." "O, mae gen i amser 'nawr, Robin bach," atebai Jên gan eistedd i lawr.
"A wyt yn siŵr, 'rwan?" meddai, gan wisgo ei urddas barddonol fel mantell amdano, "oblegid gwnaiff y tro rywbryd eto."
"O na," ebe Jên, "rwy bron marw eisiau clywed nhw." "O'r gore," meddai'r prydydd, "cofia mai dy farn onest a geisiaf, neu ni wnaf ddarllen y penillion i ti."
"O, mi ddweda i beth w i yn feddwl amdeny' nhw," atebai Jên, "yn go glou."
"Penillion ydan nhw," meddai Robin, "i'w rhoddi ar ffolant at ferch ieuanc o'r enw Gwladus."
"Neis iawn," ebe Jên.
"Ar y dôn Nos Galan' yr ysgrifennwyd nhw, yn ôl dull yr hen Benillion Telyn," ychwanegai Robin.
"Fel y rhai yn y llyfr coch swllt 'na," ebe Jên, yn awyddus i brofi ei bod yn feirniad deallgar.
"Ie'n siŵr," atebai'r teiliwr, "fel y rhai glywest ti fi'n darllen o lyfr y Proffeswr Siencyn Tomos o Fangor. Dyma fel y rhedant:—
