"Rown i yco!" meddai Nat yn yr efail ddydd Mawrth wrth Dafi Jones, "gyda Twm, waginer y Gelli, yn gellwng yr hen gwdi-hw yn rhydd. 'Ro'dd Twm wedi'i dala hi, chi wyddoch, 'rwthnos ddwetha yn y Dderwen Gou sy ym Mharc Sgawen-Tw-hw, tw-hw,' mynte hi. Feirddion,' mynte Robin, clywch delori mwyn yr eos.' 'Tw-hw, tw-hw,' mynte'r hen gwdi-hw. 'Ond ydi hi'n llesmeiriol o brydferth? mynte Robin. Nid eos yw honna!' mynte Leisa'r Gelli. 'Beth wyddost ti am farddas?' mynte'r teiliwr bach. Ie, cantores Ceridwen yw honna.' 'Wel, mae'n canu fel gwdi-hw ta beth!' mynte Leisa, a gyda'r gair dyma Twm yn gellwng yr hen haleliwia'n rhydd. 'Ie'n wir,' meddai'r ciwrat, gwdi-hw yw hi, sownd!' 'Gwdi-hw?' mynte'r teiliwr, gwdi-hw?' a 'nôl â fe fel ci a phadell wrth i gwt. 'Dyw e ddim wedi dangos ei big tu fa's i'r tŷ heddi.
Mae Jên yn gweyd taw gwneud pryddest y mae e, ond 'rwy'n gwbod gwell am hynny, a me fyddwn ni dro cyn ca'l pip ar y gwalch yto.'
"Ie, lycoch di, Nat," ebe Dafi Jones oddi ar ben "stôl y gwrando" ar y pentan, "'do's dim o dy fath di am rigs i ga'l yn y byd!"
Ond er gwaethed tafod Nat, yr oedd profedigaeth lemach yn eu haros. Yr oedd hen, hen gweryl rhwng Robin o'r Llwyn a Gwilym Coediog, bardd y plwyf cyfagos. Cyfaddefid gan bawb yn ddiwahaniaeth mai Robin oedd wedi cael y gorau yn y "cerddi dychan" a hyrddiwyd o Langoediog i Lanelwid, ac o Lanelwid yn ôl i Langoediog. Ond clywodd Coediog y stori am y gwdi-hw, a phenderfynodd ddal ar y cyfle. Ysgrifennodd gyfres o dribannau, a bu llawer o ganu arnynt gan grytsach y wlad am wythnosau a misoedd. Nid oedd-ynddynt o unrhyw werth llenyddol, a dywedai Robin yn wawdlyd amdanynt nad oeddynt ond "penwendid rhyw dalcen slip." Ond er gwaeled eu llun, derbyniwyd hwy gyda brwdfrydedd yn Llanelwid, ac y mae rhai ohonynt ar gof a chadw yn yr ardal hyd heddiw. A phe ond er dangos rhagoriaeth Robin fel bardd ar Gwilym Coediog, rhoddaf yma rai o'r penillion y medrais eu hachub o ebargofiant. Teg, serch hynny, yw dweud mai oddi wrth Nat y cefais hwynt, ac felly y mae yn dra thebyg nad ydynt mor goeth a dichlynaidd â phan adawsant eu hawdur:
