.jpg)
TY'N Y FFRWD, RHOSTRYFAN.
RHAGYMADRODD.
ER hoffed yw ei wlad o gan Glasynys, hyd yn hyn nid oes iddo gofiant, nid oes yr un casgliad cyflawn o'i waith, ac nid oes carreg ar ei fedd. Ysgrifennodd Llew Llwyfo erthygl gampus ar ei fywyd, ac ysgrifennodd Glaslyn bennod o adgofion sydd gyda'r pethau goreu ysgrifennwyd am un llenor Cymreig erioed. Nis gallaf i ysgrifennu cofiant, fel y medrai Glaslyn neu Lew Llwyfo; ond yr hyn a allaf a wnaf,—cyhoeddaf waith barddonol Glasynys, a mynnaf garreg ar ei fedd.
Wele'n dilyn fyr-gofiant, y rhagymadrodd i "Adgofion" Glaslyn.
"Ganwyd Owen Wynne Jones (Glasynys), yn Nhy'n y Ffrwd, Rhostryfan, ger Caernarfon, Mawrth 4, 1828. Pan o saith i wyth oed cyfarfyddodd damwain trwy i garreg syrthio arno a thorri asgwrn ei glun. Yr unig beth a'i cadwai yn ddiddig yn ei wely yr adeg yma oedd llyfrau, a bu mor ffodus a dyfod o hyd i Ddrych y Prif Oesoedd, a rhoddodd y llyfr hwn y fath gyfeiriad i feddwl ieuanc y bachgen fel y daeth yn un o'r gwladgarwyr mwyaf brwdfrydig a feddai Cymru. Wedi hyn yr ydym yn ei gael yn gweithio gyda'i dad yn y chwarel, a phan oddeutu pedair ar ddeg neu bymtheg oed, derbyniwyd ef yn gyflawn aelod yn eglwys y Methodistiaid Calfinaidd yn Rhostryfan. Wedi cynhilo ychydig arian yn y chwarel aeth i Ysgol Bron y Foel, a bu yno hyd y parhaodd ei arian, ac yna aeth yn ol i'r chwarel, ac yr wyf yn ei gofio yn gweithio am beth amser yn Ffestiniog ac yn lletya yn Nhy'n Ddol, Tan y Grisiau. Rywbryd tua'r adeg yma y gadawodd efe y Methodistiaid, ac yr ymunodd a'r Eglwys Wladol. Yr oedd ei syched am addysg yn angerddol, ac aeth i Glynog o dan addysgiaeth Eben Fardd, ac oddiyno i Goleg Athrawol Caernarfon. Wedi gorffen tymor ei addysg yng Nghaernarfon aeth drachefn i Glynog, ond nid at Eben Fardd y tro hwn, ond i fod yn athraw yr Ysgol Wladwriaethol.
