Tudalen:Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol I.djvu/52

Rhoes lafar i glogwyni, a llef i greigiau crin,
Hyawdledd i afonydd, a'r ffynnon bêr ei min
A edrydd ryfedd bethau, cofiannau'r dyddiau gwyn,
A chyfrol hanesyddol yn llawer gloew lyn.
Mae'r llyn a'r môr yn ddelw o'r DWYFOL mawr ei hun
Anfarwol yw ei enw, aflonydd yw ei lun.

Cyfryngau unfryd Anian yw'r oll gweledig sydd
Yn dangos i'r golygon brydferthion gwlad y dydd.
Mae'r nefoedd las serenog, a'r ddôl feillionog hardd,
Yn uno nef a daear i lygaid craff y bardd;
Mae bywyd anfarwolfyd, a siriol lwyni hedd
Yn dangos eu gogoniant claer yr ochor yma i'r bedd.

Ond, nefol fwyn DRADDODIAD, gad imi yn ddi-fraw,
Gael unwaith yn fy mywyd afaelyd yn dy law,
A rhodio yn dy gwmni ar hyd y bryniau hyn,
Y bryniau sydd yn gwarchod lle y brwynog ros a'r llyn.

II.
Eisteddai hen Awenydd blinedig ar ei hynt,
Ei wlanog hir-gudynau gwyn a droellid gan y gwynt,
Ei delyn yn ei ymyl, a'i phwys ar foncyff cam,
Y delyn bêr a gafodd yn gofrodd gan ei fam;
Dan gysgod glas fasarnen eisteddai'n brudd ei fron,
A'i wyneb yn ei ddwylaw, a'u pwys ar ben ei ffon.
Sidellai ffrwd risialog ar fron briallog fryn,
Gan frysio tua'r gwastad, er gloewi gwedd y glyn,—
Y glyn lle nythai'r adar a ganent mor ddi-gwyn
Na fedrid am saith mlynedd ddim blino ar eu swyn.
Ond Cwsg, cydymaith Lludded, ddaeth ato'n araf bach,
A chauodd ei amrantau, a chlodd ei synwyr iach;
Ond cyn pen hir canfyddai, a'i lygaid wedi'u cau,—
Yn sefyll yn ei ymyl, ac yn ei dwylaw gnau,
Forwynig landeg odiaeth, a'i gwisg yn hynod wen,
A'i du-wallt crych-fodrwyog yn addurn gwych ei phen
Ddisgynnai'r rhydd lywethau croes-ymgroes dros ei chefn,
A hanner cuddio hefyd ei bronnau glân eu trefn.
Dechreuodd rydd—ymddiddan ag aceniadau coeth,—

"Myfi yw morwyn Anian, CHWIFLEIAN ddiddan ddoeth
Y'm galwyd gan Ceridwen, pan oeddwn ar ei glin,
Yn sugno llaeth ei bronnau, yn tynnu mel ei min,
Mae gennyf, fwyn Awenydd, gyfrinion dyfnion dysg,
Dadlennaf ddwfn ddirgelion a ddysgais gan y pysg,—