Tudalen:Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol I.djvu/75

Yn llawnion o ddillynion, anwylion mwynion merch,—
Ac yn cenedlu'n rhwyddol gyfryngau swyddol serch.

Ymysg yr wyn a'r defaid y glân fugeiliaid hyn,
Arweddant fywyd tawel,—fel awel yn y glyn
Ymdrydd o gylch ei gonglau,—yr hwyr a'r bore'n bur,—
Cyffelyb bywyd bugail, heb sen cenfigen sur.

Daeth awel serch a suodd yng nghlust y bugail mwyn,
Byth wedyn ei fyfyrdod fu'r eneth deg a'r wyn.
Pan fyddai hyd y mynydd, prydyddai beunydd gân,
Anghofiai'r geifr a'r defaid, y cyfan heb wahan;
Drwy'r haf a'r gauaf hefyd, yr un oedd hwn o hyd,
A hithau a'i cynhwysai o eigion bron a bryd;
Bob Nos Galanmai iddi anfonai fedwen hardd,
Ac hefyd Nos Wyl Ifan ryw swp o flodau'r ardd;
Ni welai neb ond Bronwen, na hithau neb ond Rhys,
Ac felly'r oedd eu calon yn toddi gyda brys.

Ryw ddiwrnod ym mis Medi daeth Llio Hafod Llan
I'w gyfwrdd, a dywedai,—"Yr wyt ti'n garwr gwan.
Mae Hywel Hafod Ruffydd yn caru Bronwen Llwyd,
Un gwael wyt ti 'rwy'n gweled,—un wedi' redeg wyd."

Aeth Rhys yn brudd ddigalon, a'i fron yn llawn o fraw,—
Ochenaid ar ochenaid o'i enaid yn ddidaw
A ddeuent fel cenhadon, o eigion calon gaeth,
A'i ruddiau fu'n rhosynog mor wyn eu lliw a llaeth.

Ym mhen ryw ddeuddydd wedyn, yr oedd gerllaw y llyn,
A chlywai ganu melus—a gwelai'r corgi gwyn;
Ymguddiodd, a chlust-feinai,—fe glywai'r adsain draw,
Yn ateb yn lled eglur,—"Daw hinon gwedi gwlaw."

Draw ar y fron gyferbyn, dan gysgod llwyn o gyll,
Canfyddai Rhys yn llechu, ar fin rhyw ddibyn hyll,
Ei gyd-ymgeisydd Hywel, yn glust o'i ben i'w droed
Yn disgwyl gweled Bronwen yn nesu at y coed.

Fel saeth oddi ar y llinyn, yn sydyn rhedai Rhys,
I lwyn o fedw gwalltog—a thyrfai yn ei frys
Wrth geisio mynd yn ddistaw,—ond pan aeth at y llyn
Fe welai'r wyn yn neidio, a gwichiai'r corgi gwyn.

Fel gwalch ar gefn aderyn, neu saethau mebyn serch,
Unionai, ac yn ddifrad cadd brawf o gariad merch.