Tudalen:Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol II.djvu/25

Er maint fu'r gwrdd ymhyrddio a'r terfysgu,
Mae megis mun yn tawel ddiboen gysgu;
Ei phen sy'n pwyso ar y tew gymylau,
A thros ei thraed mae'r llwydwyn darth yn llodrau;
Er gwau o'r gwamal luched yn ddiflino,
A'r cras daranau greclyd ddwfn ddyruo,—
Mewn melus hun mae'r Gader, ni fyn ddeffro;
Breuddwydia pan fydd parthau'r nef mewn cyffro.
Ond bu adegau pan oedd hithau'n llamu,
A'r Aran gadarn hefyd yn gwargrymu,—
A'r bryniau mân yn codi ac yn gostwng
Fel tonnau'r eigion pan font yn ymollwng
O dan ffrewyllau erchyll y corwyntoedd,
A Neifion wrol yn bygythio'r nefoedd.

Yr Aran bylgryf saif yn awdurdodol,
Yn frenin Meirion, ar ei sedd urddasol,
A gwrando ddameg, Gwenddydd,—"Mae rhianod
Ddwy yn aros, mewn parhaus forwyndod,—
Mae'r ddwy yn hen, yn gyfoed o ran oedran,
Ac eto ieuanc ydynt a diweirlan;
Nid ydyw amser yn eu llwyd heneiddio,
Bob dydd ymsioncant, fel pe yn herfeiddio
Pwysau trymion einioes, a sibrydant
Eu bod hwy wedi cyrraedd henaint ieuant?"
Mae genedigol fan y glân rianod,
Ar bwys yr Aran, mewn rhyw gornel ddinod;
Brudia, Gwenddydd, enw'r gwyn forwynion,
A dywed pwy yw rhiaint y gwyryfon.

"O dan gragenau crystiog crug yr Aran,
Mae Creiglyn Dyfi yn bwrlymu allan
Ferch y Cawr o'r Gawres; o'r tu arall
Mae Dyfrdwy dêg yn ymsidellu'n ddiball;
Dwy odiaeth lân, a'u glennydd yn friallog,
A'u manro clws yn hoffaf man yr eog."

Ond beth yw grym yr edlym ffawdus ffodau?—
Mae Garwen wedi symud gwely ffrydiau;
A Gwrddrym wedi taflu ban fynyddoedd,
A'u cloi yng ngwaelod eithaf dyfnion lynnoedd.

Ond rhaid in' frysio. Dyma'r serth esgynfa,—
Mae cripio blin cyn eistedd ar ei chopa;
O! uchel drum: arsyllfa ser wyddonol
Y medrus Idris mewn rhyw oes foreuol,