CATHL YR UCHER, NEU FYFYRDODAU HWYROL.
PAN bynciai'r eos lwyd ei cherdd,
Rhwng brigau mân y goedlan werdd
Pan glywid llais y llinos fwyn
Is glasddu berth yn dweyd ei chwyn,
Yr hedydd mawr a'i hudol gân
A'r bronfraith a'i beroriaeth lân.
Ac ar y clawdd'r oedd robin goch,
Yn seinio'n gu ei osper gloch;
A hithau'r hen ddylluan wyr
Pa bryd y daw cysgodau'r hwyr,
A unent mewn gwasanaeth rhad
Mewn nefol nwyf i'r dwyfol Dad.
Yr awel suai yn y dail,
A rhoddai fiwsig heb ei ail;
Cusanai flodau'r waen a'r ddôl,
A'r llysiau wasgai yn ei chôl.
Symudliw wedd yr irdwf faes
Yn awr a urddid gan Gymraes,
Yr hon delorai ganig dlos
Wrth fynd i odro gyda'r nos.
O'i blaen ymledai'r eigion maith,
A llongau'n llwybro 'i wyneb llaith;
A'r llwyd orllewin oedd yn goch,
Arddelw lliw ei thyner foch,
Y nwyfre lasliw, tawel oedd,
Heb erchyll ru tymhestlog floedd.
Edrychai pedwar ban y byd,
Heb un digofaint yn eu bryd;
Llonyddwch mwyn, a thawel hedd,
A wnaent yr asur faith yn sedd;
Y cysgod cudd o'i ogof ddwyr
Yn fantell dros ysgwyddau'r hwyr.
II.
Pan edrychwyf draw i'r dwyrain,
Pwnc y claer oleuni mirain,
Clywaf yno rith y Gwanwyn,
Adnewyddwr anian addwyn,