Ac os oedd amrywiaeth ym mysg y gwyr hyglod
Mewn oed a sefyllfa, mewn dysg a theilyngdod,
Mae calon y genedl yn llawn o ysgogiad
I wisgo eu beddau â phrofion o gariad.
Yr arwr brwdfrydig, ym mhoethder ieuenctyd—
Yr athraw parchedig, yn hwyrddydd ei fywyd—
Dau bleidiwr diysgog ein faith a'n defodau,
Yng nghanol plant estron a'u coethion ddygiadau.
Y pedwar oedd gynneu yn llawn o fywiogrwydd,
Sy heddyw yn huno ym mynwes distawrwydd;
A'r awen sy'n nesu, yn enw'r D'wysogaeth,
I dalu y deyrnged i'w pur goffadwriaeth.
II. IEUAN GWYNEDD.
Pwy draetha fy hiraeth am Ieuan anwylaf?
Mae adsain ei enw yn chwyddo fy mron;
Rhyw hafaidd belydryn yng nghanol y gaeaf
Yw'r funud 'rwy'n ceisio ymddangos yn llon:
Mi wn beth yw wylo wrth feddau cyfeillion.
Nid dieithr i'm mynwes yw trymion bangfeydd;
Ond archoll sydd heddyw yn gwaedu fy nghalon,
Sy'n archoll i'm cenedl drwy'i holl breswylfeydd.
Os codir cofebau i feibion gwroldeb,
Os plethir mawl—gerddi i ddynion di-nod,
Mae plentyn athrylith yn haeddu galareb,
Mae didwyll wladgarwr yn deilwng o glod:
O Dduw! ti a ddysgaist i'r blodau gydwylo.
Pan gleddir mewn t'w'llwch yr huan eu tad;