Tudalen:Gwaith William Ambrose (Emrys).djvu/88

Dod gymorth i minnau roi teyrnged i'r Cymro
Fu'n addurn i'w genedl-fu'n fendith i'w wlad

Y ddaiar sy'n falch o brydferthwch y rhosyn,
Sy'n swyno ein llygad heb wybod paham;
Goddeter i Feirion ymffrostio o'i phlentyn,
Roes fythol enwogrwydd i Feirion ei fam:
Bu'n magu rhyfelwyr i noddi ei hawliau,
A'u dwylaw cyhyrog mewn bwa a chledd;
Ond ysgrif un IEUAN oedd well na chleddyfau,
I bleidio gwir ryddid, ac ennill gwir hedd.

Yn adsain rhaeadrau yr Iddon a'r Wnion,
Sy'n golchi clogwyni daneddog a serth,
Mae ardal y Brithdir sy'n hawlio y goron
Am roddi i Gymru'r fath drysor o werth:
Yn swn y ceunentydd deffrowyd talentau,
Na roed eu rhagorach ar allor ein Duw;
Ychydig fel Ieuan a gwympodd gan angau,
A llai o'i gyffelyb adawodd yn fyw.

Mân wersi yr aelwyd fu'n ffurfio'i alluoedd,
Yng nghanol gweddiau dechreuodd ei oes;
Ei fam batriarchaidd, ar drothwy y nefoedd,
Fu'n gwisgo ei phlentyn i ryfel y groes:
Os tyngwyd Hannibal wrth allor Paganiaeth,
I fythol elyniaeth at Rufain a'i chledd;
Tyngedwyd ein Ieuan wrth allor Crist'nogaeth,
I ymladd â phechod o'i febyd i'w fedd.

Cychwynnodd ei yrfa heb noddwr na chyfaill,
Y rhwystrau bygythiol a chwalodd bob un;
Y dydd y cyfrannai wybodaeth i eraill,
Y nos y diwylliai ei feddwl ei hun: