Neidio i'r cynnwys

Tudalen:Gwaith William Ambrose (Emrys).djvu/91

Oddi ar Wicidestun
Prawfddarllenwyd y dudalen hon

Ei nerth a'i wroldeb a'i nodent yn addas
I ddal Baner Rhyddid," a'i chwifio'n ein mysg;
Gwrth'nebai'r gormeswyr sy'n bwyta y deyrnas,
Sef diffyg cynhildeb, a sobrwydd, a dysg.

Pan wibiai'r Ysbiwyr drwy Gymru heddychlon,
I guddio rhinweddau cyfoethog a thlawd,
Enynnwyd gwladgarwch angerddol ein gwron,
A'u ffug Adroddiadau "a fwriodd i wawd:
Os collodd ei olwg ar rai o'n mân frychau,
Ym mawredd ei gariad a phoethder ei sel,
Mae calon dyngarwch yn maddeu'i wendidau,
A llygad y genedl yn rhinwedd a'u gwel.

Ei nerth a'i gadawodd a'r "Faner" fuddugol
I ddwylaw gwyr ereill ollyngodd yn brudd;
Disgynnodd o'i law yr ysgrifell drydanol,-
Dychwelodd i'w henwlad o ferw Caerludd:
Cyfeiriodd i Gymru o fangre estroniaeth,
Fel Tad y ffyddloniaid," heb wybod i b'le;
Ei unig arweinydd oedd Dwyfol Ragluniaeth,
A theimlai ei gartref yn nodded y ne'.

Y Duw sy'n gofalu am rilyn awr-hoedlog,
Ddarparodd i Ieuan gynorthwy yn hawdd;
Agorodd dosturi'n "Gwenynen" oludog,[1]
A'r llenor adfydus gadd gysgod ei nawdd:
Adfywiodd ei ysbryd-ymroes i'r anturiaeth
Roes iddo orseddfainc yn serch Y Gymraes;
Tra perchir cymeriad rhwng bryniau'n T'wysogaeth,
Bydd arogl ei enw fel arogl y maes.


  1. Gwenynen Gwent, Lady Llanover (1802-1896).