XII
Lleuad yn oleu,
Plant yn chwarae,
Merched yn dawnsio
Yn nhraed eu sanau.
Lleuad yn oleu, Plant yn chwarae, Merched yn dawnsio Yn nhraed eu sanau. </poem> }}
Yr oedd Dafydd ac Ifan Bach wedi blino gormod i ddechreu ar y rhyfeliwsion heb orffwys, ac aethant i gysgu i'r gwair yn ysgubor cartref Ifan. Wedi iddynt ddeffro,-
"Ni allwn wneuthur rhyw lawer heb damaid o fwyd," ebr Ifan. Ac wedi chwilio daeth o hyd i damaid iddynt.
"Yr wyf yn falch dy fod o ddifrif," ebe Dafydd.
"Yn awr at gynllunio'r rhyfeliwsion, ac nid oes chwarae â'r peth i fod y tro hwn. Rhaid ymladd nes gorchfygu'n llwyr, costied a gostio."
"Dylem gael byddin fwy na ni ill dau i wynebu peth mor fawr," ebr Ifan, "beth am chwilio eto am y Coblar Coch a Sion y Foty?"
Yr wyf wedi darfod â hwy am byth," ebe Dafydd.
"Nid byddin fawr sydd eisiau, ond byddin fach yn gwybod ei meddwl ei hun. Nid oes ond y dewr a all wynebu rhyfeliwsion."
"Beth yw dy gynllun?" ebr Ifan.
"Y mae gennyf gynllun y medrwn ill dau ei weithio allan," ebe Dafydd, "ond y mae'n mynd i gostio'r cwbl i ni, i gostio'n bywyd. Eithr y mae'n werth rhoddi bywyd i lawr er ei fwyn."
"Beth ydyw?" ebr Ifan yn welw, â'i wefusau'n crynu. "Beth bynnag ydyw, ni throf fy nghefn arnat."