Neidio i'r cynnwys

Tudalen:Hunangofiant Tomi.djvu/54

Oddi ar Wicidestun
Prawfddarllenwyd y dudalen hon

Pan oedden ni wrth dŷ Edward Evans, dyma ni'n penderfynu mynd heibio mor ddistaw ag y medren ni rhag iddo ein gweld, ond pwy oedd yn y drws yn ein gwylio ond y fo, a phwy oedd y tu ôl iddo ond John Williams y bardd, wedi bod yn clepian. A dyna Edward Evans yn deud, "Mhlant i," medde fo, "dowch â'r fules i'r stabal, rydw i'n gobeithio eich bod chi wedi mynd â'r blawd adre'n saff." Ddaru o ddim cymryd arno ei fod o'n gwybod yn wahanol, a doedden ninne ddim yn leicio deud. Y diwedd fu, beth bynnag, i ni orfod cario'r hanner sached blawd ar ein cefne bob yn ddegpwys.

Ond doedd John Williams ddim ond yn ei haros hi. Fel y deudes i wrthach chi mae o arfer â mynd i'r mynydd i eistedd ar yr hen foncyff yma i gyfri ei fysedd ac i fwmian. Rydw i'n cofio imi ei holi unweth beth oedd o eisio cyfri ei fysedd o hyd a fynte'n gwybod mai pump ar bob llaw oedd ganddo, a'i ateb oedd fod hynny'n ei helpio i farddoni. Ar ôl mynd adre mi eis inne i gornel yn yr ardd i gyfri mysedd am oriau, ond dyna oedd yn rhyfedd, farddones i ddim. Wedi iddo ddeud mai barddoni oedd o mi ofynnodd Wil y Llan iddo pwy oedd Ceridwen, a'i ateb oedd mai ei fam oedd hi, a dyma ni'n chwerthin, o achos roedden ni'n gwybod mai'r hen Fari Williams oedd ei fam,—Mari Williams Bwt oedden ni'n ei galw hi am ei bod hi'n fechan o gorffolaeth fel y mae'r Beibl yn deud. Ac wrth inni chwerthin dyma fo'n deud yn chwyrn, "Mam John Williams," medde fo, "ydi Musus Williams, ond mam Llew y Foel ydi Ceridwen fam Awen, ag yr yfes i'n helaeth o'i phair hi." Wel, doedden ni ddim yn dallt peth felly, ac i ffwrdd â ni.

Ond deud yr oeddwn ein bod ni wedi talu iddo fo