Ychydig cyn unarddeg o'r gloch, daeth y Tad Meurig i'w chell yng nghwmni offeiriad arall a Hywel Kyffyn, yr hwn a wnaeth ei oreu i ddarbwyllo ei gyfnither i roddi i fyny ei gwrthryfel a phlygu i ewyllys ei thad, ac awdurdod yr eglwys. Ni chymerodd Delyth arni ei weld na'i glywed, a phan welodd mai hollol ofer oedd ei ymdrech, aeth allan o'r gell, a dychwelodd ymhen ennyd gyda Breddyn Kemys, mewn gwisg priodfab, yn ei ganlyn.
Pan welodd y ferch druenus ei hawr wedi dyfod, ei ffawd ar gael ei selio, pob ymdrech ddynol i'w rhyddhau o afael yr un dyn a ffieiddiai yn fwy na holl ffiaidd-fodau y byd wedi methu, pob câr a chyfaill ymhell oddiwrthi, a neb yn agos i ddweyd gair o gydymdeimlad wrthi, gwnaeth ymgais i godi ar ei heistedd er gwaethaf ei rhwymau, a gwaeddodd â'i holl nerth,
"Ifor! Fy Ifor, fy anwyl Ifor! pa le yr wyt?"
Fel mewn atebiad i'w gwaedd wyllt, agorwyd drws ei chell, a daeth Syr Ifor Owain ei hun yn ei wisg filwrol, yn arfog o'i ben i'w draed, i fewn, gyda gwedd ofnadwy ar ei wyneb, ac atebodd mewn llais mwy tyner na'i ymddanghosiad,
'Rwyf yma, Delyth, i'th amddiffyn hyd farw, ac i'th waredu rhag pob gelyn."
Yna mewn llais taranllyd a digofus trodd at y milwyr oedd yn ei ganlyn, a dywedodd,
"Filwyr! Yn enw'r Senedd, gwnewch eich dyledswydd!" A chyn i neb gael amser i droi ar ei sawdl, yr oedd Gwyn Vychan wedi cadwyno Breddyn Kemys; ac Arthur Vychan, er wedi ei glwyfo yn yr ymdrech, wedi llorio'r Tad Meurig, ac yn brysur wrth y gwaith o rwymo'i draed a'i ddwylaw, tra'r oedd Idris yn gwneyd yr un dyledswydd tuag at Hywel Kyffyn. Gofalwyd am yr offeiriad arall a Mathew Gloff gan y milwyr a'u canlynent.
Pe byddai'n bosibl trosglwyddo gwedd-wyneb y gwahanol chwareyddion yn yr ymdrechfa ryfedd hon i ganfas, gwnai un o'r darluniau mwyaf cyffrous yn y byd. Mae yn amheus a ellid trosglwyddo wynepryd y Tad Meurig, fel ag yr oedd y foment honno, i unrhyw ganfas. Yr oedd digllonedd, siomedigaeth, malais, cenfigen, llid a chwerwedd, yn ymgymysgu yn y fath fodd yn ei edrychiad, nes oedd yr olwg arno yn wir arswydus. Yr oedd mynegiadau cyffelyb yn ol y cryfder neu wendid eu cymeriadau ar wynebau pob un o'r lleill. Ond yr oedd gwyneb
