O diolch iti, gwcw,
Ein bod ni yma'n cwrdd-
Mi sychais i fy llygad,
A'r gwcw aeth i ffwrdd.
Y mae'r delyneg yna fel y friallen syml yn rhagarwyddo dyfodiad gogoniant Mai. Wedi ychydig yn rhagor o ymboeni gydag anhawsderau "ciaru," chwedl y Meirionwys, sylweddolir gobeithion y Bugail ei fyfyrion y dydd a'i freuddwydion y nos -trwy iddo gael ganddi newid ei henw wrth yr allor "Nes aeth yn Menna Mabon, â modrwy ar ei bys."
Ond nid gwynfyd oll oedd ei fywyd ar ol mwy na chyn priodi; a daeth pwys a thrafferthion y byd i bwyso'n fuan ar ei ysgwyddau; gelwid am
Ychwaneg o fwyd i rai bach,
Ychwaneg o lafur a thrael,
Er hyny yn nghwmni fy Men.
Yr oedd imi gysur i'w gael.
Tra y daliodd Menna i'w gysuro, nid oedd mor ddrwg arno nad allasai fod yn waeth. Ond yr achlod i'r hen fyd brwnt yma! cododd ystorm o'r cŵr hwnw hefyd. Y fam-yn-nghyfraith oedd yn cael y bai o beri'r gynen yn yr achos hwn fel bob amser. Yr oedd Menna, fel yr ymddengys, yn bur hoff o roi tro i weled ei mham tros y bryn; ac edliwiodd Alun iddi unwaith pe na buasai ei theithiau yn y cyfeiriad hwnw lawn mor aml, y cawsent fwy o lonyddwch gan y crydd. Torodd hyn holl argaeau hyawdledd Menna Mabon, tywalltodd ddiluw o ymadroddion llosgawl am ben y truan gwr; a phan ballodd geiriau, dechreuodd wylo, a dweyd mai at ei thad yr elai hi, ac nad oedd undyn ychwaith allai ei rhwystro. "Ac i ffwrdd yr aeth hi, ac i ffwrdd y bu hi, ac i ffwrdd yr arosodd," nes yr aeth trefn yn annhrefn yn y tŷ ac allan, ac y daeth bywyd i Alun yn faich anhawdd ei ddwyn; yn ei eiriau ef ei hun:—
