"THAL hi ddim fel hyn," ebe'r Prifathro, gan droi nifer o bapurau, "dyma chi, bron yng ngwaelod y class ar ddiwedd eich ail flwyddyn, a chitha yn uchaf yn y sir yn dwad i mewn."
Ni wnaeth Tomos ddim ond rhoi ei droed chwith ar gefn ei droed de, yn lle bod ei droed de ar gefn ei droed chwith o hyd.
"Oes yna ryw reswm dros hyn?" ebe'r Prifathro drachefn. "Ydach chi yn gneud rhyw waith, neu rywbeth sydd yn rhwystr i chi ddysgu?"
"Nag ydw, Syr," ebe Tomos.
Edrychodd y Prifathro allan drwy'r ffenestr, oherwydd ped edrychasai ar Domos, buasai'n rhaid iddo edrych un ai ar y man geni oedd uwchben ei lygad chwith, neu ar y clwt mawr oedd ar ben glin ei drywsus. Gwnaeth hyn Domos yn hapusach ynteu.
"Tydi hyn ddim yn deg â'ch mam, Tomos. Mae hi'n wraig weddw, ac yn gorfod gweithio'n galed i'ch cadw chi yn yr ysgol. Wel, mae hi'n gweithio'n gletach wrth gwrs na phetaech chi yn medru ennill tipyn hefyd. A hyd y gwela i, mi fydd yn rhaid iddi weithio'n galed ar hyd ei hoes, os na rowch chi eich meddwl ar waith."
