neu
Merch y ffermwr Andre
A aeth ei hun i'r coed.
a phob amser y gân enwog am " y Tadau Gwyn, Tra la la.”
Dychmygwch ei gyffro fore trannoeth, pan ddywedai y rhai a gysgai yn y gell nesaf ato, gyda gwên faleisus,—Ho! Ho! y Tad Gregori. Roeddech chi'n llawen iawn neithiwr wrth fynd i'ch gwely."
Yna dagrau, anobaith, ac ympryd, sachliain, a disgyblaeth. Eithr ni thyciai dim yn erbyn diafl y trwyth, a phob nos, ar yr un awr, meddiennid y dyn o'r newydd. *** Yn ystod yr amser hwn dylifai'r archebion i'r abaty. Deuent o Nimes, o Aix, o Avignon, ac o Marseilles. Bob yn dipyn, cymerai'r abaty wedd fasnachol. Yr oedd yno frodyr at bacio, brodyr at labelu, brodyr at y cyfrifon, eraill at y cludo; oherwydd un peth a'r llall ni chenid y gloch yn rheolaidd iawn i alw pobl i'r gwasanaeth Dwyfol, ond nid oedd pobl y wlad lawer ar eu colled, gallaf eich sicrhau.
Yna, un bore Sul braf, tra darllenai'r trysorydd gyfrifon diwedd y flwyddyn i gyfarfod llawn, a'r canoniaid duwiol yn gwrando, eu llygaid yn disgleirio a gwên ar eu hwynebau, wele'r Tad Gregori yn rhuthro i ganol y cynhulliad gan weiddi:
"Mae ar ben! Wnaf i ddim ohono eto! Dewch â'm gwartheg yn ol i mi!
"Beth sy'n bod, y Tad Gregori?" gofynnai'r Prior, yn gwybod yn ei galon beth oedd ar ddyfod.
