Er na chaiff pob un o honom ni y fraint o ymladd a cholli gwaed dros ein gwlad, eto, gall pob un o blant yr Ysgol wneud rhyw gymaint o aberth i "Godi'r Hen Wlad yn ei Hol," ac i'w dyrchafu yn uwch nag y bu erioed o'r blaen.
II.
"I Blas Gogerddan heb dy dad!
Fy mab, erglyw fy llef,
Dos yn dy ol i faes y gâd
Ac ymladd gydag ef!
Dy fam wyf fi, a gwell gan fam
It golli'th waed fel dwfr,
Neu agor drws i gorff y dewr,
Na derbyn bachgen llwfr.
"I'r neuadd dos, ac yno gwel
Arluniau'r Prysiaid pur;
Mae tân yn llygad llym pob un
Yn fflachio ar y mur."
"Nid fi yw'r mab amharchai 'fam
Nac enw tŷ ei dad,
Cusennwch fi, fy mam," medd ef,
Ac aeth yn ol i'r gâd.
Daeth ef yn ol i dŷ ei fam,
Ond nid,—ond nid yn fyw,
Medd hithau,—"O, fy mab! Fy mab!
O maddeu im', fy Nuw!"
